turkiy tillarining tasnifi

DOCX 5 стр. 25,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 5
1-topshiriq. qisqa savol-javob beriladigan topshiriqlar (savollar mavzu haqida tassavvurni tekshirish uchun tayyorlanishi kerak): 1. tillarning qo’llanish darajasini davrlashtirishda nimalarga e’tibor berish kerak: 1. tasnif nima? 1. turkiy tillarning tasnifini kim birinchi ishlab chiqqan. 1. turkiy tillani tasniflash ishlari kimlar tomonidan ishlab chiqila boshlandi. 2-topshiriq. quyidagi tasniflar kimlarga tegishliligini toping. 1.sharqiy guruh (sibir tatarlari tili). 2. g‘arbiy guruh (qirg‘iz, qozoq, boshqird, tatar tillari). 3. o‘rta osiyo guruhi (o‘zbek, uyg‘ur tillari). 4. janubiy guruh (turkman, ozarbayjon, turk, qrim tatar tillari). janubiy - sharqiy yoki chig’atoy guruhiga hozirgi uyg‘ur, o‘zbek tillarini va shevalarini kiritadi. 2. janubiy - g‘arbiy yoki o‘g‘uz guruhiga o‘zbek tilining o‘(uz shevalarini kiritadi. . 1. turk xoqonligi davrida qadimgi tug-yu turk tili (u1-1x asrlar). vi-viii asrlar; viii - ix asrlar). 2. qadimgi o‘zbek tili (1x-xn asrlar). 3. eski o‘zbek tilining ilk davri (xiii -xiv asrlar). 4. eski o‘zbek tili (xiv asrning oxiridan xix asr ii yarmigacha). 5. hozirgi zamon o‘zbek …
2 / 5
to’g’ri noto’g’ri turkiy tillar uchun mushtarak bo‘lgan obidalar - vi - x asrning birinchi choragi. eski turkiy yodnomalar - vi - x asrlar (qutadg‘u bilig», «devonu lug‘otit turk», «hibat ul- haqoyiq»). “tafsir” asari sayfi saroyining qalamiga mansub. “muhabbatnoma” xv-xiv asrlarga tegishli manbalardan biri. 5-topshiriq. o‘zbek tilining ilk davri va eski o‘zbek tili davriga tegishli savollarga yozma javob bering. 1. qarluq qabilalarining ittifoqi davr? __________________________________________________________________ 1. ushbu davrda qaysi davlat yuzaga keldi? __________________________________________________________________ 1. ilk davr o‘zbek adabiy tili qanday xarakterga ega bo‘lgan? _________________________ _______________________________________________________________________ 1. diniy-afsonaviy va qisman didaktik asarlarlarning yozilishida qaysi adabiy tilning ta’siri ko’proq seziladi? _________________________________________________________ 1. «tafsir», «qissasul-anbiyo» va «o‘g‘uznoma» asarlari qaysi adabiy til doirasida bitilgan? _______________________________________________________________________ 1. arabcha, fors tili elementlari va qadimgi turkiy til birliklarining ustunligi qaysi adabiy til doirasida ko’riladi? 1. fonetik jihatdan bu asarlar d-dialekti asosida yaratilgan. aynan qaysi asar haqida gap ketmoqda? ______________________________________________________________ _______________________________________________________________________ 1. “d” yoki “y” lashish turkiy tillar tarkibida …
3 / 5
xalqning adabiy tilidir” _______________________________ 1. navoiyning shevasi andijon shevasiga mos kelishi haqidagi fikr kimga tegishli va qaysi asardan?________________________________________________ 1. “eli turkdur. shahri va bozorisida turkiy bilmas kishi yo‘qtur. elining lafzu qalam bila rostdur. ani uchun kim mir alisher navoiyning muzannafoti, bovujudkim hirida nash’u noma topibdur”, _____________________________________________ 1. eski o’zbek adabiy tili davriga oid fikr “andijonda to‘g‘ri til, ya’ni adabiy tilga yaqin til bilan gapirishgan deb tushunmoq kerak, chunki mir alisher andijonda bormagan va alisher navoiy hech qachon andijonda bo‘lmagan”. __________________________ 1. uning asarlarida hozirgi o‘zbekiston territoriyasiga hamda qo‘shni respublikalarga tarqalgan jonli o‘zbek shevalarining deyarli hammasining elementlari mavjud.qaysi asr haqida gap ketmoqda? _____________________________________________ 1. xv asr o‘zbek adabiy tilida va andijon shevasining farqlilik jihati nimada? _________ _____________________________________________________________________________________ anchagina miqdorda uchraydi, lekin bunday xususiyatlarning ko‘pchiligi andijon shevasida yo‘q 7-topshiriq. 7-topshiriq. nuqtalar o’rnini to’ldiring. 1. hozirgi _________, _______, ______, _______, ________, _____________kabi tillarga xos bo‘lgan leksik qatlam va grafik formalar xv asr o‘zbek …
4 / 5
ha unlilarning fors-tojikcha unlilar bilan chog‘ishtirib, fors tilidagi bitta va ikkita «vov» (ﻮ ), »yoy» (ﻯ ) ga nisbatan o‘zbek tilida 4 tadan tovush mos kelishi haqidagi fikri orqaligina yuqoridagi unlilarning til oldi va til orqa xususiyatlariga qarab farqlanganligini bilamiz. 1. alisher navoiy samarqandda ikki yil emas, balki 4-5 yil bo‘lgan. samarqandning janub tomonlaridagina emas, balki uning sharq tomonlarida, ya’ni andijon tomonlarida ham bo‘lganligi ehtimol. o‘sha davrdagi shahar shevalari ichida andijon shevasi adabiy tilga yaqin (qalam bila rost) shevalardan biri bo‘lgan va samarkand shevasi esa, o‘sha paytda temuriylar davlatining poytaxtlaridan birining shevasi va sharqiy shevalardan biri sifatida hirot shevasiga nisbatan andijon shevasiga ancha yaqin bo‘lgan bo‘lishi mumkin. shuningdek, o‘sha davrda andijon va samarqandning aloqalari ham ancha kuchli bo‘lgan. alisher navoiy andijon shevasi bilan ham bolalik vaqtlaridanoq, o‘sha hirotdayoq tanisha boshlagan bo‘lishi mumkin. chunki hirotga avdijon tomondan juda ko‘p ustalar, navkarlar, kosiblar va boshqa toifalarning borganligi, ular ichida ayniqsa, andijonlik shoirlar …
5 / 5
ing. adabiyotlar 1. abdurahmonov g‘., rustamov a. qadimgi turkiy til. - t.: o‘qituvchi, 1982. 2. rahmonov n., sodiqov q. o`zbek tili tarixi. - t.: o`zbekiston faylasuflari milliy jamiyati , 2009. 3. aydarov g. yazik orxonskix pamyatnikov drevnetyurkskoy pismennosti viii veka. atma-ata, 1971. 4. u. sanaqulov. o‘zbek adabiy tili tarixining ilk davrlari. toshkent—2004

