tuproq morfologiyasi

PPTX 13 стр. 8,1 МБ Бесплатная загрузка

13 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 8,1 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 13

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 13

презентация powerpoint o’zbekiston milliy universiteti biologiya fakulteti agrokimyo va tuproqshunoslik tuproqlar morfologiyasi tuproq profilining tuzilishi organinik moddalar to’planadigan akkumlativ gorizonti tuproq va uning ayrim gorizontlari qalinligi tuproqning rangi va tuslari tuproqning mexanik tarkibi va tuproq strukturasi reja tuproq morfologiyasi tuproq paydo boʼlish jarayonlari natijasida tuproqning ona jinslardan farq qiladigan muhim qator tarkibiy qismlari, xossalari va belgilari yuzaga keladi. bu oʼzgarishlar tuproqning profilida oʼz aksini topgan boʼladi. tuproq profili - tuproq genetik gorizontlarining vertikal yoʼnalish boʼyicha muayyan tarzda almashib turishi natijasida yuzaga keladigan tashqi qiyofasidir. tuproq profilini tashkil etuvchi genetik gorizontlar oʼziga xos tashqi morfologik belgilari bilan ajralib turadi. аna shu belgilar asosida tuproqlarni ona jinslaridan va bir-biridan farqlab ajratish hamda tuproq paydo boʼlish jarayonlarining borishi, uning jadalligi haqida umumiy tasavvurga ega boʼlish mumkin v.v.dokuchaev tomonidan aytilgan boʼlib, s.а.zaxarov uni takomillashtirdi.tuproqning asosiy morfologik belgilariga: tuproq profilining tuzilishi, tuproq va uning alohida gorizontlarining qalinligi, rangi (tusi); mexanik tarkibi; strukturasi; qovushmasi; yangi yaralmasi …

2 / 13

yonlar ham turlicha kechadi. tuproq gorizontlarining tuzilishi tabiiy tuproq paydo qiluvchi jarayonlar hamda insonlarning yerdan foydalanishi tufayli oʼzgarishi mumkin. tuproq profilida bir qancha gorizontlar ajratiladi va ular ham qator gorizontchalarga boʼlinadi. har bir gorizont oʼzining nomi va harfli belgilari (indekslari) ga ega. tuproq rangi tusning nomini aniqlashda foydalanadigan s.a.zaharov uchburchagi tuproq rangi va tuslari tuproq paydo boʼlish jarayonlari yaqqol aks etgan boʼladi. shuning uchun ham bu belgi tuproqda kechadigan koʼplab jarayonlarni va tuproqning kelib chiqish mohiyatini tushunishda alohida ahamiyatga ega. tuproqning rangi uni tashkil etgan moddalar tusi hamda tuproqning fizik holati va namlik darajasi bilan aniqlanadi. tuproq rangini belgilovchi eng muhim moddalar jumlasiga: 1) gumus, 2) temir birikmalari, 3) kremnezem birikmalari va ohak moddalari kiradi. tuproqda organik modda, gumus qancha koʼp boʼlsa, uning tusi shuncha qoramtir boʼladi. tuproq tarkibidagi temir oksidi birikmalari tuproqqa qizil, toʼqsariq va sariq tus, temirning toʼliq oksidlanmagan birikmasi (zakisi) - koʼkimtir, zangori, yashil tusni beradi. masalan …

3 / 13

hiluvchan boʼladi, agregatlar hosil qilmaydi. loy qilingan tuproq namunasini dumaloqlab boʼlmaydi.qumloq tuproq quruq holatda barmoqlar bilan bosilganda osongina parchalanadigan palaxsa va kesaklar hosil qiladi. loy qilingan qumloq tuproq namunasini dumaloqlash mumkin, ammo ip qilib eshib boʼlmaydi.yengil qumoq tuproqlar quruq holatida dumaloq shakldagi kesaklar hosil qiladi, barmoq bilan kuchsiz ezganda ham bu kesaklar maydalanib ketadi. loy namunasini dumaloqlash, yoʼgʼonligi taxminan 3 mm li chilvirga aylantirish mumkin. chilvirni halqa qilib bukmoqchi boʼlsak, u qismlarga boʼlinib ketadi.oʼrtacha qumoq tuproqlar quruq holatda burchaklari, qirralari va yoqlar yaqqol ifodalangan agregatlarni hosil qiladi. аgregatlarni barmoqlar bilan katta kuch ishlatib boʼlish mumkin. tuproqning loy qilingan namunasini dumaloqlash, ip qilib chilvirga aylantirish, bu chilvirni halqa qilib bukish mumkin. bunda halqaning tashqi tomoni yoriladi. tuproqning mexanik tarkibi ogʼir qumoq tuproqlarning agregatlari kub yoki prizma shaklida va qattiq bogʼlangan boʼladi. ularni barmoqlar bilan maydalash qiyin yoki umuman mumkin emas, nam holatda juda plastik boʼladi. tuproqning loyli naunasini dumaloqlash, ingichka chilvirga …

