ishchi kuchi boshqarish va ularning samardorligini oshirish

DOCX 14 pages 28.2 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 28.2 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

mavzu: korxonalarda ishchi kuchini boshqarish va ularning samaradorligini oshirish. reja: 1. ishchi kuchini takror hosil qilish va uning xususiyatlari. 2. ishchi kuchi bozori. 3. ishchi kuchi yalpi talabi va yalpi taklifi nisbati kirish iqtisodiyotning barcha sohalarida, shuningdek, ishlab chiqarishning hamma fazalarida ishchi kuchi eng faol omil hisoblanadi. chunki boshqa hamma omillar ishchi kuchi yordamida harakatga keltiriladi, ularning qiymatlari saqlab qolinib, yangi mahsulotga o‘tkaziladi, yangi qiymat shu ishchi kuchi tomonidan yaratiladi. shuning uchun mamlakat miqyosida yalpi ishchi kuchining mazmunini, tarkibini, ishchi kuchi bozorini o‘rganish muhim ahamiyatga egadir. bob ishlab chiqarishning shaxsiy omili va jamiyatning asosiy ishlab chiqaruvchi kuchi bo‘lgan ishchi kuchini takror hosil qilish hamda uning xususiyatlari bilan bog‘liq muammolarni bayon qilish bilan boshlanadi. ishchi kuchi bozori va ishsizlik muammolarini batafsil qarab chiqiladi. shuningdek, ishsizlikning turlari va uning darajasini aniqlash usullari, ishsizlarni ijtimoiy himoyalash kabi masalalarga ham e’tibor qaratiladi. 1. ishchi kuchini takror hosil qilish va uning xususiyatlari ishchi kuchi – …

2 / 14

yorlanishi lozim bo‘ladi. buning uchun esa ishchining oilasi, bola-chaqasi bo‘lishi lozim, ularning o‘sib-ulg‘ayishi, o‘qishi, zamon talabiga javob beradigan ishchi kuchi sifatida kamol topishi uchun ham shart-sharoit bo‘lishi zarur. ishchi kuchini takror hosil qilish jarayonini tadqiq etish uning miqdoriy va sifat jihatlarini ajratishni taqozo etadi. ishchi kuchining miqdori mamlakat aholisining mehnat faoliyatiga layoqatli bo‘lgan qismi orqali ifodalanib, u ishchi kuchi resurslari deb ham ataladi. insonning ishchi kuchi resurslari tarkibiga kiritilishining asosiy mezoni bo‘lib uning yoshi va mehnatga bo‘lgan qobiliyati hisoblanadi. odatda ishchi kuchi resurslari tarkibiga 16 yoshdan 60 yoshgacha bo‘lgan erkaklar, 16 yoshdan 55 yoshgacha bo‘lgan ayollar kiritiladi. lekin ijtimoiy ishlab chiqarish va boshqa cohalarda band bo‘lgan pensionerlar ham ishlashi mumkin. ishchi kuchi resurslarining faol va potensial qismi farqlanadi. ijtimoiy ishlab chiqarishda band bo‘lgan shaxslar ishchi kuchi resurslarining faol qismi hisoblansa, ishlab chiqarishdan ajralgan holda o‘qiyotganlar va vaqtinchalik uy xo‘jaligida band bo‘lganlar potensial qismi hisoblanadi. ishchi kuchini takror hosil qilish insonning …

3 / 14

ababli ishchi kuchini takror hosil qilishning asosi aholining tabiiy ko‘payishi hisoblanadi. ishchi kuchi resurslarining soni va sifati mamlakat aholisining soni hamda jinsi va yoshi jihatidan tarkibi bilan belgilanadi. bular esa o‘z navbatida aholining tabiiy harakatlanishiga bog‘liq bo‘ladi. respublikada ishchi kuchi resurslarining o‘rtacha yillik soni 2006 yilda 15,4 mln. kishini tashkil qilgan, bu mamlakat aholisining 58,3 foiziga tengdir. iqtisodiyotda band bo‘lgan ishchi kuchi o‘rtacha yillik soni 10,5 mln. kishidan ortiq bo‘lib, jami ishchi kuchi resurslari tarkibida 68,2 foizni tashkil qiladi.36[36] o‘zbekistonda aholining tabiiy harakati quyidagi ma’lumotlar bilan tavsiflanadi: yillar ko‘rsatkichlar (har 1000 kishi hisobiga) tug‘ilish o‘lish tabiiy o‘sish 1991 34,5 6,2 28,3 1995 29,8 6,4 23,4 1996 27,3 6,2 21,1 1997 26,0 5,9 20,1 1998 23,0 5,8 17,2 1999 22,3 5,3 17,0 2000 21,5 5,5 16,0 2001 20,4 5,3 15,1 2002 20,9 5,4 15,5 2003 19,8 5,3 14,5 2004 20,4 5,0 15,4 2005 2006 1-jadval. respublikada aholining tabiiy harakatlanishi aholining tabiiy …