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "turkiy tillarining tasnifi"

1-topshiriq. qisqa savol-javob beriladigan topshiriqlar (savollar mavzu haqida tassavvurni tekshirish uchun tayyorlanishi kerak): 1. tillarning qo’llanish darajasini davrlashtirishda nimalarga e’tibor berish kerak: 1. tasnif nima? 1. turkiy tillarning tasnifini kim birinchi ishlab chiqqan. 1. turkiy tillani tasniflash ishlari kimlar tomonidan ishlab chiqila boshlandi. 2-topshiriq. quyidagi tasniflar kimlarga tegishliligini toping. 1.sharqiy guruh (sibir tatarlari tili). 2. g‘arbiy guruh (qirg‘iz, qozoq, boshqird, tatar tillari). 3. o‘rta osiyo guruhi (o‘zbek, uyg‘ur tillari). 4. janubiy guruh (turkman, ozarbayjon, turk, qrim tatar tillari). janubiy - sharqiy yoki chig’atoy guruhiga hozirgi uyg‘ur, o‘zbek tillarini va shevalarini kiritadi. 2. janubiy - g‘arbiy yoki o‘g‘uz guruhiga o‘zbek ti...

Этот файл содержит 5 стр. в формате DOCX (25,5 КБ). Чтобы скачать "turkiy tillarining tasnifi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: turkiy tillarining tasnifi DOCX 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram