ona tilini o`qitishning umumdidaktik va o`ziga xos prinsiplari

DOC 17 pages 118.5 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 118.5 KB

File type DOC

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

ona tilini o`qitishning umumdidaktik va ona tilini o`qitishning umumdidaktik va o`ziga xos prinsiplari reja: 1. adabiyotdan mustaqil ishlarning ilmiy didaktik asoslari. 2. adabiyot darslarida mustaqil ishlarni tashkil etishning metodologik asoslari. 3. darslardan tashqari mashg`ulotlarda mustaqil ishlar ustida ishlash. 4. o`quvchilarning ijodiy tafakkurini shakllantirishga doir mustaqil ishlar. kirish. o`zbekiston respublikasining “ta’lim to`g`risida”giqonunida ta’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy prinsiplari belgilangan bo`lib, unda ta’lim va tarbiya insonparvar, demokratik, harakterda ekanligi; ta’limning uzluksizligi va izchilligi; umumiy o`rta, shuningdek, o`rta maxsus kasb-hunar ta/limining majburiyligi; ta`lim tizimining dunyoviy harakterda ekanligi; davlat ta’lim standartlari (dts) doirasida ta’lim olishning hamma uchun ochiqligi, ta’lim dasturlarini tanlashga yagona va tabaqalashtirilgan yondashuv; bilimli bo`lishva iste’dodni rag`batlantirish; ta’lim tizimida davlat va jamoat boshqaruvini uyg`unlashtirish o`z ifodasini topgan. maktabda ona tilining o`qitilishi “ta’lim to`g`risida”gi qonunda belgilangan ana shu prinsiplarga tayanadi. modomiki, maktab ta’limida ona tili eng asosiy va etakchi o`quv fanlardan ekan, oily ta’limning bakalavr tizimida “ona tili o`qitish metodikasi” ham huddi shunday …

2 / 17

l etish, boshqarish, nazorat qilishda o`quvchi va o`qituvchi faoliyatiga qo`yiladigan talablar, didaktik qoidalar ta`lim prinsiplaridir. mazkur prinsiplar har bir o`quv predmetida o`ziga xos tatbiq etiladi. ta`limning tarbiyaviyligi prinsipi. ta`limning tarbiyaviyligi prinsipi yosh avlodni har tomonlama kamolotga etkazishni nazarda tutadi. ona tilini o`rganish jarayonida o`quvchilarga milliy g`oya, ona vatanga sadoqat, tabiatga muhabbat, kishilarga hurmat, ehtirom, yaxshilik, adolatli bo`lish kabi ijobiy xususiyatlar singdiriladi. ona tili darslarida yoshlarni tarbiyalash yo`llari ko`p: · har bir mavzu va bo`limning ta`limiy imkoniyatlarini to`la ishga solish; · tanlangan matnlarning o`rganilayotgan til hodisasiga va sharqona tarbiya yunalishlariga to`la moslashtirish; · darslikda berilayotgan ma`rifiy matnlar ham tarbiyaviy ahamiyatga ega bo`lishini ta`minlash shular jumlasidandir. ona tilini o`qitishda ta`lim, tarbiya va rivojlantirishning uyg`unligi prinsipi. maktabda o`quvchilar ona tilining fonetikasi, leksikasi va garammatikasi yuzasidan o`ta zarur bol`gan ilmiy bilimlar silsilasi bilan qurollantiriladi. ular ona tili imlosi, talaffo`zi, yozma nutqda tinish belgilarni to`gri ishlatish yuzasidan zarur ko`nikma va malakalar bilan taminlanadi. ayni vaqtda …

3 / 17

ning grammatikasini o`rganish mumkin emasligi isbot talab qilmaydigan haqiqatdir. fonetika va grafikani etarli darajada o`zlashtirgan o`quvchigina leksikani puxta o`zlashtiradi. leksika puxta o`rganilgach, so`z turkumlarini o`rganish osonlashadi. shuning uchun til hodisalarini o`zaro uzviy aloqadorlikda o`rganish uning samaradorligini ta`minlovchi asosiy vosita sanaladi. ta`limda izchillik prinsipi sistemalilik prinsipi bilan uzviy bog`lanan. kishining kundalik faoliyatida ham, o`quv ishlarida ham mustaqillik muntazamlilik bo`lishi shart. akademik i.t.pavlov: “ishning boshlanishidayoq o`zingizni fan asoslarini izchil egallashga o`rgating. fanning eng yuksak cho`qqilarini egallashdan oldin uning ibtidosini o`rganing. oldingilarini o`zlashtirmasdan turib, keyingilarini o`rganishga utmang”, -deb o`quvchilarga maslahat beradi. ona tilini oqitishda nazariyani amaliyot bilan bog`lash prinsipi. ona tili o`qitishda nazariyani amaliyotga bog`lash daganda o`quvchilardan tildan egallayotgan ilmiy-nazariy bilimlarini amalda qo`llashini ta`minlash, ularni mustaqil turmush uchun zarur bo`lgan amaliy ko`nikmalar bilan qurollantirishni tushunamiz. nazariyani amaliyotga bog`lash ona tilini o`qitishni foydali maqsadlarga burish. urganilayotgan til hodisalarini o`quvchilarning nutqiy faoliyatini rivojlantirishga buysundirish, til ta`limini hayot bilan, kundalik turmush bilan, odamlaring mehnat faoliyati bilan …

