экологик ҳавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари

PPTX 32 sahifa 113,7 KB Bepul yuklash

32 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 113,7 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 32

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 32

экологик хавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари қарши муҳандислик иқтисодиёт институти иқтисодиёт факультети “инновацион иқтисодиёт” кафедраси «иқтисодий хавфсизлик» фани мавзу: “экологик хавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари” к.ў.амирқулов шуҳрат олимович режа: 1.экология муаммолар ва экологик хавфсизликка таҳдидлар. 2.ўзбекистонда экологик вазият ва хавф-хатарлар. 3.давлатнинг экологик сиёсати ва табиатдан фойдаланиш вазифалари. 4.ўзбекистонда экологик хавфсизликни кучайтиришнинг йўналишлари экология – тирик организмларнинг ўзаро ва уларнинг яшаш муҳити билан бўладиган муносабати ҳақидаги фан, деб тан олинади. бу маъно унинг грекча атамасидан келиб чиққан тарзда ифода этилган. чунки грекчада “oikos”- уй, яшаш жойи, яшаш муҳити, “logos” – таълимот деган маънони англатади уни биринчи бўлиб фанга немис табиатшунос олими эрнест геккель 1866 йилда чоп этилган ўзининг “организмларнинг умумий марфологияси” деган китоби орқали олиб кирган. марказий осиё ҳудудида қуёш ҳароратининг юқори бўлиши инсон организмида қон айланишини кучайтиради, кўп миқдорда терлатиб, айрим кимёвий моддаларнинг тери орқали сўрилишига, хатто меъёрномада кўрсатилган энг кичик рақам ҳам ҳалокатли заҳарланишга олиб келиши мумкин. бундай шароитларда …

2 / 32

муҳофазалаш, орол денгизи, экологик таьлим ва тарбия муаммоларига бағишланган халқаро ва республика илмий-услубий кенгашлари бўлиб ўтди; натижада экологик назорат кучайтирилиб, замонавий технология ва ишлаб чиқариш усулларига ўтиш ҳисобига чиқиндилар миқдорининг камайиши кузатилмоқда. экологик хавф-хатар, табиий муҳитни ташкил қилувчилар, атмосфера, тупроқ ва сувнинг заҳарланиши, зарарланиши натижасида инсон ҳаёт фаолиятининг бузилишидир. тирик организмларни ўраб турадиган, унинг ҳолатига, ривожланишига, кўпайишига таъсир этувчи атроф муҳит омиллари экологик омиллар деб юритилади. атроф муҳитнинг организмга таъсир этувчи омилларини абиотик, биотик ва антропоген каби омилларга ажратиш мумкин. атроф муҳит омиллари тирик организмларга айрим ҳолларда ижобий таъсир кўрсатса, айрим ҳолларда зарарли таъсир кўрсатади, айрим ҳолларда уларни ҳаётини сақлаб қолишга олиб келса, айрим ҳолларда эса уларни ҳалок этиши мумкин. бугунги кунда экология масаласи глобал тус олиб жаҳон ҳамжамиятини диққат марказида турганлиги барчамизга яхши маълум. атроф мухит мусаффолиги – бу аввало инсон саломатлиги, хаёт бардавомлиги демакдир. маълумки, инсон саломатлиги комплекс экологик факторлар, жумладан антропоген омиллар таъсирига боғлиқ бўлиб келмоқда. экологик …

3 / 32

таркиби кирса, физик абиотик омилларга – ҳарорат, ёруғлик, босим, намлик, зичлик киради, географик абиотик омилларга - кун ва туннинг узунлиги, ер юзасининг рельефи ва бошқалар кирса, иқлимий абиотик омилларга эса шамол, ҳаво сув, денгиз оқими, радиоактив нурлар ва бошқалар киради. абиотик омиллар ҳар бир организм учун жуда зарур элементлар ҳисобланиб, организм шу омилга мослашган тақдирдагина ўз ҳаётини сақлаб қолиши мумкин. куз келганда ҳароратнинг пасайиши натижасида баъзи дарахтларнинг барг тўкиши ёки иссиқ қонли ҳайвонларни тулаши ана шундай мослашишларнинг бир кўринишидир биотик омиллар. барча тирик мавжудотлар – ҳайвонлар, ўсимликлар, микроорганизмларни организмга кўрсатган таъсири биотик омил деб юритилади. биотик омиллар антогонистик ва ноантогонистик шаклларда бўлиши мумкин. антогонистик биотик омиллар – бу ўзаро рақобат, душманлик ва қарама-қаршилик асносида бўлган муосабатларнинг барчаси киради. ноантогонистик биотик омиллар эса – ўзаро хамжиҳатлик, дўстона муносабатларнинг барчаси киради. бошкача қилиб айтганда, биотик омиллар бу тирик мавжудотнинг бир бирига таъсирининг шаклларидир. антропоген омиллар бу кишилик жамиятининг ва айниқса тирик организмларга …

