termokimyoviy jarayonlar

PPTX 24 pages 391.2 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 391.2 KB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

prezentatsiya powerpoint mavzu: termokimyoviy jarayonlar reja: 1.ekzotermik va endotermik jarayonlar 2.moddalarning hosil bo‘lish issiqligi 3.erish issiqligi. 4.reaksiyaning issiqlik effekti. 5. termokimyo qonunlari. 6.gibbs energiyasi termodinamika issiqlik energiyasi bilan boshqa xil energiyalar orasida bo‘ladigan muosabatlar haqidagi ta’limotdir. termonidamika so‘zi grekcha therme - issiqlik va dinamis - kuch so‘zlaridan olingan bo‘lib, uning ma’nosi issiqlik bilan bog‘liq bo‘lgan kuchlar to‘g‘risidagi fanni anglatadi. uning vazifasi turli sistemalarning xossalari va ularda bo‘layotgan jarayonlarni o‘rganishdan iborat. kimyoviy termodinamika umumiy termodinamikaning bir qismi bo‘lib, termodinamika qonun va qoidalarinni kimyoviy jarayonlarda qo‘llanilishini tekshiradi. ko‘p kimyoviy reaksiyalar energiyani issiqlik, yorug‘lik yoki tovush shaklida chiqaradi. bular ekzotermik reaksiyalar. 4.1. ekzotermik va endotermik jarayonlar kimyoning kimyoviy reaksiyalarning issiqlik effektlari miqdorini o‘rganadigan bo‘limi termokimyo deyiladi va bu soha kimyoviy termodinamikaning bir qismini tashkil etadi. ekzotermik reaksiyalar o‘z-o‘zidan paydo bo‘lishi mumkin va natijada tizimning yuqori tasodifiyligi yoki entropiyasi (δh>0) paydo bo‘lishi mumkin. ular manfiy issiqlik oqimi (issiqlik atrofga yo‘qoladi) va entalpiyaning pasayishi (δh …

2 / 24

ki yutilgan issiqlik miqdori gidratlanish issiqligi deyiladi. suvsiz tuz bilan suvdan 1 mol tuz gidrati hosil bo‘lishda ajralib chiqadigan issiqlik miqdori gidratlanish issiqligi deyiladi. neytrallanish issiqlik effekti 1mol-ekv.kislota bilan 1 mol-ekv. ishqorning o‘zaro ta’siri natijasida ajralib chiqadigan issiqlik miqdori neytrallanish reaksiyasining issiqlik effekti deb ataladi. 4.3. erish issiqligi. erish—moddalarning issiqlik taʼsirida qattiq (kristall) holatdan suyuq holatga o‘tish jarayoni. sof moddalarning erish jarayoni erish temperaturasiga bogʻliq. erish vaqtida qattiq holatdagi atomlarning joylashish tartibida fazoviy kristall panjara buziladi. kristallda atomlar muvozanat vaziyatlari atrofida tebranadi. temperatura koʻtarilgan sari tebranishlar amplitudasi ortib boradi va muayyan kritik kattalikka yetadi, shundan keyin panjara buziladi. modda eriganda hajmi kengayadi, bosim oshishi bilan erish temperaturasi ham ortib boradi. ayrim moddalar (muz, metall va metalloid) eriganda hajmi kichrayadi va bosim ortishi bilan erish temperaturasi pasayadi. bir mol moddaning to‘la erishidan ajralgan yoki yutilgan issiqlik miqdori erish issiqligi deyiladi. solishtirma erish issiqligi—izobarik-izotermik tizimda bir kilogramm moddani kristall holatdan suyuqlikka oʻtkazish …

3 / 24

misol: al2o3(k)+ 3so3(g)= al2(so4)3(k) reaksiyaning issiqlik effektini hisoblang. δhh/b issiqligi al2o3(k) = - 1675,1 kj/mol δhh/b issiqligi so3 gaz = -396,1 kj/mol δhh/b issiqligi al2(so4)3 = - 3434,0 kj/mol δhreaksya =(δh h/b issiqligi al2(so4)3) -(δhh/b issiqligial2o3+ δdh h/bissiqligi so3) = - 3434 - [-1675,1 + 3(-396,1)] = - 570,6 kj/mol 2.kimyoviy reaksiyaning issiqlik effekti reaksiyaga kirishuvchi moddalar yonish issiqlik effektlari yig‘indisidan reaksiya mahsulotlari yonish issiqlik effektlari yig‘indisini ayirmasiga teng. yonish issiqligi deb 1 mol moddani oddiy oksidlargacha yonishida ajraladigan issiqlik miqdori tushuniladi. δhoreaksya=δhoyonish is.dastl.moddalar - δhoyonish is.mahsulotlar reaksiyaning issiqlik effekti ya’ni ajralib chiqayotgan yoki yutilayotgan issiqlik miqdori ko‘rsatilgan kimyoviy tenglamalar termokimyoviy tenglama deyiladi. bu tenglamalar massalar saqlanish qonuni va energiyaning saqlanish qonuni asosida tuziladi. masalan: n2 +o2 =2no -180,8kj yonish reaksiyasining issiqlik effekti. yonish issiqligi bir mol modda to‘la yonib, yuqori oksid hosil bo‘lishi ham standart sharoitda hisoblanadi va aniqlanadi. masalan, nh3 molekulasining yonish reaksiyasi tenglamasi quyidagicha yoziladi: 2nh3 + …

