bozor iqtisodiyotini tartibga solishda davlatning iqtisodiyotdagi roli

PPTX 15 pages 1.9 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

erkin iqtisodiy zonalarni tashkil etish maqsadlari va obyektiv zarurligi bozor iqtisodiyotini tartibga solishda davlatning iqtisodiyotdagi roli. aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati o’qituvchi: beknazarova m reja: 1. davlatning milliy iqtisodiyotini tartibga solishdagi roli haqidagi nazariya va qarashlar 2. iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solish, uning maqsadi va vazifalari 3. davlatning iqtisodiyotga ta'sir qilish usullari va vositalari 4. aholining daromadlari va uning tarkibi. aholi turmush darajasi va uning ko`rsatkichlari iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solish (idtts) - qonunchilik, ijro va nazorat qilish xarakteridagi tadbirlar tizimini ishlab chiqish va amalga oshirish. idtts maqsadi - iqtisodiy va ijtimoiy barqarorlikni ta'minlash, iqtisodiy tizimni mustahkamlash va uni o`zgarib turuvchi sharoitga moslashtirishga qaratiladi. davlatning iqtisodiy vazifalari - iqtisodiy tizimning amal qilishiga shart-sharoit yaratish va iqtisodiyotni tartibga solish hamda iqtisodiy o`sishni ta'minlashga qaratilgan chora-tadbirlardan iborat bo`ladi. idtts usullari - tartibga solishning ma'muriy va iqtisodiy vositalari birligi. bevosita usullar - iqtisodiyotni tartibga solishning ta'qiqlash, ruxsat berish va majbur qilish xarakteridagi …

2 / 15

i. ijtimoiy siyosat – bu davlatning daromadlar taqsimotidagi tengsizlikni iqtisodiyot qatnashchilari o`rtasidagi ziddiyatlarni bartaraf qilishga yo`naltirilgan siyosat. davlatning milliy iqtisodiyotini tartibga solishdagi roli hakidagi nazariya va qarashlar. iqtisodiy tafakkur tarixidan birinchi marta davlatning iqtisodiyotdagi roli masalasi a.smit tomonidan ilmiy asosda ko`rib chiqilgan. uning "xalqlar boyligining tabiati va sababalarini tadqiq qilish haqida" (1776 yil) degan kitobida bozor usullari orqali iqtisodiyotning o`z-o`zini tartibga solishning zarurligi ta'kidlab o`tilgan. a.smitning fikricha xususiy tovar ishlab chiqaruvchilar bozori davlat nazoaratidan to`liq ozod bo`lishi zarur. ana shundagina ishlab chiqaruvchilar iste'molchilar talabiga mos ravishda ishlab chikarishni tashkil qilish imkoniga ega bo`ladi. bunda bozor vositasida tartibga solish, har qanday chetdan aralashishsiz ishlab chiqaruvchilarni butun jamiyat manfaatlari uchun harakat kilishga majbur kiladi. milliy iqtisodiyotning samaradorligi ko`p omilli ko`rsatkich bo`lib, bunda samaradorlikning erishilgan darajasi ko`p jihatdan iqtisodiyotdagi davlat yoki bozor tizimining tutgan roliga bog`liq bo`lishi mumkin. chunki ancha yuqori samaradorlikka, birinchidan, bozorning tartibga solish usullari orqali; ikkinchidan, iqtisodiyotni faqatgina yagona markazdan …

3 / 15

iga nisbatan raqobatlashuv qobiliyatini oshiradi. ammo bu oxir oqibatda ishlab chiqarishning ancha yuqori xarajatlari va past sifatini saqlab qolishiga olib keladi. bunda past sifatli va narxi qimmat tovarlarni sotib olishga majbur bo`lgan milliy iste'molchilar yutqazadi. a.smitning "tinch qo`yish" nazariyasi, 1923 - 33 yillarda bozor iqtisodiyotiga asoslangan deyarli barcha mamlakatlarni qamrab olgan iqtisodiy inqiroz davrida tanqidga uchradi. iqtisodiy tanazzul va ommaviy ishsizlik davlatning iqtisodiy jarayonlarga aralashuvini kuchaytirishni taqazo qildi. davlatni iqtisodiyotdagi rolini oshirish masalasi djon m.keynsning "ish bilan bandlilik, protsent va pulning umumiy nazariyalari" nomli kitobida o`z aksini topdi (1936). bu kitobda muallif davlat fiskal (xazinaviy) va kreditli tartibga solish vositalaridan foydalanib, jamiyatning yalpi talabini rag`batlantirishni va aholining ish bilan bandligini ta'minlashi zarurligini isbotlaydi. amalda gap davlatning uzluksiz ravishda krizisga qarshi siyosat o`tkazishi, iqtisodiy inqirozning salbiy oqibatlarini tugatish va sanoat siklining o`zgarishini yo`qotish haqida ketadi. keyns nazariyasi ancha tugal shaklda aqshda amalga oshirildi. iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solish, uning maqsadi va …

