samarqand veterinariya meditsinasi instituti fan: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari

PPTX 61 pages 2.5 MB Free download

61 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.5 MB

File type PPTX

Pages 61

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 61

samarqand veterinariya meditsinasi instituti samarqand veterinariya meditsinasi instituti fan: yovvoyi va mo’ynali hayvonlar kasalliklari mavzu: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar kolibakteriozi leptospiroz va pasterellyoz. o’qituvchi: s.b.eshburiev. samarqand -2021 reja: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar fiksasiyasi ular bilan ishlash qoidalari. anesteziya qilish usullari. yovvoyi va mo‘ynali hayvonlarda kolibakterioz leptospiroz vа pasterellyozning tarqalishi, iqtisodiy zarari. kasalliklarning etiologiyasi, diagnostikasi, simptomlari, davolash va oldini olish chora-tadbirlari. kolibakterioz. (esherixioz). yosh hayvonlarning o’tkir kechadigan yuqumli kasalligi. asosan 1 kunlikdan 10 kunlikkacha bo’lgan hayvonlarda uchraydi. kasallikka xos belgilar: enterit, ich ketish, sepsis va kuchsizlanish holatlari hamda nafas olish va asab tizimining zararlanishi bilan xarakterlanadi. tarixiy ma’lumot. kolibakterioz o’tgan asrdan boshlab sut emizuvchi yosh hayvonlarning oq ich ketish kasalligi deb yuritilgan. kasallik birinchi bo’lib 1939 yilda s.ya. lyubashenko tomonidan tulkilar, pisets, sobol va norkalarda o’rganilgan. 1930-yillardan boshlab s.n.vishelesskiy, n.a.mixin, r.a.sionlar kasallikni batafsil o’rganishdi. n. a. mixin tomonidan kasallikka qarshi maxsus qon zardobi tayyorlangan. qo’zg’atuvchisi. kasallikni е. coli guruhiga mansub mikroorganizmlarning …

2 / 61

a chalinadi. ba’zan katta yoshdagi hayvonlarning kolimastit va koliendometrit bilan kasallanishi kuzatilgan. kasallikning qo’zg’atuvchisi tabiatda keng tarqalgan bo’lib, u faqat kasal hayvondan emas, balki sog’lom hayvonning oshqozon-ichak yo’lidan ham ajratib olinadi. kolibakterioz qat’iy enzootik kasallikdir. uning qo’zg’atuvchisining asosiy manbai kasal va undan tuzalgan hayvonlar hisoblanadi. kechishi va klinik belgilari. kasallikda yashirin davr bir necha soatdan bir sutkagacha davom etib, klinik belgilar hamma yosh hayvonlarda asosan bir-xil bo’ladi. kasallik to’satdan tana haroratining ko’tarilishi bilan boshlanib, yurak urishi, nafas olish tezlashadi. kasal hayvon yotadi, tumshuqlari quruq bo’lib, ko’z shilliq pardalari qontalashadi. 1-2 kun o’tgach, septik holatga enterit qo’shiladi. ich suvdek ketadi, unga ko’piksimon, havo pufakchalari aralashgan, oq-ko’kimtir rangda, achimsiq hidli bo’ladi. hazm bo’lmagan sut ich ketganda laxta-laxta suzmasimon bo’lib o’tadi. shilimshiq suyuqlik va qon aralash holatda ich ketishi kuzatiladi. natijada orqa oyoq va sonlar ifloslanadi, qorin bo’shlig’i ushlab ko’rilganda og’riq seziladi. ich ketishi to’xtashi bilan harorat tushadi. ishtaha yo’qoladi. ich o’tish kuchayishi …

3 / 61

, l.,tarassovi, l. hebdomadis, l.batavia, l.canicola qo’zg’atadi. hozirgi kunga qadar hayvonot olami va odamlardan 90 ga yaqin patogen leptospiralar ajratib olingan bo’lib, ular 13-serologik guruhga mansubdir. leptospiralar morfologik jihatdan bir-biridan unchalik farq qilmasdan, yarim aylanma, spiral holatda, s, x, 8 shakllarida uchraydi. bu guruhga har xil harakat qilish xos bo’lib, ayrimlari filtrlanuvchi xususiyatga ham egadir. leptospiralar termostatda 28-30° c da 5-20 kun ichida o’stirilib, bunda asosan lyubashenko, terskix, fervort-volfa, vgnki, kortgof, fletcher muhitlaridan foydalaniladi. leptospiralar chidamliligi. bizning sharoitimizda tik tushgan quyosh nuri ta’sirida bir soat mobaynida o’ladi, 56° c qizdirilganda 30 miiut ichida, 20° c da 4 soat mobaynida halok bo’ladi. ko’lmak suvlar qish paytlarida muzlaganda ham leptospiralar yashay oladi. deziifeksiya uchun 2% li xlorli ohak eritmasi, 2% li ishqoriy eritmalar, 3%li sulfat-karbol aralashmasi, 5%li dezinfeksion fenol eritmasi, 2%li formaldegidlar tavsiya etiladi. dezinfeksiya har gal kasal hayvonlar ajratilgandan keyin o’tkaziladi. epizootologiyasi. tabiiy sharoitda tulkilar, norkalar, qo’y-echkilar, cho’chqalar kasallanadi. ayrim hollarda …