4 / 14

ya’ni mamlakat ichida va xalqaro darajada ro‘y berishi mumkin. bir mamlakat ichida ro‘y bergan migratsiya ichki migratsiya deb atalib, u quyidagi shakllarda bo‘lishi mumkin: 1) tugal migratsiya – aholining doimiy yashash joyini o‘zgartirishi bilan bog‘liq migratsiya; 2) tebranuvchi migratsiya – ishchi kuchining bir hududdan boshqa hududga muntazam davriy ravishda qatnab ishlashi bilan bog‘lik migratsiya; 3) mavsumiy migratsiya – mavsumiy ish faoliyati bilan bog‘liq migratsiya; 4) tasodifiy migratsiya – ishchi kuchining ba’zi hollarda boshqa hududlarga borib kelishi bilan bog‘liq migratsiya. ishchi kuchi migratsiyasi shunchaki ro‘y bermay, uning negizida ma’lum ijtimoiy-iqtisodiy sabablar yotadi. ishchi kuchi migratsiyasining iqtisodiy vazifasi sifatida mamlakat bo‘ylab mehnat resurslari samarali taqsimlanishini ta’minlash, ishchi kuchiga bo‘lgan talab va taklif nisbatini muvofiqlashtirish hisoblanadi. bu vazifaning amalga oshishi natijasida ishchi kuchidan foydalanish samaradorligi oshadi. ishchi kuchi migratsiyasining ijtimoiy vazifasi aholi turmush darajasini oshirish, inson omilining ijtimoiy hayotdagi roli va mavqeini yanada yuksaltirishdan iborat. ishchi kuchini takror hosil qilish, ularning to‘la va …

5 / 14

borilishi kerak. 2. ishchi kuchi bozori. ishchi kuchi yalpi talabi va yalpi taklifi nisbati ishchi kuchi bozori – bu xo‘jalik faoliyati jarayonida “ishchi kuchi” tovari egalari va uning asosiy iste’molchilari – davlat va tadbirkorlar o‘rtasida mehnat sharoitlari va unga haq to‘lash miqdorlari, ishchilarning malaka darajasi, ular tomonidan bajarilayotgan ishlarning hajmi, intensivligi va mas’uliyat darajasi bo‘yicha tarkib topuvchi ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlarning murakkab tizimi. ishchi kuchi bozorini tavsiflashdan oldin uning asosiy va o‘ziga xos tovari bo‘lgan ishchi kuchining qiymati va iste’mol qiymati (nafliligi) to‘g‘risida to‘xtalib o‘tish zarur. ishchi kuchining qiymati nafaqat ishchining shaxsiy ehtiyojlarini qondirish, balki ishchi kuchini takror ishlab chiqarish hamda uning sifatini oshirish jarayonlarini yetarli darajada ta’minlash uchun zarur bo‘lgan barcha hayotiy ne’matlarning jami qiymatini o‘z ichiga oladi. ishchi kuchi qiymati o‘zgaruvchan ko‘rsatkich bo‘lib, u turli omillar ta’sirida oshib yoki pasayib turishi mumkin. ishchi kuchi qiymatini oshiruvchi omillar qatoriga quyidagilarni kiritish mumkin: ishchi kuchiga bo‘lgan ehtiyojlarning ob’ektiv ravishda o‘sishi; mehnat intensivligining …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ishchi kuchi boshqarish va ularning samardorligini oshirish"

mavzu: korxonalarda ishchi kuchini boshqarish va ularning samaradorligini oshirish. reja: 1. ishchi kuchini takror hosil qilish va uning xususiyatlari. 2. ishchi kuchi bozori. 3. ishchi kuchi yalpi talabi va yalpi taklifi nisbati kirish iqtisodiyotning barcha sohalarida, shuningdek, ishlab chiqarishning hamma fazalarida ishchi kuchi eng faol omil hisoblanadi. chunki boshqa hamma omillar ishchi kuchi yordamida harakatga keltiriladi, ularning qiymatlari saqlab qolinib, yangi mahsulotga o‘tkaziladi, yangi qiymat shu ishchi kuchi tomonidan yaratiladi. shuning uchun mamlakat miqyosida yalpi ishchi kuchining mazmunini, tarkibini, ishchi kuchi bozorini o‘rganish muhim ahamiyatga egadir. bob ishlab chiqarishning shaxsiy omili va jamiyatning asosiy ishlab chiqaruvchi kuchi bo‘lgan ishchi kuchini ta...

This file contains 14 pages in DOCX format (28.2 KB). To download "ishchi kuchi boshqarish va ularning samardorligini oshirish", click the Telegram button on the left.

Tags: ishchi kuchi boshqarish va ular… DOCX 14 pages Free download Telegram