raqobat va yaxshi hokimlik

PPT 25 pages 382.5 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 382.5 KB

File type PPT

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand iqtisodiyot va servis instituti xalqaro turizm va turizm servis kafedrasi servis va turizm fakulteti tms 310-guruh talabasi shuxratova hilolaning mutaxxassislikka kirish fanidan swot tahlili. мавзу: рақобат ва якка хокимлик. режа: 1. raqobat tushunchasi va uning usullari. 2. mukammal va nomukammal raqobat. 3. korxonalarning oligopoliya sharoitidagi xatti-harakatlari. 4. monopol bozorda ishlab chiqarish hajmi, narxni belgilash 5. олигополия. курно модели. адабиётлар: 2,4,9,10 raqobat- bozor iqtisodiyoti ishtirokchilarining o’z manfaatlarini yuzaga chiqarish uchun bir-biri bilan kurashi, ularning o’zaro bellashuvidir. raqobat sharoitida iste’molchi – xo’jayin, bozor – uning ta’minotchisi (agenti), firma esa uning xizmatkori hisoblanadi. raqobat qonuni - bozor tizimining shunday iqtisodiy qonunidirki, unga ko’ra iqtisodiyot sub’ektlarining o’z maqsadlari yo’lidagi o’zaro kurashimuqarrar bo’ladi, bu kurash bozorga xos usullarda olib boriladi va sub’ektlarni iqtisodiy jihatdansaylanib olishini yuzaga keltiradi. mukammal raqobat – bu erkin bozordagi ko’pchilikdan iborat sotuvchilar va xaridorlarning har biri cheklanmagan holda bozor qonun qoidalariga binoan …

2 / 25

hunki bu yerda ozchilik yirik firmalar tovarlarni ishlab chiqarish va sotishning asosiy qismini o’z qo’lida to’plab olib bozorda hukmronlik qiladilar.ularning raqobati nomukammal raqoba monopolistik raqobat, oligopoliya, sof monopoliya, monopsoniya sharoitidagi raqobatlarga bo’linadi. 1. monopolistik raqobatda ko’p sonli, lekin uncha yirik bo’lmagan, aynan bir xil bo’lmasada, o’xshash tovarlarni xaridorlarga taklif qiladigan firmalar raqobatlashadi. 2. oligopoliya sharoitidagi raqobatda ozchilik, lekin g’oyatda yirik firmalar qatnashadi, ular muayyan tarmoqdagi mahsulot ishlab chiqarishni va sotishni o’z qo’lida to’plab oladi. соф монополия- бу битта сотувчи ва кўп ҳаридорлар қатнашган бозор, ёки урнини босадиган товар бўлмаган товарни сотадиган ягона сотувчи бўлган бозор вазияти, ёки тармоқда ягона хукмрон фирма бўлиб, фирманинг ишлаб чиқариш ва сотиш чегараси тармоқ чегарасига тенг бўлган бозор. м-н (маҳаллий бозор) соф монополия ва рақобатлашган бозор бир-бирига тескари бозорлар ҳисобланади. бозор турлари соф монополия монопол рақобат бозори олигополия монопсония бозор турлари монопол рақобат бозори- тўлиқ рақобатлашмаган бўлиб, унда қатнашадиган фирмалар сони кўп бўлиб, уларнинг ҳар …