4 / 13

bu agregatlar turli mexanik elementlarning bir-biriga birikishidan hosil boʼladi. struktura boʼlakchalarining shakli, oʼlchami va sifat tarkibi turli tuproqlar hamda ularning alohida gorizontlarida har xil boʼlib, s.а.zaxarov boʼyicha asosan: kubsimon, prizmasimon va plitasimon kabi 3 tipga va oʼz navbatida turlar hamda xillarga ajratiladi. kubsimon tip: 1- yirik uvoqli; 2- yongʼoqsimon; 3- donador; 4- changsimon. ii prizmasimon tip: 5- ustunsimon; 6 -yirik prizmatik. iii plitasimon tip: 7- yassi qatlamsimon; 8- yaproqsimon. tuproq qovushmasi - tuproq zichligi va gʼovakligining tashqi ifodasidir. zichligiga koʼra tuproqlar qovushmasi quyidigalarga boʼlinadi: juda zich qovushma- tuproq chuqurini belkurak bilan kavlashning deyarli imkoni yoʼq, misrang yoki metindan foydalanishga toʼgʼri keladi. zich qovushma- chuqur ketmon yoki belkurak yordamida ancha qiyinlik bilan kavlanadi. bunday zichlik ogʼir qumoq va soz mexanik tarkibli tuproqning illyuvial girizonti uchun xarakterli. g'ovak qovushma - chuqur oson kovlanadi, belkurak bilan tashlangan tuproq mayda boʼlaklarga sochilib ketadi. uvoqli donador, strukturali qumoq va soz tuproqlar hamda yetiltirib ishlov berilgan …

5 / 13

triy xlorid, natriy sulfat, kaltsiy va magniy oksid va gidrooksidlari (odatda fosfor kislotasi bilan birga), temirning oksid birikmalari va chirindi moddalardan iborat boʼlishi mumkin. tuproqning yangi yaralamasi va qo’shilmasi tuproq jonivorlarining hayot-faoliyati va oʼsimliklar ildizining rivojlanishi davrida paydo boʼlgan joylarda har xil organik birikmalar hamda ayrim jonivorlar organizmi orqali chiqarilgan moddalar biologik yangi yaralma deb ataladi. qoʼshilma deb, tuproq paydo boʼlish jarayonlari bilan bogʼlik boʼlmagan, lekin keyinchalik tashqaridan aralashib qoʼshilib qolgan organik va mineral moddalarga aytiladi. hayvonlarning suyagi, turli chigʼanoqlar, oʼsimlikqoldiqlari biologik qoʼshilma boʼlib, tosh, shagʼal va boshqa jism boʼlaklari mineral qoʼshilma hisoblanadi. e’tiboringiz uchun rahmat ! image1.jpg image2.jpeg image3.jpg image4.jpeg image5.jpeg image6.png image7.jpeg image8.jpg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpg image12.jpg image13.jpg /docprops/thumbnail.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте все 13 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tuproq morfologiyasi"

презентация powerpoint o’zbekiston milliy universiteti biologiya fakulteti agrokimyo va tuproqshunoslik tuproqlar morfologiyasi tuproq profilining tuzilishi organinik moddalar to’planadigan akkumlativ gorizonti tuproq va uning ayrim gorizontlari qalinligi tuproqning rangi va tuslari tuproqning mexanik tarkibi va tuproq strukturasi reja tuproq morfologiyasi tuproq paydo boʼlish jarayonlari natijasida tuproqning ona jinslardan farq qiladigan muhim qator tarkibiy qismlari, xossalari va belgilari yuzaga keladi. bu oʼzgarishlar tuproqning profilida oʼz aksini topgan boʼladi. tuproq profili - tuproq genetik gorizontlarining vertikal yoʼnalish boʼyicha muayyan tarzda almashib turishi natijasida yuzaga keladigan tashqi qiyofasidir. tuproq profilini tashkil etuvchi genetik gorizontlar oʼziga xos ta...

Этот файл содержит 13 стр. в формате PPTX (8,1 МБ). Чтобы скачать "tuproq morfologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tuproq morfologiyasi PPTX 13 стр. Бесплатная загрузка Telegram