seminar №3

DOC 9 стр. 59,0 КБ Бесплатная загрузка

9 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 59,0 КБ

Тип файла DOC

Страницы 9

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 9

seminar №3 g’arb alkimyosi.g’arb alkimyosi va erishgan yutuqlari.mashxur g’arb alkimyogarlari va ularning yutuqlari reja: 1. garb alkimyosini kelib chiqishi. 2. g’arb alkimyogarlarinig buyuk namoyondolari. xii asrgacha evropada faqat diniy maktablar mavjud bo'lib, ularda arifmetika, grommatika, din va musiqa kabi fanlar o'tilardi. xii asrda arabistonning sharqiy qismidan alximiya evropaga kirib kela boshladi xii asr boshlarida birinchi bo'lib ispaniyada aristotel' asarlari arabchadan lotinchaga tarjima qilindi. lekin din peshvalari bu asarlarning tarqalmasligiga harakat qildilar. yoshlarni qiziqishlari ' bilim olishga, katta shaharlarda universitetlarning ochilishiga sabab bo'ldi. bu universitetlarning diniy maktablardan farqi, ularda yoshlar har xil kasblarga o'rganardilar, o'qirdilar. birinchi bo'lib bolon universiteti 1119 yilda tashkil topgan.shuningdek 1189 yilda monpel'edagi tibbiyot universiteti, 1200 yilda esa parijda universitetlar tashkii topgan. xii asrga kelib hunarmand va savdogarlar vizantiya madaniyati va hunarmandchiligi bilan qiziqib qoladilar, chunki vizantiyaliklarda texnika bilan ishlash rivojlangan edi. ular har xil kimiyoviy moddalarni ham qo'llashardi bundan tashqari ular kimyo va alximiyaga oid asarlari bilan …

2 / 9

velikiy kel'ndagi monastirda ilm bilan shug’ullanib o'tkazdi. uning o'quvahilaridan biri mashhur geolog foma akvinskiy edi. yuqorida aytilganidek xii asrga kelib aristotel asarlari butun g'arbiy evropaga tarqaldi. ayniqsa metafizika va logikaga oid asarlari. "alximiya haqidagi kitob" va "metallar va minerallar haqidagi besh kitob" asarlarida a. velikiy o'zining metallar va minerallar haqidagi fikrlarini bayon qiladi. u ham arablar fikriga qo'shilgan holda metallar s va hg dan tashkil topadi deydi va ba'zida ularga suv va as ni ham qo'shadi.uning fikricha metallarda bir-biriga oylanish xususiyati mavjud, lekin bunda ularning rangi o'zgaradi holos deydi hg metallarga oq, s qizil, as sariq rang beradi deb hisoblaydi. a.velikiy fikriga qaraganda melallarning zichligi ulardagi suv miqdoriga bog'liq. suv qanchalik ko'p bo'lsa,zichlik katta, oz bo'lsa kichkina bo'ladi deb hisoblaydi. u ag va au ni eng yaqin metal deb hisoblagan. ag ni au ga aylantirish uchun rangi va zichligini o'zgartirish kerak deb hisoblaydi. yana mashhur alximiklardan bin, ingliz olim rodjer …

3 / 9

qilish mumkin bo'lgani bilan, uni o'zi yetarli emas deb hisoblaydi.u tajriba ikki hil: ichki va tashqi bo'lishini tushuntirib bergan r bekon fikricha alximiya bu yetilmagan va past narsalarni, yetilgan va bebaho narsalarga aylantiruvahi masalalarni hal qiladigan fan. uning "alximiyo oynagi" kitobi keyingi avlod alximiklari uchun amaliy mashg’ulotlar kitobi manbasi edi.uning fikricha tabiatda rnetallar amal'gamalar shaklida bo'ladi.keyin esa undan toza metallar ajtatib olinadi bunda simob amal'gamalardagi metallarni eritar, undan esa metallarni sof holda ajratib olish mumkin.shuning uchun r. bekon simobni barcha metallar "onasi" deydi. olim aytishicha tabiatning maqsadi yuksaklikka ya'ni oitin hosil bo'lishiga intilish. lekin bu yo'lda unga har xil qarshiliklar duch keldi,shuning natijasida boshqa metallar hosil bo'ladi. bu gapi bilan r. bekon tabiat singari sun'iy yo’l bilan oltin olish mumkin deydi. faqat bunda oltingugurt va simobni toza holda va tegishli nisbatda olish shart. oltin yetilgan va erkakcha metall bo'lib, uni hech qanday ortiqcha va kam joyi yo’q. agar oltinni o'zi …

