qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqish va uning yovvoyi ajdodlari

DOCX 11 pages 1.3 MB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

2-mavzu: qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqishi va uning yovvoyi ajdodlari. reja: 1.qoramollarning kelib chiqishini o‘rganishning ahamiyati 2.qishloq xo‘jaligi hayvonlarini qo‘lga o‘rgatish va xonakilashtirish 3.qishloq xo‘jaligi hayvonlarining yovvoyi ajdodlari tayanch iboralar: yovviyi ajdodlar. qo‘lga o‘rgatish. xonakilashtirish. evolyutsiya. zooligik klassifikatsiya. kroniologik klassifikasiya. xo‘jalik klassifikatsiyasi. tur. bizon. zebu. buyvol. gaur. gayal va h.k qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqishini o‘rganish nazariy va amaliy ahamiyatga ega. hayvonlarning kelib chiqishini o‘rganishda ularda evolyutsion jarayonda ro‘y bergan o‘zgarishlarni ilg‘ash, amaliy ahamiyatga ega bo‘lgan yovvoyi ajdodlardagi belgilardan foydalanib, yangi zotlar yaratish yoki mavjudlarini takomillashtirish imkoniyatlarini beradi. hayvonlarning xonakilashganlik darajasiga ko‘ra quyidagi guruhlari uchraydi: 1. yovvoyi hayvonlar tabiat mahsuli bo‘lib hisoblanadi. 2. qo‘lga o‘rgatilgan hayvonlar tutqinlikda avlod bermaydi. 3. uy hayvonlari xonakilashtirilgan hayvonlar . so‘nggi ma’lumotlarga binoan; ko‘p hujayralilarning 23 ta tipi, 66 ta sinfi, 1270519 ta turi bo‘lib, shundan atigi 33 tasi xonakilashtirilgan xolos ( p. i zelenkov, a. i baraniqov 2005). insonlar tomonidan yovvoyi hayvonlarni qo‘lga o‘rgatish, …

2 / 11

onlar osiyoda qo‘lga o‘rgatilib, xonakilashtirilgan it, qoramol, ot ,qo‘-tos,echki,kuy,cho‘chqa , bo‘g‘u, tovuqlar shular jumlasiga kiradi. yovvoyi hayvonlarning xonakilashtirilishi qator fanlar va usullar: arxeologik , anotomik, fiziologik, etnografik yordamida o‘rganiladi. fiziologik usul yordamida yovvoyi hayvonlar oqsilini tarkibi va qoni xonaki hayvonlarniki bilan solishtirilib, ularning kelib chiqishi haqida xulosa qilinadi. etnografik usul esa ajdodlarimizning hayvonlarning tasvirini tog‘ toshlariga va turli ashyolarga tushurilishiga qarab aniqlanadi. bu jarayonda hayvonlarning jussasi, mahsuldorligi, fe’l atvorlari,tana tuzilishi xususiyatlarida o‘zgarishlar ro‘y berganligiga guvoh bo‘lamiz. 3.evolyutsion jarayonda hayvonlarning insonlar himoyasida bo‘lishi chegaralangan maydonlarda saqlanishi, me’yoriy saqlash usullarining yaratilishi yirtqich hayvonlardan himoyalanish, hayvonlarning ularga kerak bo‘lmagan belgi va xususiyatlardan xolos bo‘lishiga, foydali belgilarni paydo bulishiga olib kelgan. xonakilashtirish davomida yovvoyi qoramollar jussasi kichiklashgan, kallasi tanaga mutanosib bo‘lib shoxi kaltalashgan, terisi yupqalashib, yumshoq bo‘lib, teri osti yog‘ qatlami yaxshi rivojlangan, muskullar bo‘shashgan unda yog‘ning miqdori ko‘paygan, suyaklar yumshoqlashgan, oshqozon xajmi kattalashgan. evolutsion jarayonda hayvonlarning mahsuldorlik keskin oshgan. yovvoy qoramol ajdodlari 300-400 …

3 / 11

anizimda o‘zgarishlarga sabab bo‘ldi, muskullar ishi kamayganligi uchun unda yog‘ to‘plandi, skelet bo‘shashdi, yurak, o‘pka va boshqa a’zolar rivojlanishi qisqardi. oziqlanish sharoitini o‘zgarishi. oziqlantirish hajmi va tarkib jijatdan hayvon talablariga to‘lik javob berishi ularning proporstional rivojlanishi va yuqori mahsuldorligiga sabab bo‘ladi. hayvonlarni odamlar o‘z himoyasiga olishi, ularning, tibbiy tanlash ta’sirini yo‘qotdi. insonlar hayvonlarning tanlash natijasida o‘ziga kerakli bo‘lgan hayvonlarnigina olib qolgan. hayvonlarning bir gegrofiy hududdan boshqa hududdga, bir qit’adan ikkinchi bir qit’aga olib o‘tilishi ularning evolutsion jarayoniga ta’sir etgan. hayvonlarni favkulodda turli tur, zot, tiplarni chatishtirish ularning shakllanishiga sabab bo‘lgan. tur. yovvoyi qoramol ya’ni turlar yirik bo‘lib tirik vazni buqalarida 1000 kg yag‘rin balandligi 190-200 sm tashkil qilib, juda yirik bo‘lgan, tur buqasi otni shoxida ko‘tarib uloqtirish, yoki 4 bo‘ri bilan o‘ziga jarohat yetkazmasdan kurash olib borgan. ularning kallasi katta, shoxlarining uzunligi 1,5 m og‘irligi 15 kg dan oshgan. 4. qoramollarning eng yaqin urug‘-aymoqlari zebu, qo‘tos, banteng, bizon va buyvollardir …

