periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi

PPTX 20 pages 1008.8 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1008.8 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi maxmasodiqov sohib 1. periferik endokrin sistema organlarining gistologiyasi 2. qalqonsimon va qalqonsimon osti bezlarining gistologiyasi 3. gipofiz bezining mikroskopik tuzilishi reja: qalqonsimon yon bezlarning hujayralari follikulyar hujayralar kolloid deb ataluvchi oqsil bilan to'ldirilgan follikulalar ichida joylashgan bo'lib, bu kolloid tiroxin va triyodtironinni saqlash uchun muhimdir va bezning tuzilishini belgilaydi. qalqonsimon yon bezlarining follikulyar hujayralari tiroksin (t4) va triyodtironin (t3) gormonlarini sintez qiladi va saqlaydi, bu gormonlar metabolizmni tartibga soladi va 90% dan ortiq hujayralarni tashkil qiladi. qalqonsimon yon bezlarning asosiy hujayralari bo'lgan parafollikulyar hujayralar, yoki c-hujayralar, kalsitonin gormonini ishlab chiqaradi va bezning taxminan 0,1% ini tashkil qiladi. gipotizning adeno- va neyrogipozi gipofizning adenogipofizi 5 ta gormon ishlab chiqaruvchi hujayra turlaridan (somatotrop, laktotrop, kortikotrop, gonadotrop va tireotrop) tashkil topgan bo'lib, ularning sekretsiyasi gipotalamusdan keluvchi gormonlar tomonidan tartibga solinadi. neyrogipofiz, adenogipofizdan farqli ravishda, neyronlarning aksonlari va glial hujayralardan iborat bo'lib, oksitotsin va vazopressin kabi neyrogormonlarni …

2 / 20

i, konsentrik tarzda joylashgan epitelial hujayralardan tashkil topgan tuzilmalar uchraydi, ularning diametri 20-50 mkm ga yetadi. qalqonsimon bezning qon ta'minoti bezning kapillyar to'ri juda zich bo'lib, follikulalarni o'rab oladi va gormonlarning qonga tez va samarali o'tishini ta'minlaydi, taxminan 50-70% qon oqimini tashkil qiladi. qalqonsimon bezning venöz qon oqimi yuqori va pastki qalqonsimon venalari orqali amalga oshiriladi, ba'zi hollarda o'rtacha 3-5 ta venalar bo'lishi mumkin. qalqonsimon bezning yuqori va pastki qalqonsimon arteriyalari orqali ikki tomonlama qon bilan ta'minlanadi, ular umumiy uyqu arteriyasining tarmoqlari hisoblanadi. adrenalkorteksning zonalari fasciculata zonasida kortikotsitlarning uzun va tartibli ustunlari ko'zga tashlanadi, ular lipid tomchilariga boy va kortizol sintezida ishtirok etadi, bu zona korteksning 80% ni tashkil qiladi. buyrak usti korteksining uchta zonasining (glomerulosa, fasciculata va retikularis) har biri turli gormonlarni, masalan, aldosteron, kortizol va androgenlarni ishlab chiqaradi va ularning hujayra tuzilishi va funksiyasi farq qiladi. glomerulosa zonasidagi hujayralar, asosan, mineralokortikoidlarni, xususan, aldosteronni ishlab chiqarishga ixtisoslashgan va ularning …

3 / 20

orolchalari orolchalar kapillyarlar bilan boy ta'minlangan boʻlib, bu gormonlarning qon oqimiga tez va samarali tarqalishini ta'minlaydi va ularning oʻlchamlari 0.1 dan 0.3 mm gacha oʻzgarib turadi. alfa-hujayralar glyukagon, delta-hujayralar esa somatostatin gormonlarini sintezlaydi va langerhans orolchalarining taxminan 20% ni tashkil qiladi. langerhans orolchalari taxminan 1-2 million hujayradan tashkil topgan boʻlib, ularning asosiy qismi insulin ishlab chiqaradigan beta-hujayralar hisoblanadi. a, b, d va pp hujayralari a, b, d va pp hujayralari o'ziga xos sitoplazma granullarini o'z ichiga oladi, ularning o'lchamlari 200-300 nm gacha yetishi mumkin va peptid gormonlarni saqlashga xizmat qiladi. pp hujayralari pankreas polipeptidini ishlab chiqaradi va ularning soni umumiy endokrin hujayralarning taxminan 1-5% ini tashkil etadi, ularning morfologiyasi b hujayralariga o'xshashdir. a hujayralari glukagon sekretsiyasi uchun javobgar bo'lib, ularning soni b hujayralariga nisbatan kamroq, taxminan 1:10 nisbatda bo'ladi. qalqonsimon yon bezlarining gistologiyasi qalqonsimon yon bezlari (paratireoid bezlar) odatda to'rtta bo'lib, har biri 5 mm gacha o'lchamda va ikkita hujayra …