4 / 9

in diniy muassalar bilan bo'lgan to'qnashishlar natijasida arnol'd fransiyaga, keyinchalik u shahardan bu shaharga (ya'ni ispaniya, ltailiya, fransiya) ko'chib yurishga majbur bo'ldi. uning eng mashhur kitoblari ''zaharlar haqida", "antizaharlar haqida". bu asarlarida arnol'do alximiya va meditsinani bir-biridan ajratmaydi. har xil preparatlar tuzilishini ko'rsatib, ularni medikomentlar sifatida ishlatish mumkinligini aytadi va o'sha vaqtdagi zaharlar va ularga qarshi moddalar haqida ma'lumotlar beradi. alximik sifatida arnol'do hech qanday yangi narsa aytmagan, faqat o'zidan oldingi olimlar gapini tasdiqlagan. yana o'rta asrlarda ko'zga ko'ringan alximiklardan biri raymond lulliy (1235-1313) u r.bekon va villanovaning o'quvahisi edi. u juda boy va badavlal oilada tug’ilgan bo'lib, yoshligida auyshu-ishratda bo'lgan. boyligidan ajralgandan so'ng, dashtu buyobonga chiqib ketib o'z oldiga o'quvahilarni yig'adi parij universitetida u teologiya fanlari doktori degan unvan oladi va shu yerda r.bekon bilan tanishadi uning asarlari quyidagilar "vasiyatnoma", "alximiyadan qoidalar to'plami" va "tajribalar". xiv-xv asrlarda alximiklar soni tobora ko'poyib bordi xiv asr oxirlariga kelib alximiyaga oid kitoblarning …

5 / 9

n alkimyo nazariyasi va praktikasi haqida ko'pgina fikrlarni bildirgan. bunda metallarning oltingugurt va simobning tarkibiy qismlari haqidagi nazariya bor. bu nazariyaga asosan olim toza simob va ozgina oltingugrtdan iborat keyinchalik muallif aristetolel'ning elementlar xususidagi ishlari bilan birmuncha shug'ullangan. shuning bilan birga muallif qo'lyozmalarida alkimyo amaliyoti sohasida ko'pgina misollar keltirgan. masalan: turii xil kimyoviy operatsiyalar uchun aparaturalar haqida yozgan ya'ni sublimatsiya, distilyatsiya, koagulyatsiya. tarixdan ma'lumki, psvevdo jabr kislotaga ta'rif bergan. uni kislotasini keyinchalik "o'tkir o’roq" deb nomlashgan. xuddi shu yerdan "qirol arog’i" to'g'risida ham yozildi. bu aroq selitra, kuporos va kvarsni haydash yo'li bilan olinadi xvi qs'rda vasiliy valentini qo'lyozmalari keng tarqaldi. aytishcha, u monax bo'lgan. sharqiy evropada v. valentining alkimyaviy qo'lyozmalari xv1-xviii asrlarda tarqalgan. xv asrning yarmida u erfurdda yashagan. uning qo'lyozmalari lotin va nemis tilida chop etilgan v valentin juda mashhur bo'lganidan imperator maksimelian-i 1515 yilda uning hayoti va ijodi to'grisida mal'umotlar yig’ishga buyruq bergan. lekin uning hayoti to'g'risida …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 9 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "seminar №3"

seminar №3 g’arb alkimyosi.g’arb alkimyosi va erishgan yutuqlari.mashxur g’arb alkimyogarlari va ularning yutuqlari reja: 1. garb alkimyosini kelib chiqishi. 2. g’arb alkimyogarlarinig buyuk namoyondolari. xii asrgacha evropada faqat diniy maktablar mavjud bo'lib, ularda arifmetika, grommatika, din va musiqa kabi fanlar o'tilardi. xii asrda arabistonning sharqiy qismidan alximiya evropaga kirib kela boshladi xii asr boshlarida birinchi bo'lib ispaniyada aristotel' asarlari arabchadan lotinchaga tarjima qilindi. lekin din peshvalari bu asarlarning tarqalmasligiga harakat qildilar. yoshlarni qiziqishlari ' bilim olishga, katta shaharlarda universitetlarning ochilishiga sabab bo'ldi. bu universitetlarning diniy maktablardan farqi, ularda yoshlar har xil kasblarga o'rganardilar, o'qirdilar. bi...

Этот файл содержит 9 стр. в формате DOC (59,0 КБ). Чтобы скачать "seminar №3", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: seminar №3 DOC 9 стр. Бесплатная загрузка Telegram