mahsulot sifatini baxolash usullari

DOCX 5 pages 57.3 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 57.3 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

4-mavzu: maxsulot sifatini baxolashda effektiv sinovni amalga oshirish reja: 1. mahsulotlarga effektiv baxo berish to‘g‘risida 2. zichlikni aniqlash jarayonida uchraydigan muamolar 3.gidrostatik tarozilar yordamida qattiq jismlar zichligini aniqlash 4. ariometr yordamida eritmalar zichligini aniqlash ( таянч иборалар: маҳсулот сифатини денсинометрик усулда аниқлаш. маҳсулот сифатини аниқлашда спектрофотометрдан фойдаланиш. замонавий титрлаш қурилмалари ва ишлаш принциплари ) iste’molchi munosabati omiliga asoslangan usuli. bu usullarning afzalligi shundaki, iste’molchining mahsulotning qadoqlanishi, zamonaviy materiallar qo‘llanilishi, zamonaviy texnologiyalarni qo‘llab yangi mahsulot yaratilganligi kabi o‘zgarishlarga munosabati o‘rganiladi. bu usulda baholaganda mutaxassis sifatida emas, balki iste’molchi sifatida yondoshuvning xususiyatlari o‘rganiladi. masalaning qo‘yilishi. mahsulot sifatini bu usulda baholaganda gedonik shkalalar asosida tuzilgan jadval to‘ldiriladi (6-jadval.) 6-jadval. mahsulot sifatini baholash uchun gedonik shkalalar № xususiyati a v s 1 juda yoqimli +4 2 yoqimli +3 3 o‘rtacha yoqimli +2 4 kam yoqimli +2 5 neytral 0 6 salgina yoqimsiz -1 7 o‘rtacha yoqimsiz -2 8 yoqimsiz -3 9 juda yoqimsiz -4 …

2 / 5

unalar sifati orasidagi farqni aniq baholay olishi talab qilinadi. b. triangulyar (uchburchak) usuli ikki mahsulot o‘rtasidagi farqni uchburchak usulida baholashga asoslanadi. bu usulda uchta namuna olinadi, ular orasidagi 2 tasi bir xil bo‘ladi. bunda degustatorlarning sezuvchanlik qobiliyatlari nazoratdan o‘tadi. v. sensorik baholashning “duet-trio” usuli. bu usuldan ikkita namunaning bir-biridan yaqqol farq qiluvchi jihatlarini aniqlash uchun foydalananiladi. ikki shaklda amalga oshiriladi: · o‘zgaruvchan kodlanlangan nazorat namuna bilan solishtirilib, farqlar aniqlanadi; · doimiy (o‘zgarmas) nazorat namuna bilan solishtirilib, farqlar aniqlanadi. g. “beshtadan ikkitasi” usuli. bu usul degustatorlar o‘qitish va treninglar o‘tkazishda bir biridan kam farq qiluvchi namunalar asosida bajariladi. bunda namunalar beshta blokka ajratiladi, kodlanadi va degustatorlarga taqdim etiladi. ularga namularni xususiyatlari bo‘yicha bloklarga ajratish vazifasi qo‘yiladi. bu usul yuqorida keltirilganlariga qaraganda samaraliroq va qulayroq hisoblanadi. 3. sensorik baholashning miqdoriy tahlil usullari. miqdoriy usulllari mahsulotning muyyan xususiyatini jadalligini miqdoriy baholash imkoniyatini beradi. a. indeks usuli. bunda suyuq mahsulotlar sifatini baholanadi. ma’lumki, suyuq …

3 / 5

boshqa ko‘rsatkichlar (indeks) eritmadagi qo‘shilgan miqdor yoki foiz ko‘rsatkichi shaklida ifodalanadi. masalan, agar olcha sharbati suv bilan 1:30 nisbatda aralashtirilsa, hidi butunlay yo‘qoladi. b. scoring usuli (jamg‘arilgan ballar hisobi). bunda degustatsiya qili 4.1. zichlik haqida tushuncha bir litr suv tahminan bir kilogramm massaga ega, lekin bir litr etalon 800 gr atrofiga teng. shunday qilib, spirt suvga nisbatan kam zichlikka ega. jism zichligi o‘zida massaga nisbatan shu jismning egallagan hajmini ifodalaydi: ; jism zichligi grek xarflari bilan ifodalanadi rho (ro) va o‘lchov birligi kg/m3 da hisoblanadi. jism zichligi huddi massa kabi uning tekislikda joylashishiga bog‘liq emas. hajm faqatgina haroratga bog‘liq. shu sababli doimo zichlik o‘lchanganda harorat ko‘rsatkichi keltirib o‘tiladi. odatda jadvallarda keltirilgan zichlik o‘lchanadigan optimal harorat +20°c. teglamadagi raqamlarni o‘zgartirish orqali hohlagan kattalikni aniqlash imkoniyati mavjud. 4.2. zichlikni aniqlash jarayonida uchraydigan muammolar laboratoriya sharoitida zichlikni o‘lchashning eng optimal va sodda usuli bu, jismning aniq massasi va hajmini aniqlash, undan so‘ng yuqoridagi …