4 / 15

i ijobiy siljishlarni qo`llab -quvvatlash, eksportni himoya qilish kabilarni kiritish mumkin. 1 2 3 bozor xo`jaligi sharoitida iqtiyosodiyotni davlat tomonidan tartibga solish qonunchilik, ijro etish va nazorat qilish xarakteridagi tadbirlar tizimidan iborat bo`ladi. iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solish (idtts) ning ob'ektiv imkoniyati iqtisodiy rivojlanish, ishlab chiqarish va kapital to`planishi ma'lum darajaga erishganda vujudga keladi. iqtisodiy rivojlanishda qiyinchiliklar o`sib va ziddiyatlar to`planib borishi bu imkoniyatlarni haqiqatga aylantirishni zarur qilib qo`yadi. hozirgi sharoitda idtts takror ishlab chiqarish jarayoniga tegishli bir qator vazifalarni hal qilishga qaratiladi. bular jumlasiga iqtisodiy o`sishni rag`batlantirish, bandlilikni tartibga solish, tarmoq va mintaqaviy tuzilmalardagi ijobiy siljishlarni qo`llab -quvvatlash, eksportni himoya qilish kabilarni kiritish mumkin. erkin iqtisodiy zonalarning muammolari va imkoniyatlari idttsning asosiy maqsadi iqtisodiy va ijtimoiy barqarorlikni ta'minlash, mavjud tuzumni mustahkamlash (mamlakat ichida va xalqaro maydonda) va uni o`zgarib turuvchi sharoitga moslashtirish hisoblanadi. idtts mexanizmi to`g`risidagi to`laroq tasavvurga ega bo`lishi uchun uning maqsadi, vazifalari va tartibga solish usullari hamda …

5 / 15

qilishining shart - sharoiti hisoblangan huquqiy asosni ta'minlash vazifalarini o`z zimmasiga oladi. bozor iqtisodiyoti uchun zaruriy, huquqiy asosni quyidagi tadbirlar taqoza qiladi: -xususiy korxonalarga qonuniy mavqeini berish; -xususiy mulkchilik huquqini aniqlash va shartnomalarga amal qilishini kafolatlash; -korxonalar, resurslarni etkazib beruvchilar va iste'molchilar o`rtasidagi munosabatalarni tartibga soluvchi qonuniy bitimlarni ishlab chiqarish va shu kabilar. -o`zbekiston respublikasining korxonalar, tadbirkorlik va aktsionerlik jamiyatlari to`g`risidagi qonunlari hamda ularga kiritilgan qo`shimcha va tuzatishlar, -mulkni davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirish buyicha tadbirlari bozor iqtisodiyoti uchun zaruriy, huquqiy asosni ta'minlashga qaratilgan. bozor munosabatlari rivojlangan sharoitda monopoliyalar ustidan ikki usulda nazorat o`rnatiladi. birinchi usulda, texnologiya va iqtisodiy sharoitlar «raqobatli bozor mavjud bo`lish imkoniyatini yo`qqa chiqaradigan tabiiy monopoliyalari deb nomladigan tarmoqlarda davlat narxlarini tartibga soladi va ko`rsatiladigan xizmatlarga standartlarni o`rnatadi. transport, aloqa, elektr-energiya ishlab chiqarish va boshqa ijtimoiy foydalanishdagi korxonalar ma'lum darajada shunday tartibga solinadi. ikkinchi usulda, samarali ishlab chiqarish juda ko`pchilik bozorlarda raqobat rivojining juda yuqori darajasida ta'minlanishi …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bozor iqtisodiyotini tartibga solishda davlatning iqtisodiyotdagi roli"

erkin iqtisodiy zonalarni tashkil etish maqsadlari va obyektiv zarurligi bozor iqtisodiyotini tartibga solishda davlatning iqtisodiyotdagi roli. aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati o’qituvchi: beknazarova m reja: 1. davlatning milliy iqtisodiyotini tartibga solishdagi roli haqidagi nazariya va qarashlar 2. iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solish, uning maqsadi va vazifalari 3. davlatning iqtisodiyotga ta'sir qilish usullari va vositalari 4. aholining daromadlari va uning tarkibi. aholi turmush darajasi va uning ko`rsatkichlari iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solish (idtts) - qonunchilik, ijro va nazorat qilish xarakteridagi tadbirlar tizimini ishlab chiqish va amalga oshirish. idtts maqsadi - iqtisodiy va ijtimoiy barqarorlikni ta'minlash, iqtisodiy tizimni mus...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.9 MB). To download "bozor iqtisodiyotini tartibga solishda davlatning iqtisodiyotdagi roli", click the Telegram button on the left.

Tags: bozor iqtisodiyotini tartibga s… PPTX 15 pages Free download Telegram