4 / 20

o'lib, hassal tanachalari deb ataluvchi konsentrik ravishda joylashgan epitelial hujayralar guruhlarini o'z ichiga oladi va autoimmun reaktsiyalarni oldini olishda ishtirok etadi. timo bezining korteksi epitelial kelib chiqishli, 3 ta asosiy hujayra turi: kortikal timotsitlar, nurli epitelial hujayralar va nurse hujayralarni o'z ichiga oladi va t-limfotsitlarning yetuklashuvida muhim rol o'ynaydi. pankreasning endokrin qismi ushbu orolchalarda a, b, d va pp hujayralari mavjud bo'lib, mos ravishda glyukagon, insulin, somatostatin va pankreatik polipeptid gormonlarini ishlab chiqaradi. ularning nisbati turlicha bo'ladi. b hujayralari (insulin ishlab chiqaruvchi) orolchaning markaziy qismida, a hujayralari (glyukagon ishlab chiqaruvchi) esa periferik qismida joylashgan; bu joylashuv ularning funksiyalari bilan bog'liq. pankreasning endokrin qismi taxminan 1-2 million orolcha hujayralaridan (langerhans orolchalari) tashkil topgan bo'lib, ularning umumiy massasi butun pankreasning 1-2 foizini tashkil etadi. periferik endokrin sistema organlarining gistologiyasi paratireoid bezlari paratiroid hujayralaridan tashkil topgan bo'lib, ularning 90% kalsiy metabolizmini boshqaruvchi parathormon (pth) gormonini ishlab chiqaradi. adrenokortikotropik gormon (aktg) ta'sirida, buyrak usti …

5 / 20

iy bezlar (tuxumdon va moyak) tomonidan ishlab chiqarilgan gormonlar (estrogen, progesteron, testosteron) buyrak usti bezlari tomonidan chiqariladigan kortizol bilan 2-3 xil o'zaro ta'sir mexanizmlariga ega. gipotizning gistologiyasi gipotiz follikulalarining kolloid tarkibida tireoglobulin oqsili mavjud bo'lib, u tiroksin (t4) va triyodtironin (t3) gormonlarining prekursori hisoblanadi. parafollikulyar yoki c-hujayralar gipotiz follikulalari orasida joylashgan va kalsitonin gormonini ishlab chiqaradi, bu qondagi kaltsiy darajasini tartibga soladi. parafollikulyar yoki c-hujayralar gipotiz follikulalari orasida joylashgan va kalsitonin gormonini ishlab chiqaradi, bu qondagi kaltsiy darajasini tartibga soladi. adrenalli bezlarning mikroskopik tuzilishi buyrak usti bezlari medullasi xromofin hujayralarining katta guruhlarini o'z ichiga oladi, ular katekolaminlar (adrenalin va noradrenalin) ishlab chiqaradi va xromatin miqdori jihatidan xromofob hujayralardan farqlanadi. buyrak usti bezlari korteksining uchta qatlami – glomerulyar, fasikulyar va retikulyar – har biri o'ziga xos sitoarxitektura va gormon ishlab chiqarish xususiyatlariga ega bo'lib, hujayralar hajmi va joylashishi jihatidan farqlanadi. korteks va medulla o'rtasida aniq chegarasi bo'lmagan zona intermedia mavjud bo'lib, …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi"

powerpoint presentation periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi maxmasodiqov sohib 1. periferik endokrin sistema organlarining gistologiyasi 2. qalqonsimon va qalqonsimon osti bezlarining gistologiyasi 3. gipofiz bezining mikroskopik tuzilishi reja: qalqonsimon yon bezlarning hujayralari follikulyar hujayralar kolloid deb ataluvchi oqsil bilan to'ldirilgan follikulalar ichida joylashgan bo'lib, bu kolloid tiroxin va triyodtironinni saqlash uchun muhimdir va bezning tuzilishini belgilaydi. qalqonsimon yon bezlarining follikulyar hujayralari tiroksin (t4) va triyodtironin (t3) gormonlarini sintez qiladi va saqlaydi, bu gormonlar metabolizmni tartibga soladi va 90% dan ortiq hujayralarni tashkil qiladi. qalqonsimon yon bezlarning asosiy hujayralari bo'lgan parafollikulyar hujayralar,...

This file contains 20 pages in PPTX format (1008.8 KB). To download "periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: periferik endokrin tizimi a'zol… PPTX 20 pages Free download Telegram

periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "periferik endokrin tizimi a'zolari gistologiyasi"

Similar files