baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish

DOCX 13 pages 61.0 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 61.0 KB

File type DOCX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

12-amaliy mashg`ulotlar; baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish. ishdan maqsad: baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berishni o`rganish. baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish baliq – suvda jabralari orqali nafas oladigan, hayot kechiradigan va riaojlanadigan umurtqali suv jonivori hisoblanadi. baliq va uni qayta ishlab olinadigan mahsulotlar to‘la qiymatli oqsil manbai hisoblanib, shifobaxshlik va parhezlik xususiyatiga ega ekanligi bilan qadrlanadi. o‘zbekistonda qadimdan baliqchilik bilan shug‘ullanib kelingan. respublikaning daryo va ko‘llarida 60 dan ortiq baliq turlari yashaydi. shulardan eng ahamiyatlilari zog‘ora, do‘ngpeshona, sudak, oqcha (leshch), tobonbaliq, cho‘rtan baliq, ilonbosh, qizilko‘z (vobla) baliq turlari hisoblanadi. avvallari baliqlar asosan orol dengizi, dengiz yaqinidagi ko‘llar, sirdaryo hamda amudaryodan ovlanar edi. so‘nggi yillarda bir qancha yirik baliqchilik xo‘jaliklari tashkil etilishi va baliqlarni sun’iy urchitish yo‘lga qo‘yilishi natijasida respublikamizda baliq yetishtirish barqaror tus oldi. hozirgi kunda respublikamizda «o‘zbaliq» korporatsiyasi tashkil etilib, bu korporatsiya tizimida bir necha baliqchilik birlashmalari, kombinatlari, baliqchilik xo‘jaliklari, ixtiopotologiya markazi va ulgurji …

2 / 13

roorganizmlar ta’siridan himoya qiladi. ko‘pchilik baliqlar terisi tashqi tomondan yupqa plastinkachalar holidan tangachalar bilan qoplangan bo‘ladi. vaqt o‘tishi bilan tangachalar qatlami ham ko‘payib boradiva ba’zi hollarda shu qatlamlarning qalinligi baliq yoshidan dalolat beradi. baliq tanasi skeletlari tag‘aylardan (osetra baliqlari oilasi) va suyaklardan tashkil topadi. ko‘pchilik baliqlarning skeletlari suyaklardan tashkil topadi. baliq tanasida qancha kam bo‘lsa, ularning ozuqaviy qiymati shuncha yuqori bo‘ladi. baliqlarning suzgich qanotlari juft va toq bo‘ladi. ularning ko‘krak, qorin suzgich qanotlari juft, bel, chiqaruv organi va dum suzgich qanotlari esa toq bo‘ladi. suzgich qanotlarining tuzilishi, soni va ularning qanday joylashganligiga qarab baliqning qaysi xilga va baliq oilasiga mansubligini aniqlash mumkin. baliqning bel va chiqaruv organi suzgich qanotlari uning muvozanatini saqlashga, ko‘krak, qorin qismida joylashgan suzgich qanotlari baliq harakatini o‘zgartirishga yordam bersa, dum suzgich qanotlari esa oldinga harakat qlishga yordam beradi. baliqlarning nafas olish organi jabralari hisoblanib, ular baliqning bosh qismining ikki yon tarafida joylashgan bo‘ladi. baliqlar ana shu …

3 / 13

va baliq mahsulotlari to‘liq qiymatli hayvon oqsili manbai ekanligi bilan ham qadrlanadi. oqsil baliq go‘shtining asosiy tarkibiy qismlaridan biri hisoblanadi. ko‘pchilik baliq turlarida oqsil miqdori 13 foizdan 20 foizgachani tashkil etadi. ularda to‘liq qiymatli oqsilning to‘liq qiymatga ega bo‘lmagan oqsilga nisbati ham mol, qo‘y, cho‘chqa go‘shti oqsillaridagiga nisbatan birmuncha ko‘pdir. baliq yog‘lari suyuq bo‘lib, tarkibida to‘yinmagan yog‘ kislotalari ko‘p bo‘lganligi uchun ham tez hazm bo‘ladi. baliq yog‘i tarkibidagi to‘yinmagan yog‘ kislotalari (linolevat, linolenavat, araxidonavat) va boshqalar organizmda modda almashinuvini yaxshilab, ortiqcha xolesterinni chiqarishga yordam beradi. baliqlarning yoshi, ovlanadigan vaqti va joyi, fiziologik holatlariga qarab ulardagi yog‘ miqdori 0,4 foizdan 30,0 foizgacha bo‘lishi mumkin. baliq tarkibidagi yoq miqdori baliq go‘shtining ta’m ko‘rsatkichlari va ozuqaviy qiymatiga katta ta’sir ko‘rsatadi. shu sababli baliqlarning semizligi, ularning navini aniqlashga qo‘llaniladigan asosiy ko‘rsatkichlardan biri hisoblanadi. shunday qilib, baliq moylari tarkibida to‘yinmagan yog‘ kislotalari mavjudligi uchun organizmda tez hazm bo‘lsa, ikkinchidan, bu kislotlar havo kislorodi ta’sirida oksidlanishga …