3 / 25

оқа хизмати кўрсатиш бўйича монопол ҳукуклар бериб, расмий тусиқлар яратади. 2. патентлар ва муаллифлик хукуки, янги технология яратганлар учун патент ва муаллифлик хукуки берилиши, уларга ушбу янгиликни сотишда, ундан фойдаланиш учун литцензия беришда монопол хукук берилади. лекин бундай хукук маълум муддатгача кучга эга бўлади. акшда патент конунига кўра ихтирочи ўз ихтиросига 17 йил эгалик қилади. 3. бирор бир ишлаб чиқариш ресурси таклифини эгалик қилиш.масалан, американинг «де бирс» компанияси жаҳонда сотиладиган, кайта ишланмаган олмоснинг бозорида монопол ҳокимиятга эга. юқоридагилардан ташқари инсоннинг ноёб қобилияти ва билими ҳам монополияни вужудга келтиради. монопол хокимият фирма монопол хокимиятга эга бўлади, қачонки у ўзининг сотадиган товари нархига таъсир қилаолса яъни ўзгартира олса. умуман олганда монополист нархни назорат қилишидан ютуққа эга бўлади. монополистнинг таклифи рақобатлашган бозор таклифига кўра кам бўлади, товар нархи эса, рақобатлашган нархга нисбатан юқори бўлади (монопол нарх чекли ҳаражатдан юқори). рақобатлашган бозорда фирманинг чекли даромади маҳсулот нархига тенг mr=p ва талаб чизиғи горизонтал бўлса, …

4 / 25

jiddiy to’siq bo’ladi: 1. bu yerga kirib kelish uchun katta kapital egasi bo’lish kerak, bu esa ko’pchilikda bo’lmaydi. 2. tabiiy resurslar ayrim kompaniyalar qo’lida mulk sifatida to’planib qolganidan, ular o’zgalarga nasib etmaydi. 3. ilmiy texnikaviy yangiliklar ayrim kompaniyalar monopoliyasiga aylanib qoladi, shu sababli ulardan boshqalar foydalana olmaydi.masalan, avtomobil kompaniyalari o’z texnik yangiliklarini sir tutib boshqalarga bermaydi. duopoliya – ikki firma hukmronligi bo’lib, oligopoliyaning sodda ko’rinishidir. hamkorlik zarurati ikki firmani bitimga kelib kartel hosil etishini bildiradi. bunda ikki tomondan har biri qancha tovar ishlab chiqarishi va necha puldan sotishini belgilab oladi. oligopolik bozorni uning quyidagi uchta xususiyati ajratib turadi: birinchidan, tarmoqda faoliyat ko’rsatayotgan firmalarning kamligi; ikkinchidan, tarmoqga kiruvchi firmalar uchun kuchli to’siqlarning mavjudligi; uchinchidan, oligopolik bozordagi firmalarning harakati bir-biriga bog’liqligi. sof monopoliya sharoitidagi raqobat ishlab chiqaruvchilar o’rtasida bo’lmaydi, balki ular resurs xaridori bo’lganda paydo bo’ladi. sof monopoliya degani, ishlab chiqarish va tovarlar taklifini yagona, ya’ni hech bir raqibi yo’q kompaniya qo’lida …

5 / 25

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "raqobat va yaxshi hokimlik"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand iqtisodiyot va servis instituti xalqaro turizm va turizm servis kafedrasi servis va turizm fakulteti tms 310-guruh talabasi shuxratova hilolaning mutaxxassislikka kirish fanidan swot tahlili. мавзу: рақобат ва якка хокимлик. режа: 1. raqobat tushunchasi va uning usullari. 2. mukammal va nomukammal raqobat. 3. korxonalarning oligopoliya sharoitidagi xatti-harakatlari. 4. monopol bozorda ishlab chiqarish hajmi, narxni belgilash 5. олигополия. курно модели. адабиётлар: 2,4,9,10 raqobat- bozor iqtisodiyoti ishtirokchilarining o’z manfaatlarini yuzaga chiqarish uchun bir-biri bilan kurashi, ularning o’zaro bellashuvidir. raqobat sharoitida iste’molchi – xo’jayin, bozor – uning ta’minotchisi (agenti), firma esa uning xizmat...

This file contains 25 pages in PPT format (382.5 KB). To download "raqobat va yaxshi hokimlik", click the Telegram button on the left.

Tags: raqobat va yaxshi hokimlik PPT 25 pages Free download Telegram