tuproqshunoslik laboratoriya mashg'otlari

DOC 14 pages 892.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 892.5 KB

File type DOC

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

ўзбекистон республикаси қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги o’zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligi samarqand veterinariya medisinasi instituti agronomiya fakulteti agrokimyo, tuproqshunoslik, o`simliklar himoyasi va karantini kafedrasi 5111000 – kasb ta`limi (5420100 – qishloq xo’jaligida menejment) 5420100 – qishloq xo’jaligida menejment ta’lim yo’nalishlari ta’labalari uchun tuproqshunoslik va agrokimyo fanidan laboratoriya mashg’lotlari samarqand 2018 “tasdiqlayman” agrokimyo, tuproqshunoslik, o`simliklar himoyasi va karantini kafedrasi mudiri, professor____________f.h.xoshimov “____”_____________2018 yil tuproqning morfologik belgilarini o’rganish. (6 soat) p a s p o r t i mashg’ulotning maqsadi. turli laboratoriya tahlillarini o’tkazish va tuproqlarning tuzilishini o’rganish maqsadida o’tkaziladigan laboratoriya mashg’ulotlar uchun odatda dala sharoitida tuproq chuqurlari qazilib namunalar va monolitlar olinadi va morfologik belgilari o’rganiladi. kerakli idishlar, jihozlar va reaktivlar: tarozilar: texnik tarozi analitik tarozi chinni kosacha va tigel, byukslar (shishadan va temirli), o’lchov idishlar: a) kolbalar b) pipetkalar v) byuretkalar g) voronkalar, dastachali rezina va rezina tiqinli ezg’ich va chinni havoncha, paketlar, karton quticha yoki …

2 / 14

manual. university of massachusetts amherst, 2008. tuzuvchilar: o’qituvchilar: ortiqov t.q., xayitov m.a. mashrabov m.i. laborant: l.sonamyan 8 – mashg’ulot. tuproqning morfologik belgilarini o’rganish. (6 soat) mashg’ulotning maqsadi. turli laboratoriya tahlillarini o’tkazish va tuproqlarning tuzilishini o’rganish maqsadida o’tkaziladigan laboratoriya mashg’ulotlar uchun odatda dala sharoitida tuproq chuqurlari qazilib namunalar va monolitlar olinadi va morfologik belgilari o’rganiladi. kerakli idishlar, jihozlar va reaktivlar: tarozilar: texnik tarozi analitik tarozi chinni kosacha va tigel, byukslar (shishadan va temirli), o’lchov idishlar: a) kolbalar b) pipetkalar v) byuretkalar g) voronkalar, dastachali rezina va rezina tiqinli ezg’ich va chinni havoncha, paketlar, karton quticha yoki xaltachalar, elaklar tuplami, pichoq belkurak va ketmon, lineyka, tuproq namunasi adabiyotlar – 1, 2, 3, 4, 5, 6. internet saytlari. tuproqlar ham boshqa jismlar kabi qator tashqi alomatlar (belgilar) majmuiga, muayyan morfologiyaga egadir. v.v.dokuchayev tomonidan genetik tuproqshunoslikning yaratilganidan keyingina tuproqlarning morfologik xossalarini mukammal o‘rganish tuproq tadqiqotlarida munosib o‘rinni egalladi va uning zarur tarkibiy qismi bo‘lib …

3 / 14

roqning rangi va tusi; 3) tuproqning namligi; 4) tuproqning strukturasi; 5) tuproqning qovushmasi; 6) tuproqdagi qo‘shilmalar; 7) yangi yaralma; 8) ko‘rsichqon uyalari (krotovini) va koprolitlar (chuvalchang organizmi orqali tuproqqa o‘tgan mayda donador chiqindi); 9) tuproqning mexanik tarkibi; 10) organik qoldiqlar; 11) bir qatlamdan boshqasiga o‘tish xarakteri va boshqalar kiradi. tuproqlarni dalada o‘rganish tuproq chuqurlari (razrez) dagi alohida qatlamlarining morfologik belgilarini ta’riflashga asoslangan. laboratoriya- amaliy mashg‘ulotlarda tuproq tiplarini ta’riflash va o‘rganishda daladan olingan yaxlit namunalar (monolitlar) tuproqlarning alohida genetik qatlamlaridan tayyorlangan va qutichalarga solingan namunalardan iborat o‘quv materiallaridan foydalaniladi. tuproqlarning morfologik belgilarini o‘rganish tuproq profilining tuzilishi tuproq chuqurining sirti devorida vertikal yo‘nalishda navbat bilan almashinadigan va rangi, strukturasi, mexanik tarkibi, namligi va boshqa morfologik (tashqi) belgilari bilan bir- biridan farq qiladigan qator tuproq qatlamlarini ko‘rish mumkin. tuproqning barcha qatlamlari (gorizontlari) bilan birgalikdagi umumiy ko‘rinishiga tuproqning tuzilishi deb ataladi. genetik qatlamlar yig‘indisi (majmui) tuproqning genetik profilini tashkil etadi (11-12-rasmlar). 11-rasm. avtomorf tuproqlar …