4 / 5

oslanib hisoblanishi mumkin, masalan: jism kub, parellopiped yoki disk shaklida bo‘lsa. biroq bu imkoniyat oddiy yohud simmetrik va geometrik shaklga ega bo‘lgan jismlarda mavjud. maydadonali non mahsultlari va undan tayyorlangan konditer mahsulotlarida ko‘p hollarda buning imkoni yo‘q, yani ularning shakli simmetrik geometrik shaklga ega emas, shu sababdan ularning hajmini aniqlash mushkulroq. hajmni aniqlashning yana bir usuli bu hajmi aniqlanayotgan jismni suv to‘ldirilgan silindr idishga joylashtirishdir. bunday o‘lchash uslubi faqatgin suvga tushirilgach o‘z shaklini o‘zgartirmaydigan jismlarga nisbatan qo‘llaniladi. masalan, bunday usul non mahsulotlari va undan tayyorlanadigan konditer mahsulotlariga qo‘llab bo‘lmaydi. 4.3. gidrostatik tarozilar yordamida qattiq jismlar zichligini aniqlash ( 6-расм. гидростатик тарози )arximed qonuniga muvofiq , suyuqlikka bostirilgan jismda tepaga vertikal holatda qarshilik kuchini ko‘rsatadi. bu kuchni itarilish kuchi deb ataladi. itarilish kuchining kattalik hajmi, suyuqlik massasi hajmiga teng. bundan tashqari, jism suyuqlik ko‘paygani sari o‘z hajmini yo‘qatayotganga o‘xshaydi. zichlikni aniqlashda gidrostatik tarozidan foydalanish imkoni bor. avval jism massasi havoda o‘lchanadi, …

5 / 5

bu kattalikning o‘lchov birligi proporsional qarshilikka nisbatan teng kelolmaydi. gidrostatik tarozilar yordamida zichlikni ±0, 001 g/cm3 aniqlikkacha o‘lchash imkoni bor. qo‘shimcha og‘irlik tolari yordamida zichlikni aniqlash imkoni bor > 1 (itarilish kuchi). biroq, yuqori quyuqlikka ega bo‘lgan suyuqliklarning zichligini aniqlash mushkul, sababi ula suvga botishga katta qarshilik ko‘rsatadi. 4.4. ariometr yordamida eritmalar zichligini aniqlash areometrning tuzilishi va ishlash prinsipi areometr silindr shaklidagi shisha trubochka, quyi qismida ballast (svines) saqlaydi, yuqori qismi ingichka silindr shaklidagi ko‘ndalang nuqtaga ega. ushbu shishada shkala joylashgan bo‘lib, suvga tushirilganda suvning zichligini aniqlash ikoni yaratiladi. suvga tushirilganda areometr/po‘kak to‘liq suvga botmaguncha tushiriladi. zichlikni yanada aniq aniqlash uchun suyuqlik areometr uchun etalaon hisoblangan haroratga ega bo‘lishi zarur, areometr suyuqlikda erkin xarakat qilmoqligi lozim, o‘lchov uchun belgi doim ko‘z oldida turmohi lozim. maxsus areometrlar mavjud bo‘lib ular tarkibida alkagol saqlovchi shakar, tuz, elektrolitlarni o‘lchash uchun foydalaniladi. ular tarkibdagi erigan moddalar hajmini aniqlash uchun ishlatiladi, masalan: uzum tarkibidagi shakar …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mahsulot sifatini baxolash usullari"

4-mavzu: maxsulot sifatini baxolashda effektiv sinovni amalga oshirish reja: 1. mahsulotlarga effektiv baxo berish to‘g‘risida 2. zichlikni aniqlash jarayonida uchraydigan muamolar 3.gidrostatik tarozilar yordamida qattiq jismlar zichligini aniqlash 4. ariometr yordamida eritmalar zichligini aniqlash ( таянч иборалар: маҳсулот сифатини денсинометрик усулда аниқлаш. маҳсулот сифатини аниқлашда спектрофотометрдан фойдаланиш. замонавий титрлаш қурилмалари ва ишлаш принциплари ) iste’molchi munosabati omiliga asoslangan usuli. bu usullarning afzalligi shundaki, iste’molchining mahsulotning qadoqlanishi, zamonaviy materiallar qo‘llanilishi, zamonaviy texnologiyalarni qo‘llab yangi mahsulot yaratilganligi kabi o‘zgarishlarga munosabati o‘rganiladi. bu usulda baholaganda mutaxassis sifatida emas,...

This file contains 5 pages in DOCX format (57.3 KB). To download "mahsulot sifatini baxolash usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: mahsulot sifatini baxolash usul… DOCX 5 pages Free download Telegram