4 / 13

digan baliq go‘shtlari tarkibida mikroelementlar miqdori issiqqonli hayvonlarnng go‘shtlariga qaraganda 40-70 marta ko‘p bo‘lishi aniqlangan. uglevodlar baliq go‘shti tarkibida gilikogen (hayvon kraxmali) holida uchrab, ularning miqdori juda kam-0,5-1,0% ni tashkil etadi. baliqning deyarli hamma to‘qimalarida vitaminlar uchraydi. baliq go‘shti tarkibida uchraydigan asosiy vitaminlar a, d, e, k (yog‘da eruvchi) vitminlaridir. bandan tashqari baliq go‘shti va boshqa to‘qimalarida b1, b2 va c vitaminlari bo‘ladi. ko‘p miqdorda vitaminlar baliq jigari moylarida uchraydi. shunday yog‘larga treska balig‘i jigari yog‘larini kiritish mumkin. baliq go‘shti tarkibida suv 55 foizdan 83 foizgacha bo‘ladi. baliq go‘shti qanchalik yog‘li bo‘lsa, ularda suv miqdori shuncha kam bo‘ladi. masalan, yog‘siz baliq hisoblanadigan treska baliqlari go‘shti tarkibida suv 80-83% ni tashkil etadi. baliq go‘shtlarining ovqatlik qiymati faqat ularning kimyoviy tarkibi bilangina emas, balki baliq tanasidagi iste’mol qilinadigan va iste’mol qilinmaydigan qism va organlarning nisbati bilan ham o‘lchanadi. baliqning iste’mol qilinmaydigan qismlari – suyak, suzgich qanotlari, tangachalari, ichki organlaridir. baliq go‘shti mol …

5 / 13

k alomatlari ham bo‘lmasligi kerak. suvdan olinayotgan baliq qattiq tipirchilaydi. sog‘lom, tiyrak baliqlar akvariumning tagida suzib yuradi. kuchsiz baliqlar tanasining rangi o‘chgan, suzgich qanotlarining hara-kati juda sekin, suvning yuzasida suzib yuradi, ularni qo‘l bilan oson tu-tish mumkin. bunday baliqlarning normal fiziologik holati kasalligi yoki kislorod yetishmasligi tufayli buzilgan bo‘ladi. bunday baliqlarni akvariumlarda qoldirish maqsadga muvofiq emas. bu baliqlar akvarium-lardan olinib yaxshilab nazoratdan o‘tkazilishi kerak. agar tanasining sirtida va oyqulog‘ida (jabrasida) sezilarli o‘zgarishlar va parazitlar bo‘lmasa darhol sotilishiga, sovutilishi yoki muzlatilishga tavsiya etiladi. juda kuchsiz baliqlar deyarlik tabiiy rangini yo‘qotgan bo‘ladi, ko‘pchilik hollarda rangi oqaradi. bu baliqlarning harakatlanish koordinatsiyasi buzilgan bo‘lib, ular suvning tagida yotadi yoki qornini osmonga qilib zo‘rg‘a suzib yuradi. juda kuchsiz baliqlarni darhol akvariumdan olinib nazoratdan o‘tkazish kerak. agar baliq tanasida parazitlar, shishlar, yaralar va boshqa o‘zgarishlar bo‘lmasa tezda sotilishi tavsiya etiladi.agar baliqda yuqorida keltirilgan belgilar mavjud bo‘lsa, unda iste’molchilarga ssotilmaydi va magazinlarda ham bunday baliqlar qabul qilinmasligi …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish"

12-amaliy mashg`ulotlar; baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish. ishdan maqsad: baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berishni o`rganish. baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish baliq – suvda jabralari orqali nafas oladigan, hayot kechiradigan va riaojlanadigan umurtqali suv jonivori hisoblanadi. baliq va uni qayta ishlab olinadigan mahsulotlar to‘la qiymatli oqsil manbai hisoblanib, shifobaxshlik va parhezlik xususiyatiga ega ekanligi bilan qadrlanadi. o‘zbekistonda qadimdan baliqchilik bilan shug‘ullanib kelingan. respublikaning daryo va ko‘llarida 60 dan ortiq baliq turlari yashaydi. shulardan eng ahamiyatlilari zog‘ora, do‘ngpeshona, sudak, oqcha (leshch), tobonbaliq, cho‘rtan baliq, ilonbosh, qizilko‘z (vobla) baliq turlari hisoblanadi. avvallari baliqlar ...

This file contains 13 pages in DOCX format (61.0 KB). To download "baliq va baliq mahsulotlariga sensorik baho berish", click the Telegram button on the left.

Tags: baliq va baliq mahsulotlariga s… DOCX 13 pages Free download Telegram