maktabgacha yosh davrdagi bolalarda tafakkur va hayolning rivojlanishi

DOC 8 pages 74.0 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 74.0 KB

File type DOC

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

11-mavzu. maktabgacha yosh davrdagi bolalarda tafakkur va hayolning rivojlanishi. 11-theme: development of thought and imagination’s at the period of kindertarden. reja: plan: 1.maktabgacha yoshdagi bolalarda tafakkurning faolligi. active thinking during preschool period 2.nutq va tafakkurning o‘zaro bog‘liqligi. ko‘rgazmali obrazli tafakkurni rivojlanishi. mustaqil fikrlash jarayoni. dependence of speech and thinking. the development of visual image thinking. the process of independent thinking 3.maktabgacha yoshdagi bolalar narsalarni taqqoslash yordamida fikrlashini o‘stirish. maktabgacha yosh davrdagi bolalarda aqliy rivojlanish xususiyatlari. increasing thinking of preschool children with a way of comparating 4.maktabgacha yoshdagi bolalarda xayol, fantaziyasining rivojlanishida ertaklarning tutgan o‘rni. tasavvurlarning uyg‘onishi. o‘yin faoliyatida xayolning o‘sishi. thinking, fantasy of fairy tale at the preschool time. imagination. tayanch iboralar. nutq, tafakkur, xayol, fantaziya, obrazli tafakkur, mustaqil fikrlash, o’yin faoliyati, tasavvurning o’yg’nishi, ixtiyrsiz xoyol. keywords:speech, thought, imagination, fantasy, positional thought, freely minding, process of game, reviving of imagination, accidental imagination. 1.maktabgacha yoshdagi bolalarda tafakkurning faolligi. bog‘cha yoshi bolarining …

2 / 8

mni va uydagi narsalarni sezish, idrok qilish orqaligina bilib oladi. bola asta sekin yoshi orta borgan sayin narsalar o‘rtasidagi o‘xshashlik tomonlarini payqay boshlaydi, so‘ngra o‘xshash narsalarni umumlashtiradi. masalan: 6 – 7 oylik bola yolg‘iz qolgan paytida stol oldiga emaklab kelib, dasturxonni tortib o‘ziga kerakli narsani oladi, so‘ngra krovatni oldiga borib xuddi shunday yo‘l bilan choyshab yoki odeyalni tortib oladi. yasli yoshidagi bolalarning tafakkuri stixiyali emas, balki kattalarning rahbarligida rivojlanadi. bolalar kattalar yordamida insoniyat yordamida yaratilgan bilim va tushunchalarni egallab oladilar. bolalarda tafakkur 1 yoshga to‘lgandan so‘ng namoyon bo‘la boshlaydi. 1 yoshdan oshib tili chiqqach o‘ziga yaqin narsalarning nima uchun kerakligini tushunadigan bo‘lib oladi. 2 yoshli bola tafakkurining eng ko‘zga tashlangan xususiyati, ular analiz qilishi va umumlashtirishi. bu yoshdagi bolalar idrok qilayotgan narsalarni aks ettira olmaydi.shuning uchun narsalarni umumlashtirganda ko‘zga tashlanib to’rgan tashqi belgilarga asoslanadi. masalan: 1,5 yoshli bola olmani, koptokni, yumaloq sharni umumlashtirib olma – deydi. tafakkur bolaning bog‘cha yoshidagi …

3 / 8

o‘zlashtirib oladilar. bog‘cha yoshiga etgan bolaning so‘z zaxirasi tezlik bilan orta boshlaydi. tafakkur bolaning bog‘cha yoshidagi davrida juda tez rivojlana boshlaydi. bolalarda turmush tajribasining ko‘payishi, ikkinchidan, nutqning nisbatan o‘sganligi, bolalarining juda ko‘p erkin va mustaqil harakatlar qilish imkoniyatiga ega bo‘lishlari bunga sabab bo‘ladi. bolalar o‘zlarining mustaqil harakatlari davomida atrofidagi turli xil narsalar bilan bevosita taqqoslash, analiz qilish va, nihoyat, umumlashtirish kabi fikr qilish jarayonlarini vujudga keltiradi va takomillashtiradi. 3 yoshdan oshgan bolalarning tafakkuri ko‘rgazmali-obrazli xarakterga ega bo‘ladi. ular o‘zlarining mulohazalarida mavhum tushunchalarga emas, balki ko‘z o‘ngidagi aniq narsatarga asoslanadilar. ko‘rgazmali-obrazli tafakkur ko‘rgazmali-harakat tafakkuriga qaraganda nutq bilan ko‘proq bog‘liq bo‘ladi. bu davrda ham bolalarning turli faoliyatlarida aniq obrazli tafakkur bilan nutq birga, ya’ni ketma-ket amalga oshiriladi. bolalar ko‘z o‘ngidagi turli narsalar haqida mulohaza yuritganlarida bu narsalarning nomlarini ataydilar. lekin bu yoshdagi ba’zi bolalarning mulohazalarida so‘zlarga nisbatan obrazlar katta o‘rin egallaydi. ularning tafakkurida so‘zlar qandaydir ikkinchi darajali, yordamchi rolni o‘ynaydi, so‘zlardan erkin …