4 / 17

rishga yo`naltirilgan prinsipdir. u quyidagi xususiyatlarga ega: · ta`limning asosiy maqsadi, hayot uchun zaruriyligini aniglash; · daliliy materiallarni ongli egallash va o`zaro farqlay olish; · bilimlarni o`rganish, mustahkamlash, takrorlash; · egallangan va o`zi erishgan natijalarni baholay bilish xususiyatlarini tarbiyalaydi. d emak, ona tilini o`qitish metodikasida onglilik prinsipiga asoslanish ma`no va mazmunni anglab, amaliy vazifalar – so`rash, tinglash, o`qish, yozish kabilarni bajarishda o`zlashtirilgan ko`nikma va malakaga, ijodiy tashabbuskorlikka, mustaqillikni oshirishga imkon beradi. ona tili ta`limi ongliligi quyidagi prinsiplarga asoslanadi: 1. so`z boyligini oshirish va ma`naviy guruhlar ustida ishlash. 2. fikr bildirishda mantiqiy izchillikni ta`minlash. 3. tilning ifoda imkoniyatlaridan to`g`ri va o`rinli, nutqiy vaziyatlardan mos ravishda foydalana olish. 4. mustaqil va ijodiy mushohada malakalarini shakllantirish. ijodiy tafakkur kurtaklarini rivojlantirish. 5. kommunikativ savodxonlik, zamonaviy texnik vositalardan tik o`rganish jarayonida unumli foydalanishning turli usul va vositalarini bilish. lingvopsixologik o`quv topshiriqlari tizimini ona tili ta`limiga joriy etish, o`quvchi ongida mustaqil mushohada yuritish, so`z tanlash va …

5 / 17

orlarning izchil tizimini dars jarayoniga tatbiq etish. 2. nutqiy faoliyatni bosqichma-bosqich shallantirishda og`zaki va yozma nutq malakalarini hosil qilish va rivojlantirish. shundagina o`quvchi fikr bildirishga shoshmaslikka, mustaqil mushohada yuritishga, so`zlashdan oldin har bir so`zni o`ylab ko`rishga, sharoitga mos so`z tanlash va o`z nutqida o`rinli ishlatishga o`rganadi. unda so`zga mas`ullik hissi paydo bo`ladi, ixcham, ravon va raso so`zlashga odatlanadi. mustaqillik va faollik prinsipi. mustaqillik va faollik orqaligina o`quvchi ta`limining faol sub`ektiga aylanadi. mustaqillik faollik uchun sharoit yaratsa, faollik mustaqillikni tarbiyalashga asos bo`ladi. “agar bolalar erkin fikrlashni o`rganmasa, berilgan ta`lim samarasi past bo`lishi muqarrar. albatta bilim kerak. ammo bilim o`z yo`liga. mustaqil fikrlash ham katta boylik”, - deb ta`kidlaydi. prezidentimiz i.a.karimov. kishining mustaqil aqliy faoliyat ko`rsatishi mustaqil fikrlashi orqaligina amalga oshirilishi hech kimga sir emas. a.disterverg aytganidek: “mustaqil faoliyatga etaklovchi ta`lim haqiqatga, go`zallikka, ezgulikka xizmat qiladi, xarakter va ishonchli tarbiyalaydi”. mashg`ulotlarda mustaqil ishlarni tashkil etish, qo`yilgan muammo, savol, topshiriqlar mohiyatidan kelib chiqib, …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ona tilini o`qitishning umumdidaktik va o`ziga xos prinsiplari"

ona tilini o`qitishning umumdidaktik va ona tilini o`qitishning umumdidaktik va o`ziga xos prinsiplari reja: 1. adabiyotdan mustaqil ishlarning ilmiy didaktik asoslari. 2. adabiyot darslarida mustaqil ishlarni tashkil etishning metodologik asoslari. 3. darslardan tashqari mashg`ulotlarda mustaqil ishlar ustida ishlash. 4. o`quvchilarning ijodiy tafakkurini shakllantirishga doir mustaqil ishlar. kirish. o`zbekiston respublikasining “ta’lim to`g`risida”giqonunida ta’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy prinsiplari belgilangan bo`lib, unda ta’lim va tarbiya insonparvar, demokratik, harakterda ekanligi; ta’limning uzluksizligi va izchilligi; umumiy o`rta, shuningdek, o`rta maxsus kasb-hunar ta/limining majburiyligi; ta`lim tizimining dunyoviy harakterda ekanligi; davlat ta’lim standartlar...

This file contains 17 pages in DOC format (118.5 KB). To download "ona tilini o`qitishning umumdidaktik va o`ziga xos prinsiplari", click the Telegram button on the left.

Tags: ona tilini o`qitishning umumdid… DOC 17 pages Free download Telegram