didaktika

DOC 9 pages 98.0 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 98.0 KB

File type DOC

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

mavzu: didaktika. ta’lim nazariyasi. reja: 1. didaktika haqida umumiy tushuncha. ta’lim metodlari va usullari. 2. boshlang‘ich ta’limda o‘quv materialini og‘zaki bayon qilish usuli: hikoya, ma’ruza, suhbat, darslik hamda boshqa o‘quv adabiyotlari bilan ishlash va h.k. 3. ko‘rgazmalilik metodi: tasviriy, o‘quv materiallarini namoyish qilish, sxematik tasviriy materiallar, xaritalar, chizmalar, diagrammalar va h.k 4. amaliy mashg‘ulotlar metodi: mashq qildirish metodi, labaratoriya mashg‘ulotlari metodi, amaliy mashqlar metodi. didaktika pedagogika nazariyasining nisbatan mustaqil qismi bo’lib, unda o’qitish jarayonining umumiy qonuniyatlari ochib beriladi. didaktikaning so’zma-so’z tarjimasi «ta’lim nazariyasi» ma’nosini anglatadi. didaktika «yunoncha» so’zdan olingan bo’lib, «didacticos» – o’rgatish, o’qitish ma’nosini bildiradi. didaktika – ta’lim jarayoni, mazmuni, qonuniyat va tamoyillari, shakl, metod va vositalarini ilmiy asoslab beruvchi ta’lim nazariyasi, pedagogikaning alohida sohasi. bu atamani ilk bor nemis pedagogi v.ratke (1571-1635) fanga kiritgan, deb hisoblanadi. didaktika nomi ostida fanni nazariy va metodologik asoslarini tadqiq qiladigan ilmiy fanni tushundi. didaktikaning fundamental ilmiy asoslari ilk bor ya.a.komenskiy tomonidan ishlab …

2 / 9

hib beradi va ayni vaqtda har bir o‘quv fanini o‘qitish usullari uchun umumiy asos bo‘lib xizmat qiladi. didaktika o‘z oldiga o‘qitishning o‘quvchilarni har tomonlama tarbiyalash maqsadlariga javob beruvchi umumiy qonuniyatlarni bilib olish vazifasini qo‘yadi. didaktikada ta’limni tashkil etishning umumiy masalalari, o‘qitish jarayonining mohiyati, ta’limning mazmuni, o‘qitish qonuniyatlari, o‘qitish tamoyillari, metodlari, uning tashkiliy shakllari yoritiladi. o‘qitish jarayoni pedagogning o‘rgatuvchilik faoliyatini va ta’lim oluvchilarning maxsus tashkil etilgan bilish faoliyatini o‘z ichiga oladi. shu o‘rinda bu jarayonlarning tahliliga e’tibor qarataylik. ta’limda o‘qituvchining boshqaruvchilik roli o‘z kasbining ijtimoiy asoslaridan kelib chiqib, ajdodlarining boy tajribasini, insoniyatning asrlar davomidagi bilish, mehnat, muloqot, umumiy aloqalar, estetik hamda axloqiy qarashlar jarayonida qo‘lga kiritgan yutuqlarni egallashni shart qilib qo‘yadi. didaktika va metodika mustahkam aloqa hamda o‘zaro bog‘liqliklikda joylashadi. didaktika o‘qitishning umumiy qonuniyatlarini o‘rganadi. aniq bir predmetni o‘qitishning o‘ziga xos xususiyatlari xususiy metodikalarda ishlab chiqiladi. xususiy didaktika – muayyan o‘quv fanlarini o‘qitish qonuniyatlari, usullari, vositalari, shakllari va yo‘llarini o‘rgatuvchi metodika …

3 / 9

iyasini ajratib ko'rsatadilar. hozirgi davrda didaktika o'qitishning mazmuni, metodlari va tashkiliy shakllarini ilmiy asoslab beruvchi pedagogika sohasi sifatida tushuniladi. umumiy didaktikadan tashqari xususiy didaktikalar yoki alohida fanlar bo'yicha ta'lim metodikasi deb ataluvchi didaktikalar ham mavjud. ularning mazmuni ta'limning ma'lum bosqichlarida u yoki bu fanlarni o'rganish va ta'lim berishning nazariy asoslarini belgilaydi. har bir o'qituvchi didaktika asoslarini puxta bilishi va ularga tayangan holda faoliyatni tashkil etishi zarur. didaktika predmetini aniqlash bo'yicha turli qarashlar ilgari surilgan. qarashlarning turlicha bo'lishi didaktikaning metodologik kategoriyalarini aniq ajratilmaganligi bilan bog’liq. ko'pchilik olimlar ta'lim obyekti deb o'qitish jarayonining maqsadi, mazmuni, qonuniyatlari, metodlari va tamoyillarini ko'rsatadilar. metod, usul va texnologiya. ta’lim metodi tushunchasi anchagina murakkabdir. shu bois pedagogikada uning tobora aniq talqini xususida munozara haligacha davom etmoqda. biroq bu tushunchaga beriladigan didaktlarning turli ta’riflariga qaramay, ularning nuqtai nazarlarini yaqinlashtiradigan qandaydir umumiylikni ham ta’kidlash mumkin. ko’pchilik mualliflar ta’lim metodini o’quvchilarning o’quv bilish faoliyatini tashkil etish usuli, deb hisoblashga moyildir. …