4 / 8

olalar sodda tarzda umumlashtirish, guruhlash qobiliyatiga ega bo‘la boshlaydilar. bu davrni mantiqiy tafakkurni egallashga tayyorgarlik davri deyish mumkin. katta maktabgacha yoshdagi bolalarda mantiqiy tafakkur rivojlana boshlaydi. 6-7 yoshdagi bolalarda mantiqiy tafakkur taraqqiyotining barcha imkoniyatlari yuzaga kelgan bo‘ladi. birinchidan, bu yoshdagi bolalarda nutq yetarli darajada rivojlangan, ikkinchidan, tushunchalar tarkib topa boshlagan. bolalar obraztardan, tasavvurlardan foydalanmay, mustaqil ravishda so‘zlar orqali tafakkur qila olishlari uchun ular voqelikdagi narsa va hodisalarning eng muhim xususiyatlarini aks ettiradigan tushunchalarni o‘zlashtirishlari kerak. bolalarda avval so‘zlar bilan ifodalanadigan tasavvurlar tarkib topadi. lekin bu tasavvurlar o‘z-o‘zidan tushunchaga aylanib qolmaydi. tushunchalarni tarkib toptirishda bu tasavvurlardan foydalanish mumkin. tushunchalar va ularga asoslangan mantiqiy tafakkur shakllari bolalarning turli sohalarga doir bilim asoslarini o‘zlashtirish jarayonida tarkib topa boshlaydi. tushunchalarni izchil tarzda o‘zlashtirish maktabdagi ta’lim bilan bog‘liqdir. bolalar ma’lum darajada tushunchalarni o‘zlashtirganlaridan so‘ng mantiqiy tafakkur qilish qobiliyatiga ega bo‘ladilar. bun- da bolalar berilgan masalani aql bilan yecha oladigan bo‘ladilar. 2.nutq va tafakkurning o‘zaro bog‘liqligi. …

5 / 8

arni o‘zlashtirib oladi. bu o‘z navbatida bolani fikr yuritishiga ta’sir etadi. masalan: 3 yoshli bolaga qo‘g‘irchoq va qalamni ko‘rsatib, bu nima? – deb so‘ralsa, bola “bu qo‘g‘irchoq, bu qalam” – deb nomini aytadi, 5 yoshli bola – “bu qalam, u qora, qizil” qo‘g‘irchoqni o‘ynaydi – deydi: 6 yoshli bola esa, “qalamda yozadi, uning bo‘yi uzun, rangi qora”, “qo‘g‘irchoqni o‘ynaydi, uning boshi, qo‘llari, oyoqlari va sochlari bor” – deb javob beradi. bog‘ yoshi davrida erkin harakat qilish maydoni yasli yoshidagi davrga nisbatan juda ham kengayib ketadi. bu esa bolalarga juda ko‘p narsalar bilan tanishish inkoniyatini beradi. bog‘cha yoshidagi bolalar o‘zlarining mustaqil analiz qilish va umumlashtirish kabi fikr qilish protsesslarini vujudga keltiradi va taqqoslashtiradi. bola o‘zining tajribasida ancha narsani bilib olganidan so‘ng, narsalarning ichki xususiyatlari bilan ham qiziqa boshlaydilar. shuning uchun ularda (bu nima? nega bunaqa? nimaga kerak?) kabi savollar paydo bo‘ladi. odatda, har qanday tafakkur protsessi biror narsaga tushuna olmaslik, biror …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "maktabgacha yosh davrdagi bolalarda tafakkur va hayolning rivojlanishi"

11-mavzu. maktabgacha yosh davrdagi bolalarda tafakkur va hayolning rivojlanishi. 11-theme: development of thought and imagination’s at the period of kindertarden. reja: plan: 1.maktabgacha yoshdagi bolalarda tafakkurning faolligi. active thinking during preschool period 2.nutq va tafakkurning o‘zaro bog‘liqligi. ko‘rgazmali obrazli tafakkurni rivojlanishi. mustaqil fikrlash jarayoni. dependence of speech and thinking. the development of visual image thinking. the process of independent thinking 3.maktabgacha yoshdagi bolalar narsalarni taqqoslash yordamida fikrlashini o‘stirish. maktabgacha yosh davrdagi bolalarda aqliy rivojlanish xususiyatlari. increasing thinking of preschool children with a way of comparating 4.maktabgacha yoshdagi bolalarda xayol, fantaziyasining rivojlanishida ertak...

This file contains 8 pages in DOC format (74.0 KB). To download "maktabgacha yosh davrdagi bolalarda tafakkur va hayolning rivojlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: maktabgacha yosh davrdagi bolal… DOC 8 pages Free download Telegram