jismoniy tarbiya va sport guruhlarining ijtimoiy-psixologik tushunchalari

DOC 11 sahifa 117,5 KB Bepul yuklash

11 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 117,5 KB

Fayl turi DOC

Sahifalar 11

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 11

3-modul. jismoniy tarbiya va sport sohasida samarali pedagogik faoliyatning asosiy omillari. 13-mavzu. shaxsni tarbiyalash va shakllanishiga sport jamoasining ta’siri. 13.1. sport guruhi, jamoasi, komandasi haqida umumiy tushunchalar. ijtimoiy psixologiyada guruh tushunchasi eng umumiy hisoblanadi. guruh deganda jamiyatning ijtimoiy tuzilishini tashkil etuvchi element ham qanday odamlar to‘plami, ularning har qanday birlashmalari nazarda tutiladi. guruhlarning turlaridan birini sport guruhlari tashkil etadi, bu guruhda jismoniy tarbiya va sport bilan shug‘ullanuvchi odamlar birlashadilar. sport guruhlari mamlakatimiz hayotida katta o‘rin egallaydi. ularga ko‘plab turli yoshdagi sport bilan shug‘ullanuvchi odamlar jalb etilgan. sport guruhlari boshqa guruhlar kabi “shaxs - jamiyat” tizimida oraliq bir qismni tashkil etadi. ular sportchining mikromuhitini tashkil etadi. ularning dinamikasi qonuniyatlari jamiyatning sinfli tuzilishi va undagi ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlar bilan belgilanadi. sport faoliyati bilan shug‘ullanuvchi fizkul`turachilar yoki sportchi-razryadchilarini birlashtiruvchi sport komandasi sport guruhlari turlaridan biridir. sport komandalarining turlari juda katta – mahalla komanlaridan tortib mamlakati va olimpiya terma komandalarigacha. ijtimoiy-psixologik turlardan kelib chiqib sport …

2 / 11

faqatgina komanda sabab bo‘lishi mumkin. komandani tashkil etuvchi sportchilar doim uning boshqa a’zolarining ta’sirlarini his etadilar va shuning uchun guruhda o‘zlarini boshqacha tutadilar. sport komandasi sportchilarning intellektual, emotsional va irodaviy faolliklariga, ularning qarashlariga, ishonchlariga, xulqlariga ta’sir ko‘rsatadi. sport komandasining rivojlanishi. sport komandasining hayoti asosiy qonuni uning dinamikasi hisoblanadi. har qanday sport komandasi yoshiga va biografiyasiga ega. komanda tashkil topadigan kun va u tarqalib ketadigan kun bo‘ladi. sport komandasining rivojlanishi yaqqol ifodalangan xususiyati – ularning tartiblari muntazam yangilanib borishi hisoblanadi. bu ba’zan komandada kuchlar dinamik tengligini keskin og‘irlashtirishi mumkin (yangi kelganlarning komandada o‘z o‘rinlariga ega bo‘lishlari unchalik oson emas). kuchlarni tengligini saqlab qolishda, ko‘proq uni tiklashda yangilarga sport tajribasini, an’analarini, munosabatlar usullarini, ma’naviy qoidalarini yetkazishni ta’minlovchi komandaning doimiy qismi asosiy rolni o‘ynaydi. sport komandasining rivojlanishi turli xildagi yo‘naltirilgan tashkiliy va ideologik tashqi ta’sirlar va sportchilar faoliyati hamda munosabatlarida yuzaga keladigan ichki jarayonlar bilan ob’ektiv mavjud jamiyat qonunlari bo‘yicha boradi. ijtimoiy rivojlanishi …

3 / 11

muni xosdir. komanda-assotsiatsiya darajasida hamkorlikda harakat qilish talablari xali yo‘q: guruhning faoliyati amalga oshirilsa ham, uning a’zolari bir-birlarini yaxshi bilmaydilar, o‘zaro yordamlar kam uchraydi va tasodifiydir. komanda-kooperatsiyada harakatlari birligi va una intilish, hamkorlik, o‘zar bir-birini tushinish va o‘zaro yordam ancha yaqqol ifodaga ega. sport komandasiga jamoa sifatida bir qator xususiyatlar xosdir. sport komandasining jamoa sifatida farq qilinadigan xususiyatlari quyidagilardan iborat: butun komanda uchun yagona ijtimoiy ahamiyatli maqsadlar, yuksak ma’naviy, maqsadlarga mos motivlari, uning a’zolarining mana shu maqsadlarga erishishga qaratilgan amaliy hamkorlikdagi harakatlari. umumiy, asosiy maqsadlari – bu sportchilar shaxsini shakllantirish – jismoniy va ma’naviy kuchlarini barkamol rivojlantirish bilan jamoa a’zolarini shakllantirish, mehnatga, ijtimoiy faoliyatga, tanlagan sport turida mahoratini takomillashtirishga tayyorlash, sport musobaqalariga maxsus tayyorlash. mana shu maqsadlarni anglab yetish komanda a’zolarining hamkorlikdagi kuchlarini texnik, taktik, jismoniy, psixologik tayyorgarligini takomillashtirishga va musobaqalashish kurashida muvaffaqiyatga erishishga yo‘naltiradi. aniq maqsadlari va vazifalari turli-tumandir va har doim sportchilar hamda komandaning real imkoniyatlaridan kelib chiqadi. …