4 / 11

banteng yovvoyi va xonakilashgan holda mavjud.o‘rtacha jussaga ega bo‘lib muskullari yaxshi rivojlangan. yarim balandligi sigirlarida 140 sm, buqalarida 160 sm tashkil qiladi. sigirlarning vazni 450-500 kg, sutdorligi 450-500 kg, yog‘ligi 4,5-5,0 %. ular hozir yava, sumatra orollari va malakatni yarim orollarida yashaydi. qoramol bilan chatishtirilganda pushdor yaxshi avlod beradi. banteng (“zond buqasi”) gaur; ular hindistonnining tog‘ o‘rmonlarida, janubdan tortib himolay tog‘larida tarqalgan. u yirik hayvon, kallasi katta, tanasi yirik, oyoklari mustahkam, kuchli. yag‘rin balandligi 170-180 sm, vazni 1000 kg atrofida . sutdorligi 300-400 kg, yog‘liligi 5-6 % gaur gayal gaurning xonaqilishtirilgan. yirik bo‘lib, yag‘rin balandligi buqalarda 150-160 sm, sigirlarida 140-150 sm tashkil etadi. tana tuzilishi bo‘yicha o‘zini yovvoyi ajdodini eslatadi. u qachonlardir xonaqilishtirilgan. suti juda yog‘li. qoramol bilan chatishtirishda pushtdor avlod beradi. u asosan hindixitoy yarim orolida tarqalgan . gayal zebu. osiyo va afrikada keng tarqalgan xonaki qoramol hisoblanadi. olimlar fikricha u bantengdan kelib chiqqan. uning tana tuzilishi xususiyati yag‘rinida …

5 / 11

ga nisbatan maydaroq bo‘ladi: yag‘rin balandligi 108-110 sm, yovvoyilarida esa u 200 sm ni tashkil etadi. shoxi kalta, ko‘pincha to‘qol bo‘ladi. oyoqlari mustahkam, tuyoqlari qattiq, tusi qora, qo‘ng‘ir va kulrang. q o‘ t o s buyvollar. hozir yovvoyi va xonaki holida uchraydi. ularning 2 xili mavjud: afrika va osiyo buyvollari. afrika buyvollariga kafr, qizil va kaltashox buyvollar kiradi. osiyo buyvollari. bularga hindiston yovoyi buyvoli kiradi.afrika buyvollari yovvoyi bo‘lib, endigina qo‘lga o‘rgatish boshlandi. xonaki buyvol yirik, kuchli, tanasi mutanosib rivojlangan, oyoqlari qoramollarnikiga nisbatan biroz yo‘g‘on. yag‘rin balandligi 125–130 sm. suyagi kuchli, beli to‘g‘ri, qorni hajmli. voyaga yetganlari 450–500 kg, tug‘ilganda 25-30 kg tosh bosadi. qari hayvonlarining go‘shti qattiq, yosh buyvollar go‘shti qoramol go‘shtidan qolishmaydi. so‘yim chiqimi 45- 50% ga teng. buyvollar laktastiyada o‘rtacha 600-800 kg sut beradi, yaxshi xo‘jaliklarda 1500-2000 kg ga yetadi, yog‘liligi 7-8 %. bo‘g‘ozligi 300 kun davom etadi. ular juda sog‘lom bo‘lib, oziqalarga talabchan emas. qo‘ylarning yovvoyi ajdodi …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqish va uning yovvoyi ajdodlari"

2-mavzu: qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqishi va uning yovvoyi ajdodlari. reja: 1.qoramollarning kelib chiqishini o‘rganishning ahamiyati 2.qishloq xo‘jaligi hayvonlarini qo‘lga o‘rgatish va xonakilashtirish 3.qishloq xo‘jaligi hayvonlarining yovvoyi ajdodlari tayanch iboralar: yovviyi ajdodlar. qo‘lga o‘rgatish. xonakilashtirish. evolyutsiya. zooligik klassifikatsiya. kroniologik klassifikasiya. xo‘jalik klassifikatsiyasi. tur. bizon. zebu. buyvol. gaur. gayal va h.k qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqishini o‘rganish nazariy va amaliy ahamiyatga ega. hayvonlarning kelib chiqishini o‘rganishda ularda evolyutsion jarayonda ro‘y bergan o‘zgarishlarni ilg‘ash, amaliy ahamiyatga ega bo‘lgan yovvoyi ajdodlardagi belgilardan foydalanib, yangi zotlar yaratish yoki mavjudlarini takom...

This file contains 11 pages in DOCX format (1.3 MB). To download "qishloq xo‘jalik hayvonlarini kelib chiqish va uning yovvoyi ajdodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: qishloq xo‘jalik hayvonlarini k… DOCX 11 pages Free download Telegram