ozik aralashmalar tayyorlash

DOCX 6 pages 323.9 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 323.9 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

амалий машғулот №3 озиқ аралашмаларини тайёрлаш режа: 1. озиқ аралашмалар тайёрлашга қўйилган талабларни ўрганиб чиқиш. 2. кимёвий таркиби жиҳатдан тайёр озиқ аралашмаларни танишиш. 3. озиқ аралашмаларни тайёрлашда ионлар антагонизми ва синергизм ҳодисаси билан танишиш. 4. озиқ аралашмалар тайёрлаш учун зарур тўзлар ва жиҳозлар билан танишиш. қумли ва сувли муҳит тажрибаларини ўтказишда ўсимликларнинг меъёрида ўсиб-ривожланишини таъминлайдиган озиқ аралашмалардан кенг фойдаланилади. озиқ аралашмалар ўз таркибида ўсимликларни унумсиз муҳит қум ёки сувда, сунъий шароитда етиштириши таъминлайдиган турли шакл, миқдор ва нисбатдаги кимёвий тоза тузлар эритмасидир. сувли муҳит учун биринчи озиқ аралашмалар 1858-1859 йилларда торандо тажриба станцияси ассистенти сакс ва мекерн тажриба станцияси ходими кноплар томонидан тайёрланган, шундан сал кейин гельригель қумли муҳит учун озиқ аралашмасини яратди. бу даврларда барча озиқ аралашмалар кўп сонли тажрибалар асосида, эмпирик йўл билан тайёрланиб, асосан ғалла экинлари учун тавсия этилган. чунки бу даврда ўсимликларнинг ўсиши, ривожланиши учун муҳитнинг реакцияси, тузлар концентрацияси ва алоҳида ионларнинг таъсири деярли ўрганилмаган эди. …

2 / 6

ва бошқалар томонидан тайёрланган илк озиқ аралашмалар таркибида фақат 7 та элемент (n, р, к, са, мg, s ва fе) мавжуд бўлган бўлса, хх-асрнинг биринчи ўн йиллигида, табиий фанлар, шу жумладан агрокимё фани ҳам жадал ривожлана бошлаган даврда, озиқа аралашмалар таркибига мп, си, zn, в, ва мо ҳам киритилди. ҳозирги кунда айрим озик аралашмалар таркибида na, si, ni, вr каби элементларни қўшиб ҳисоблаганда 25 га яқин озиқ элементлар учрайди. масалан, белоусов озиқ аралашмаси таркибига na ҳам киритилган бўлиб, бу элеминт қандлавлагида углеводларнинг баргдан илдизмевага оқиб ўтишига, табиийки, ҳосилдорлик ва ҳосил таркибидаги қанд миқдорининг ошишига ижобии таъсир кўрсатади. озиқ аралашмаларни тайёрлашда ишлатиладиган тузлар ўсимликлар томонидан айрим элементларни катион, айримларини эса анион ҳолида ўзлаштирилишини ҳисобга олган ҳолда танланади. бу мақсадда кальций нитрат (ca(no3)2, калий нитрат (kn03), аммоний нитрат (nh4no3), фосфат кислотанинг калийли ва калцийли тузлари - (кн2р04 ва cahpo), калий ва магний сульфат (k2so4 ва mgso4) кўпроқ ишлатилади, чунки уларнинг ҳар бири …

3 / 6

арт. фосфорли тузларнинг хусусиятлари уларнинг таркибига кирувчи катионларга боғлиқ. булиб, nh4+ k+ na+ ca2+ ва mg2 тузлари ҳамда соф н3ро4 ҳолатида ишлатиш мумкин. фосфат кислота таркибидаги битта водород ўрнини катион эгаллашидан ҳосил бўладиган тузлар нордон реакцияга, икки ёки учта водород ўрнини катион эгаллашидан ҳосил бўлган тузлар эса кучли ишқорий реакцияга эга. кислота таркибидаги иккита водород ўрнини са2+ эгаллаган тузлар сувда қийин эрийди. д.н. прянишников озиқ аралашмаси таркибига кучсиз ишқорий туз - санро4 ва кучсиз нордон туз – nh4no3 киритилган. бу икки тузиинг ўзаро таъсири аралашмада барқарор кучсиз нордон муҳит (рн 6,5-5,8) ни юзага келтиради. ўсимликлар илдизи томонидан nh4+ ютилгач, мудитда эркин ҳолатда қоладиган no3 кальций фосфатнинг эриши учун қулай шароит яратади. озиқ аралашмалар мухитининт нордонлашиб кетишининг олдини олиш учун баъзи сувда жуда қийин эрийдиган фосфорли тузлардан ҳам фойдаланилади. калий озиқ аралашмаларда нитрат, сульфат, хлорид ва камдан кам ҳолларда карбонат тузлари шаклида ишлатилади. хлор аниони кўпчиллик ўсимликларга салбий таъсир кўрсатиши, карбонатлар …