4 / 14

mvollar- lotin alfavitining harfi bilan ifodalanadi. a0 qatlam–tuproq profilining eng yuqori qismi bo‘lib, o‘rmon to‘shamasi yoki o‘rmon namati, chimdan iborat gorizont. a qatlam-chirindili (gumus) – akkumulyativ tuproq profilining eng to‘q rangdagi gorizonti. bu qatlamda tuproqning mineral qismi bilan bevosita bog‘lanib (birlashib) ketgan chirindi – gumus ko‘rinishidagi organik moddalar to‘planadi. haydaladigan yerlarda chirindili qatlamning yuqori qismi ah (haydalma qatlam) bilan ifodalanadi. a1 qatlam–tarkibida eng ko‘p miqdorda organik modda bo‘lgan chirindili (gumusli)- akkumulyativ mineralli gorizont.ushbu qatlam chirindili – akkumulyativ qatlamning alohida qatlamchasi deb ta’riflanadi. a2 qatlam–chirindili – elyuvial gorizont. tuproqlarning ba’zi turlarida suv yuvish jarayonlari shunchalik kuchli bo‘ladiki, natijada a2 qatlamning rangi och tusga kirib, ba’zan esa oqish rangga kiradi (podzolli va solodlangan qatlamlar). bo‘z tuproq va boshqa arid zona tuproqlarida bu gorizont yaqqol ko‘rinib turmaydi. b qatlam-ileyuvial yoki o‘tuvchi gorizont. elyuvial qatlam ostida joylashadi. odatda ikki yoki bundan ortiq qatlamchalarga ajratiladi, ular b1va b2 kabi indekslar bilan ifodalanadi. bk qatlam-karbonatlar eng …

5 / 14

lari (chirindi hosil bo‘lishi, elyuviylashuv singarilar) chetlab o‘tgan ana shu jinsdan keyinchalik tuproq paydo bo‘ladi. d qatlam-ona (tuproq hosil qiluvchi) jinsidan pastda yotuvchi tub tog‘ jinsi; u ona jinsidan o‘z xossalari (asosan, litologiyasi) bilan farq qiladi. har qaysi qatlam yuqorida keltirilgan barcha morfologik belgilar bo‘yicha alohida- alohida ta’riflanadi. qatlam (gorizont) larning qalinligi. tuproqning qalinligi deganda barcha tuproq qatlamining santimetrda ifodalangan qalinligi tushuniladi. u turoqning alohida qatlamlari va qatlamchalari qalinligini birgalikda qo‘shib aniqlanadi, ya’ni a0+ a1 + a2+b1+b2 dan to c qatlamgacha, ya’ni ona jinsgacha bo‘lgan qatlamlarning jami qalinligidan iborat bo‘ladi. ona jins–tuproq paydo qiluvchi jins hisoblanadi. tuproqning qalinligini santimetrlarga bo‘lingan lenta yordamida aniqlash qulayroq. tuproq chuqurini ta’riflashda lentaning nolinchi bo‘linmasi tuproqning yuzasi bilan baravar qilib ushlanadi va boshqa uchi pastga erkin tortmasdan tushiriladi. qatlamlarning qalinligi quyidagicha yoziladi. masalan, tipik bo‘z tuproqlar uchun sm va hokazo. tuproq qatlamlarining rangi (tusi). tuproqning rangi va tusi uning muhim xossalaridan biri bo‘lib, tuproqning tarkibi, …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tuproqshunoslik laboratoriya mashg'otlari"

ўзбекистон республикаси қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги o’zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligi samarqand veterinariya medisinasi instituti agronomiya fakulteti agrokimyo, tuproqshunoslik, o`simliklar himoyasi va karantini kafedrasi 5111000 – kasb ta`limi (5420100 – qishloq xo’jaligida menejment) 5420100 – qishloq xo’jaligida menejment ta’lim yo’nalishlari ta’labalari uchun tuproqshunoslik va agrokimyo fanidan laboratoriya mashg’lotlari samarqand 2018 “tasdiqlayman” agrokimyo, tuproqshunoslik, o`simliklar himoyasi va karantini kafedrasi mudiri, professor____________f.h.xoshimov “____”_____________2018 yil tuproqning morfologik belgilarini o’rganish. (6 soat) p a s p o r t i mashg’ulotning maqsadi. turli laboratoriya tahlillarini o’tkazish va tuproqlarning tuzilishin...

This file contains 14 pages in DOC format (892.5 KB). To download "tuproqshunoslik laboratoriya mashg'otlari", click the Telegram button on the left.

Tags: tuproqshunoslik laboratoriya ma… DOC 14 pages Free download Telegram