4 / 32

ат 2,5 фоизини ташкил этади. қолган 96,5 фоизи океан ва денгизлар, шўр кўллар, ер остидаги тузли сувларга тўғри келади. чучук сувнинг асосий қисми арктика, антарктида ва гренландия музликларига тўғри келади. марказий осиёда қадим замонлардан сув энг катта бойлик хисобланган. аждодларимиз сувни оллох томонидан ато этилган муқаддас неъмат деб билишган ва ҳурмат қилиб, авайлашган. сувни ифлослантириш катта гуноҳ хисобланган. бобомиз абу али ибн сино айтганларидек ҳамма касалликлар сув ва ҳаво орқали тарқалади. ифлосланган сувимиздан истаймизми йўқми барибир фойдаланамиз, натижада она табиатимизни бир бўлаги бўлган ифлослаб қўйган сувимиз, бизни жазолайди. инсон ўйламай сувни исроф қилиши ва ифлослантириши натижасида унинг ўзи, ҳайвонат ва ўсимлик олами учун зарур бўлган тоза ичимлик сув камайиб кетмоқда. ҳозирги кунда жамият ичимлик суви етишмаслиги муаммосига дуч келмоқда. сувнинг тозалигини ва жилокорлиги учун барчамиз маъсулдирмиз. энг тоза ҳаво океан сувлари устидадир. қишлоқлар устида ҳаводаги чанг зарралари миқдори океан юзасига нисбатан 10 баробар, шаҳарлар устида ҳаводаги чанг 35 баровар, саноат …

5 / 32

ида шаҳарларнинг ифлосланиши; 4. дунёда тўхтовсиз давом этаётган қуролланиш пойгаси, атом, турли хил кимёвий ва оммавий қирғин қуролларини ишлаб чиқариш, сақлаш ва синаш, қуролли можаро ва урушлар; ўзбекистонда экологик хавфли вазиятлар № хавфли вазиятлар 1. ернинг чекланганлиги ва унинг сифат таркиби пастлиги билан боғлиқ хавф тўхтовсиз ортиб бормоқда; 2. сув заҳираларнинг, шу жумладан, ер усти ва ер ости сувларининг кескин тақчиллиги ҳамда ифлосланганлиги жиддий экологик хавфдир; 3. орол денгизининг қуриб бориш хавфи кескин экологик хавф-хатар, таҳдиддир; 4. ҳаво бўшлиғининг ифлосланиши ҳам республикада экологик хавфсизликка солинаётган таҳдиддир. ҳар йили республиканинг атмосфера хавосига 4 миллион тоннага яқин зарралар қўшилмоқда: 50%- углеводород чиқиндилари, 14%-олтингугурт қўш оксиди, 9%-азот оксиди, 8 % қаттиқ моддалар ташкил этади ва 4%га яқини ўзига хос ўткир заҳарли моддаларга тўғри келади. ҳудудни экологик танглик даражасига кўра районлаштириш (вилоятлар бўйича) баллар танглик даражаси 400 ва ундан кўп балл фавқулодда танг 205-400 балл кучли танглик 150-250 балл ўртача танглик 120-150 балл суст …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 32 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"экологик ҳавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари" haqida

экологик хавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари қарши муҳандислик иқтисодиёт институти иқтисодиёт факультети “инновацион иқтисодиёт” кафедраси «иқтисодий хавфсизлик» фани мавзу: “экологик хавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари” к.ў.амирқулов шуҳрат олимович режа: 1.экология муаммолар ва экологик хавфсизликка таҳдидлар. 2.ўзбекистонда экологик вазият ва хавф-хатарлар. 3.давлатнинг экологик сиёсати ва табиатдан фойдаланиш вазифалари. 4.ўзбекистонда экологик хавфсизликни кучайтиришнинг йўналишлари экология – тирик организмларнинг ўзаро ва уларнинг яшаш муҳити билан бўладиган муносабати ҳақидаги фан, деб тан олинади. бу маъно унинг грекча атамасидан келиб чиққан тарзда ифода этилган. чунки грекчада “oikos”- уй, яшаш жойи, яшаш муҳити, “logos” – таълимот деган маънони англатади уни биринчи бў...

Bu fayl PPTX formatida 32 sahifadan iborat (113,7 KB). "экологик ҳавфсизлик ва уни таъминлаш йўналишлари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: экологик ҳавфсизлик ва уни таъм… PPTX 32 sahifa Bepul yuklash Telegram