4 / 6

олдиии олиш учун хелатлар темирнинг этилендиаминтетрасирка кислотали тузи - fe-эдала тажриба ва гидрооксиэтилендиаминтетрасирка кислотали тузи – fe-нэдала тажриба ларидан фойдаланилмоқда. микроелементлар озиқ аралашмаларга кўпроқ сульфат, хлорид, нитрат тузлари шаклида, мп ва в - 0,1-1,0; си ва mo - 0,01-0,1; zn-0,02-0,2 мг дозада 1кг қум ёки 1л эритмага қўшилади. хогланд ва снайдер томонидан тавсия этилган микроэлементлар омихтаси - «a-z»деб номланади ва 1 л эритма ёки қумга 1,5 мл миқдорда аралаштирилади. лекин. микроэлементларни қуллаш дозалари туғрисидаги муаммо шу кунгача узил-кесил ҳал этилмаган. 3. озиқ аралашмаларнинг муҳити (рн) бутун амал даври давомида талаб даражасида сақланиши лозим. аралашмаларнинг бошлангич рн и. туз таркибига кирган анион ва катионларнинг хоссаларига боғлиқдир. масалан, гельригель озик, аралашмаси рн ининг 3,6 га. тенг бўлиши унда нордон муҳитни юзага келтирувчи kh2po4 ва fecl3 тузларининг мавжудлиги билан изоҳланади. экинларни етиштириш пайтида озиқ аралашма рн ининг ўзгаришига тузларнинг физиологик реакцияси (катион ва анионларнинг илдиз томонидан бир хилда ўзлаштирилмаслиги натижасида келиб чиқади) кучли …

5 / 6

алашма аста-секин ишқорийлашиб боради. 4. озиқ аралашмалар концентрацияси ўсимликлар томонидан элементларнинг ютилишига кучли таъсир кўрсатади. аралашманинг концентрацияси паст булса, озик, моддаларнинг етишмаслиги оқибатида ўсимликлар секин ривожланади. тузлар концеитрациясининг ортиб бориши билан элементларнинг усимликлар томонидан узлаштирилиши )ҳам кучаяди, лекин жуда юқори концентрация илдиз томонидан сувиинг ютилишига салбий таъсир кўрсатади ва ўсимликларнинг нобуд бўлишига сабаб бўлади. озиқ аралашмаларнинг у ёки бу турини танлашда ўсимликларнинг озгқ элементлар ва уларнинг концентрациясига бўлган талаби ҳисобга олиниши лозим. кўп ҳолларда озиқ аралашмаларнинг концентрацияси миллиэквивалентларда (м-экв/л) ифодаланади. энг паст концентрация (2 м-экв/л) прянишников ва гельригель озиқ аралашмаларига, енг юқовори концентрация (100 м-экв/л) эса тоттингейм ва шайв озиқ аралашмаларига хосдир. одатда сувли муҳитда паст концентрацияли, қумли муҳитда эса юқори концентрацияли озиқ аралашмалар қўлланилади. бир хил концентрацияли озиқ аралашмалардан ўсимликлар сувли муҳитда қумли муҳитдагига нисбатан кўпроқ озиқ элементларни ўзлаштиради (2-жадвал). 2-жадвал бодринг томонидан қумли ва сувли муҳит тажрибалармда озиқ элементларнинг ўзлаштирилиши (з.и. журбицкий, 1968) муҳит озиқ аралашма концентрацияси, ммоль/л …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ozik aralashmalar tayyorlash"

амалий машғулот №3 озиқ аралашмаларини тайёрлаш режа: 1. озиқ аралашмалар тайёрлашга қўйилган талабларни ўрганиб чиқиш. 2. кимёвий таркиби жиҳатдан тайёр озиқ аралашмаларни танишиш. 3. озиқ аралашмаларни тайёрлашда ионлар антагонизми ва синергизм ҳодисаси билан танишиш. 4. озиқ аралашмалар тайёрлаш учун зарур тўзлар ва жиҳозлар билан танишиш. қумли ва сувли муҳит тажрибаларини ўтказишда ўсимликларнинг меъёрида ўсиб-ривожланишини таъминлайдиган озиқ аралашмалардан кенг фойдаланилади. озиқ аралашмалар ўз таркибида ўсимликларни унумсиз муҳит қум ёки сувда, сунъий шароитда етиштириши таъминлайдиган турли шакл, миқдор ва нисбатдаги кимёвий тоза тузлар эритмасидир. сувли муҳит учун биринчи озиқ аралашмалар 1858-1859 йилларда торандо тажриба станцияси ассистенти сакс ва мекерн тажриба станцияси х...

This file contains 6 pages in DOCX format (323.9 KB). To download "ozik aralashmalar tayyorlash", click the Telegram button on the left.

Tags: ozik aralashmalar tayyorlash DOCX 6 pages Free download Telegram