4 / 61

qolmay, ko’payadi ham. ko’p hollarda leptospiralar moyil hayvonlarga ko’lmak, sekin oquvchi suv manbalari orqali o’tadi. ular o’z navbatida kasallangan hayvon siydigi orqali ifloslangan bo’ladi. yuqish asosan alimentar holatda ro’y berib, ba’zan qo’zg’atuvchi jarohatlangan teri va shilliq pardalar orqali ham o’tishi mumkin. bu holat ko’pincha hayvonlar cho’miltirilganda yoki ular ko’lmak suvlardan o’tganda sodir bo’ladi. siydik bilan ifloslangan ozuqa manbalari kasallik tarqatuvchi omil hisoblanadi. tulki, it va ayrim mo’ynali hayvonlar kasal hayvonlardan olingan go’shtlar bilan boqilganda kasallikka chalinadi. go’shtxo’r hayvonlar va cho’chqalar kemiruvchilar o’laksalarini yeganda leptospirozga chalinadi. kasallikiing qorahayvon va qo’ylarda homila rivojlanishi jarayonida ham yuqishi kuzatilgan. kontakt yo’li bilan bevosita yuqish kam hollarda sodir bo’ladi. ayrim ma’lumotlarga qaraganda, kasallik asosan may va noyabr oylari oralig’ida uchraydi. leptospirozda sarg’ayish belgisi patogenez. leptospiralar tabiiy holatda oshqozon va ichak yo’lining shilliq pardalari, kon’yunktiva va jarohatlangan terilar orqali organizmga tushib, 12 soatdan keyin jigarda juda ko’p miqdorda to’planadi. shu joyda isitma ko’tarilgunga qadar turadi. juda …

5 / 61

qdorda eritrositlarning gemoliz holati sodir bo’ladi. bu holat o’z navbatida qonda gemoglobin oshib ketishiga olib keladi. shu tufayli gemoglobinuriya kuzatiladi. u ham isitma singari takrorlanaverishi mumkin. kasallikning oxiriga kelib to’qimalarda bilirubin to’xtab, shilimshiq pardalarni sarg’aytirib yuboradi. jigarda degenerativ o’zgarishlar sodir bo’ladi. qonga o’t tusha boshlaydi. intoksikasiya kuchayishi natijasida teri va shilliq pardalardagi kapillyarlar devorining qattiq zararlanishi qon quyilishiga olib keladi. ayrim hollarda qon tomirlarida tromb paydo bo’ladi, natijada to’qimalarning oziqlanishi izdan chiqib, nekroz ro’y beradi. toksinlar ta’sirida markaziy nerv sistemasi qattiq zararlanadi. natijada qator a’zolarning funksiyasi buziladi. kechishi va klinik belgilari. kasallikning yashirin davri turli hayvonlarda turlicha bo’lib, 2 kundan 3 haftagacha davom etishi mumkin. leptospirozda klinik belgilar har xil bo’ladi. kechishiga qarab o’ta o’tkir, o’tkir, yarim o’tkir, surunkali shakllar farq qilinadi. tulkilar leptospirozi. birdan hyech narsa yemay, qusa boshlaydi. tana harorati 39-40° c ga ko’tarilib, ichi ketadi. orqa oyoqdan oqsash boshlanadi. og’iz bo’shlig’ining shilliq pardasida sarg’ayish va yaralar paydo …

Want to read more?

Download all 61 pages for free via Telegram.

Download full file

About "samarqand veterinariya meditsinasi instituti fan: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari"

samarqand veterinariya meditsinasi instituti samarqand veterinariya meditsinasi instituti fan: yovvoyi va mo’ynali hayvonlar kasalliklari mavzu: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar kolibakteriozi leptospiroz va pasterellyoz. o’qituvchi: s.b.eshburiev. samarqand -2021 reja: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar fiksasiyasi ular bilan ishlash qoidalari. anesteziya qilish usullari. yovvoyi va mo‘ynali hayvonlarda kolibakterioz leptospiroz vа pasterellyozning tarqalishi, iqtisodiy zarari. kasalliklarning etiologiyasi, diagnostikasi, simptomlari, davolash va oldini olish chora-tadbirlari. kolibakterioz. (esherixioz). yosh hayvonlarning o’tkir kechadigan yuqumli kasalligi. asosan 1 kunlikdan 10 kunlikkacha bo’lgan hayvonlarda uchraydi. kasallikka xos belgilar: enterit, ich ketish, sepsis va kuchsizlanish hola...

This file contains 61 pages in PPTX format (2.5 MB). To download "samarqand veterinariya meditsinasi instituti fan: yovvoyi va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: samarqand veterinariya meditsin… PPTX 61 pages Free download Telegram