4 / 24

ishi sistemaga berilgan issiqlik q va sistema bajargan ish a qiymatiga bog‘liq. uq–a yoki q=ua termodinamikaning i qonuni quyidagicha ta’riflanadi: sistemaga berilgan issiqlik miqdori uning ichki energiyasining o‘zgarishi (u) va sistemaning tashqi kuchlar ustidan bajargan ishi (a) ga sarf bo‘ladi. 4.5. termokimyo qonunlari. barcha termodinamik hisoblar termokimyo qonunlariga asoslangan. termokimyoga oid ikkita qonun kashf etilgan bo‘lib, biri lavuazye–laplas qonuni va ikkinchisi gess qonunidir. bu qonunlar energiyaning saqlanish qonunidan kelib chiqadi. lavuazye–laplas qonuni. 1784 yilda kashf etgan birinchi qonun quyidagicha ta’riflanadi. har qaysi kimyoviy birikma uchun parchalanish issiqligi uning hosil bo‘lish issiqligiga teng, lekin ishorasi qarama-qarshi bo‘ladi. masalan: ch4  c  2h2 – 76,0 kj c  2h2 ch4 76,0 kj gess qonuni. 1840 yilda g.i.gess termokimyoning ikkinchi qonunini tajriba asosida kashf etdi. reaksiyaning issiqlik effekti jarayonda ishtirok etayotgan moddalarning dastlabki va oxirgi holatlariga bog‘liq bo‘lib reaksiyaning qanday usulda olib borilishiga bog‘liq emas. masalan, co2 ni ikki usulda hosil qilinsin. …

5 / 24

 -393,5 kj g/ mol. h  hmaxs-hdast.mod. bu yerda h–reaksiyaning entalpiyasi hmaxs–reaksiya mahsulotining hosil bo‘lish entalpiyalari yig‘indisi hdast.mod.–dastlabki moddalarning hosil bo‘lish entalpiyalari yig‘indisi. gess qonunidan ikkita muhim xulosa kelib chiqadi: kimyoviy reaksiyaning issiqlik effekti reaksiya mahsulotlari—hosil bo‘lish issiqliklari yig‘indisidan boshlang‘ich moddalar hosil bo‘lish issiqliklari yig‘indisining ayirmasiga teng: δhg0= mahs.h.b.-bosh.modda h.b. reaksiyalarning issiqlik effekti boshlang‘ich moddalar yonish issiqliklari yig‘indisidan reaksiya mahsulotlari yonish issiqliklari yig‘indisining ayirmasiga teng: δhr0= boshl yonish-mahs yonish reaksiyaning issiqlik effekti bosim va haroratga bog‘liq holda o‘zgarishi mumkin. shuning uchun issiqlik effektlarini 1 mol modda uchun standart sharoitda, ya’ni 101,325 kpa bosim va 25°c(298k) haroratda hisoblash qabul qilingan. standart yonish issiqligi deb, bir mol moddani kislorod atmosferasida 101,325 kpa bosimda oddiy oksidlargacha yonishida chiqadigan issiqlik effektiga aytiladi. bunda reaksiyaning barcha ishtirokchilari barqaror agregat holatlarda bo‘lishi kerak. bir vaqtning o‘zida har ikkala omilning ta’sirini ifodalovchi holat funksiyasi gibbs energiyasi deb ataladi. ∆g=∆h-t∆s. doimiy harorat va bosimda kimyoviy reaksiyalar gibbs …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "termokimyoviy jarayonlar"

prezentatsiya powerpoint mavzu: termokimyoviy jarayonlar reja: 1.ekzotermik va endotermik jarayonlar 2.moddalarning hosil bo‘lish issiqligi 3.erish issiqligi. 4.reaksiyaning issiqlik effekti. 5. termokimyo qonunlari. 6.gibbs energiyasi termodinamika issiqlik energiyasi bilan boshqa xil energiyalar orasida bo‘ladigan muosabatlar haqidagi ta’limotdir. termonidamika so‘zi grekcha therme - issiqlik va dinamis - kuch so‘zlaridan olingan bo‘lib, uning ma’nosi issiqlik bilan bog‘liq bo‘lgan kuchlar to‘g‘risidagi fanni anglatadi. uning vazifasi turli sistemalarning xossalari va ularda bo‘layotgan jarayonlarni o‘rganishdan iborat. kimyoviy termodinamika umumiy termodinamikaning bir qismi bo‘lib, termodinamika qonun va qoidalarinni kimyoviy jarayonlarda qo‘llanilishini tekshiradi. ko‘p kimyoviy reak...

This file contains 24 pages in PPTX format (391.2 KB). To download "termokimyoviy jarayonlar", click the Telegram button on the left.

Tags: termokimyoviy jarayonlar PPTX 24 pages Free download Telegram