4 / 9

un va qism sifatida bir-biriga bog’lanadi. usullar yordamida faqat pedagogik yoki o’quv vazifasining bir qismi hal qilinadi. xuddi shu metodik usullar turli metodlarda foydalanilgan bo’lishi mumkin. va aksincha, xuddi shu metod turli o’qituvchilar tomonidan turli usullarda ochib berilishi mumkin. masalan, o’qituvchilar tomonidan ko’p qo’llaniladigan mashq manbasiga ko’ra amaliy metod hisoblansa, uni qo’llash esa bir nechta usullar (mashqning qoidasini o’qib berish (1-usul), bittasini namuna sifatida bajarib ko’rsatish (2-usul), o’qituvchining namunasi asosida o’quvchilar tomonidan mashqning bajarilishi (3-usul), o’quvchilar tomonidan bajarilgan mashqlarni tekshirish va xatolarini tuzatish (4-usul) va boshqalar) yordamida amalga oshiriladi. o’qituvchilarning ayrimlari esa, “metod” tushunchasining o’rniga “uslub” tushunchasini ham qo’llaydilar. ammo “uslub” tushunchasi “metod” atamasining mohiyatini o’zida to’liq aks ettira olmaydi. chunki uslub ko’proq xususiy (so’z borayotgan holatda aynan o’qituvchiga xoslikni ifoda etadi) tavsifga ega bo’lib, aniq maqsadga erishish yo’li sifatida xizmat qila olmaydi. ta’lim amaliyotida “pedagogik texnologiya” tushunchasi uch darajada qo’llaniladi: umumpedagogik (makro) daraja. mazkur darajaga muvofiq keladigan texnologiyalar yaxlit …

5 / 9

safar texnologik modeli va xaritasini tuzib kelishi kerak. hozir ko’p ta’kidlanayotgan texnologik model loyihalashga, texnologik xarita rejalashtirishga to’g’ri keladi. natijada har bir fanni o’qitish texnologiyasi yuzaga keladi. lokal daraja (mikro). mazkur darajaga tegishli texnologiyalar o’quv-tarbiya jarayonining ma’lum tarkibiy qismi, alohida shaxs sifatlarini shakllantirish, maxsus o’quv ko’nikma va malakalarini tarkib toptirishga xizmat qiladi. masalan, o’quvchilarning mantiqiy fikrlashini shakllantirish texnologiyasi, o’quvchilarning aqliy qobiliyatini rivojlantirish texnologiyasi va boshqalar. “metodika” va “texnologiya” tushunchalarining bahs doirasi bilan ham bog’liqlikda ayrim farqli jihatlarni ajratib ko’rsatish mumkin. jumladan, metodik tizim “qanday o’qitish?”, “nima uchun o’qitish?”, “nimaga o’rgatish?” kabi savollarga javob izlaydi, texnologiya esa, “qanday tarzda samarali o’qitishga erishish mumkin?” degan savolni markazga qo’yadi. metodika o’quv jarayoninin qanday tarzda tashkil etish lozimligini nazarda tutsa, texnologiya qay yo’sinda o’quv jarayonini eng qulay, maqbul tarzda amalga oshirishga diqqat-e’tiborni qaratadi. zamonaviy didaktikada ta’lim metodlari tasnifiga turlicha yondashuvlar. didaktik tadqiqotlar ko’rsatadiki, ta’lim metodlari nomenklaturasi (nomlanishi) va tasnifi ularni ishlab chiqishda tanlangan yondashuvga …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "didaktika"

mavzu: didaktika. ta’lim nazariyasi. reja: 1. didaktika haqida umumiy tushuncha. ta’lim metodlari va usullari. 2. boshlang‘ich ta’limda o‘quv materialini og‘zaki bayon qilish usuli: hikoya, ma’ruza, suhbat, darslik hamda boshqa o‘quv adabiyotlari bilan ishlash va h.k. 3. ko‘rgazmalilik metodi: tasviriy, o‘quv materiallarini namoyish qilish, sxematik tasviriy materiallar, xaritalar, chizmalar, diagrammalar va h.k 4. amaliy mashg‘ulotlar metodi: mashq qildirish metodi, labaratoriya mashg‘ulotlari metodi, amaliy mashqlar metodi. didaktika pedagogika nazariyasining nisbatan mustaqil qismi bo’lib, unda o’qitish jarayonining umumiy qonuniyatlari ochib beriladi. didaktikaning so’zma-so’z tarjimasi «ta’lim nazariyasi» ma’nosini anglatadi. didaktika «yunoncha» so’zdan olingan bo’lib, «didacticos» –...

This file contains 9 pages in DOC format (98.0 KB). To download "didaktika", click the Telegram button on the left.

Tags: didaktika DOC 9 pages Free download Telegram