nanofizika asoslari

DOC 9 pages 28.5 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 28.5 KB

File type DOC

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

nanofizika asoslari reja: 1.kirish 2.nano fizika obekti va predmenti. 3.nanodispers tizimlar 4.xulosa tabiiy fanlar sohasidagi eng so’ngi yangiliklardan biri nanofizika va nanotexnologiya hamda nanotexnologik tadqiqot natijalari hisoblanadi. ilgaridan fanga ma’lum bo’lgan mikro tuzilmalar va ularning fizik ximiyaviy xususyatlarida yangi o’zgarishlar, hodisa va jarayonlar borligi aniqlandi. mikrotuzilmalarda yuz beradigan bunday jarayonlarni endilikda paydo bo’lgan yngi yo’nalish nanotexnalogik tadqiqot usullari orqali boshqarish yo’llari topildi. shu asosida mavjud qurilma asboblarni yanada takomillashtirish imkoni xosil bo’ldi. bu esa o’z navbatida nanotexnalogiya yutuqlarini ishlab chiqarishga tadbiq etilishi yuqori samaralar berishini ko’rsatadi. nanotexnologiyalarni barcha sohalarga tadbig’ etilishi asta sekinlik bilan ommalashib bormoqda. nanatexnologiya barcha sohalarda inson mexnatini engillashtirish, ish unimdorligini oshirish va fan texnikaning yanada taraqqiy etishida eng asosiy vosita bo’lib qolishi shubxasizdir. ma’lumki nanoabektlar uch sinfga bo’linadi. ___birinchisi uch o’lchamli zarralar bo’lib, plazma sintezi natijasida hosil bo’ladigan yupqa parda shaklida namayon bo’ladi. uning hosil bo’lishida o’tkazgichlar portlashi sodir bo’ladi va qayta shakillanadi. ___ikkinchi sinfiga ikki …

2 / 9

miz. nano qo’shimchasi ( yunoncha nanons – mitti ) u yoki bu birlikning bizning holatda esa metrning, milliarddan bir (10 -9) bo’lagini (nanometer –nm) ni anglatadi. atomlar va juda mayda malekulalar 1 nanometr tartibdagi o’lchamga ega. nanotexnologiya—bu ma’lum atomlar tuzilishli mahsulotlarni, ularning atom va malekulalarini joylashtirish yo’li bilan ishlab chiqarish usullari yig’indisidir. materiallarni atom va malekulalar darajasida manipulyasiyalashimiz mumkinmi? bizning barmoqlarimiz nanomashtab uchun juda ham kattalik qiladiku ! bu savolning javobini dreksler degan olim o’zining “yaratish (barpo etish, vujudga keltirish) mashinalari ” kitobida taklif qildi. atomlar bilan ishlash uchun u maxsus nanomashinalarni yoki assemblerlarni yaratdi. nanomashinalar atom va malekulalarni ishlab olishni bilishi va ularni xoxlagan tartibda bir-biriga bog’lay olishi lozim. shuni takidlash lozimki, bunday mashinalar tabiyatda minglab yillardan buyon muvoffaqiyat bilan ishlab kelmoqda. misol tariqasida ribosomalar tomonidan oqsilni sintez qilish mexanizimini keltirish mumkin. nanotexnologiya quydagi prinsipiyal jixatlarga ega bo’ladi: 1-rasm. nanotexnologiya asoslari. nanotexnalogiya har bir atom va malekulalar bilan juda …

3 / 9

rolini aminokislotalar malekulalari bajaradi. ko’p oqsillar tarkibida bunday shodalar o’rtacha 300-500 ta bo’ladi. tabiyatda barcha aminokislotalar 20 ta turda bo’ladi. ular maxsus “ kimyoviy alifbo yigirmata “xarfi”ga o’xshatish mumkin bu “xarf” lardan oqsillar 300-500 xarfdan iborat so’zlar tuzilgan bo’ladi. bunday yigirma xarf yordamida juda ko’p uzun so’zlar yozish mumkin. agar so’zdagi harflardan birginasi almashtirilsa yoki ko’chirilsa, so’z yangi manoga ega bo’ladi. 500 ramzli so’zdan imkoniy kombinatsiyalar sonini 20500 ta bo’ladi. aloxida oqsilni sintez qilishda uning tuzilishida aminokislotalar zanjirlari ketma-ketligi haqidagi to’liq ma’lumotga ega bo’lishi kerak. tabiatda bunday ma’lumot maxsus tashuvchi –dnk (dizoksiriboukleyin kislota) malekulasida saqlanadi, unda organizmda mavjud bo’lgan barcha oqsillar tuzilishi haqida ma’lumot bo’ladi. bir oqsildagi aminokislotalar ketma-ketligi haqidagi ma’lumotlat joylashgan dnk ma’lekulasining bir bo’lagi gen deb ataladi. shuning uchun dnk dagi ma’lumotni genetic ma’lumot deyiladi. gen esa irsiy materialning birligi hisoblanadi. dnk da bir necha yuztagacha genlar bo’ladi. dnk malekulasining biri ikkinchisi atrofida o’ralgan sipralsimon ikkita ipdan iborat. …

4 / 9

ialshunoslik biologiya tibbiyot nanomateriallar yakuniy maxsulot boshlang’ich material mexanik va ximik jarayonlar

5 / 9

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nanofizika asoslari"

nanofizika asoslari reja: 1.kirish 2.nano fizika obekti va predmenti. 3.nanodispers tizimlar 4.xulosa tabiiy fanlar sohasidagi eng so’ngi yangiliklardan biri nanofizika va nanotexnologiya hamda nanotexnologik tadqiqot natijalari hisoblanadi. ilgaridan fanga ma’lum bo’lgan mikro tuzilmalar va ularning fizik ximiyaviy xususyatlarida yangi o’zgarishlar, hodisa va jarayonlar borligi aniqlandi. mikrotuzilmalarda yuz beradigan bunday jarayonlarni endilikda paydo bo’lgan yngi yo’nalish nanotexnalogik tadqiqot usullari orqali boshqarish yo’llari topildi. shu asosida mavjud qurilma asboblarni yanada takomillashtirish imkoni xosil bo’ldi. bu esa o’z navbatida nanotexnalogiya yutuqlarini ishlab chiqarishga tadbiq etilishi yuqori samaralar berishini ko’rsatadi. nanotexnologiyalarni barcha sohalarga ta...

This file contains 9 pages in DOC format (28.5 KB). To download "nanofizika asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: nanofizika asoslari DOC 9 pages Free download Telegram