4 / 11

umumiy vaziyat, komanda a’zolari kayfiyati, do‘stona qo‘llab-quvvatlash, kuchlarining birligi maqsadga erishishga yordam beradi. bu shaxsiy-komandali musobaqalarda juda oson namoyon bo‘ladi. o‘zining rivojlanishida jamoatchilik darajasiga erishgan komandaning hamma a’zolari uchun motivlari birligi maqsadga muvofiq harakatlari xosdir (g‘alabani ta’minlash xissi, o‘quv sinfi oldidagi, sport jamoasi, o‘rtoqlari, mamlakat oldidagi burchini his etish), lekin u jamoaning ijtimoiy ahamiyatli motivlari bilan ham mos keladi. rivojlanishi darajasi past bo‘lgan sport komandalarida kolliziya bo‘lishi mumkin, bunda ijtimoiy xususiyatga ega maqsadga intilish ortida sportchida faqat g‘arazli motivatsiyasi: hammadan ajralib turish, maqtanish, manfaatparastlik turadi. 13.2.sport jamoasida rahbarlik va yetakchilik haqida tushuncha. sport jamoasi a’zolari faoliyatini tashkil qilishga rahbarlik va yetakchilik xizmat qiladi. rahbarlik va yetakchilik jarayonlari, ularning nisbati, rahbarlar va yetakchilarning xususiyatlari sport komandasi faoliyati muvaffaqiyatliligi hamda uning jamoa sifatida shakllanganligi darajasi uchun juda muhimdir. rahbarlik hodisasi, buni ijtimoiy psixologiyada qabul qilingan tushunish bo‘yicha komandani boshqarish tashqi rasmiy tuzilishi bilan bog‘liqdir. komandaning rasmiy rahbari murabbiy, komanda sardori hisoblanadi. komandani …

5 / 11

, uning faoliyatini buzuvchi, ba’zida hatto rasmiy rahbarlik vazifasiga davogarlik qiluvchi negativ yetakchilar paydo bo‘lishi ham mumkin. rahbarlik va yetakchilik o‘rtasida ma’lum farq mavjud. rahbarlik rasmiy instansiya sifatida asosan komanda a’zolari o‘rtasidagi rasmiy, amaliy munosabatlarini boshqarish vositasi hisoblanadi. u mas’uliyatli qaror qabul qiladi, ma’lum rasmiy ta’sir ko‘rsatish sistemasiga ega, keng ijtimoiy aloqalar tizimida ish olib boradi, komandaning faoliyati uchun qulay sharoitlarni ta’minlaydi. yetakchilik norasmiy xususiyatdagi sportchilar munosabatlarini boshqarish vositasi hisoblanadi. yetakchilar mas’uliyatli qaror qabul qilish va ta’sir ko‘rsatish rasmiy huquqlariga ega emaslar. ularning ta’sir ko‘rsatishlari asosan komandaning o‘zi faoliyati ichidagi doirasi bilan chegaralanadi. 13.3.rasmiy rahbar sifatida trenerning ijtimoiy roli. sportchilar va komanda bilan ikki tomonlama munosabatlar jarayonida murabbiy rasmiy rahbar sifatida muhim o‘rin egallaydi. murabbiyning faoliyati ko‘p tomonlamadir. uning ijtimoiy roliga normativ kiritilgan talablar turli vazifalardan iborat, ulardan asosiysi o‘qitish, sportchilarni tarbiyalash, musobaqalar, mashg‘ulotlar hamda bo‘sh vaqtlarida ularga va komandagi rahbarlik qilish, boshqa tashkilotlar hamda komandalar bilan keng aloqalar qilish. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"jismoniy tarbiya va sport guruhlarining ijtimoiy-psixologik tushunchalari" haqida

3-modul. jismoniy tarbiya va sport sohasida samarali pedagogik faoliyatning asosiy omillari. 13-mavzu. shaxsni tarbiyalash va shakllanishiga sport jamoasining ta’siri. 13.1. sport guruhi, jamoasi, komandasi haqida umumiy tushunchalar. ijtimoiy psixologiyada guruh tushunchasi eng umumiy hisoblanadi. guruh deganda jamiyatning ijtimoiy tuzilishini tashkil etuvchi element ham qanday odamlar to‘plami, ularning har qanday birlashmalari nazarda tutiladi. guruhlarning turlaridan birini sport guruhlari tashkil etadi, bu guruhda jismoniy tarbiya va sport bilan shug‘ullanuvchi odamlar birlashadilar. sport guruhlari mamlakatimiz hayotida katta o‘rin egallaydi. ularga ko‘plab turli yoshdagi sport bilan shug‘ullanuvchi odamlar jalb etilgan. sport guruhlari boshqa guruhlar kabi “shaxs - jamiyat” tizimida...

Bu fayl DOC formatida 11 sahifadan iborat (117,5 KB). "jismoniy tarbiya va sport guruhlarining ijtimoiy-psixologik tushunchalari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: jismoniy tarbiya va sport guruh… DOC 11 sahifa Bepul yuklash Telegram