gʻozsimonlar turkumi haqida

PPTX 19 pages 3.9 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.9 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

kimyo texnalogiyalar va tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo`nalishi 203/23-guruh talabasi muhammadjonov jasurbekning zoologiya fanidan tayyorlagan taqdimoti o`zbekistonda tarqalgan g`ozsimonlar turkumi turlarining tuzilishi va hayotiy xususiyatlari. o`zbekistonda tarqalgan g`ozsimonlar turkumi turlarining tuzilishi va hayotiy xususiyatlari. reja 1) g`ozsimonlar turkumi haqida umumiy tushuncha 2) g`ozimonlar turkumining biologic va ekalogik xususiyatlari 3) g`ozsimonlar turkumining tasnifi va sistematik xolati 4) g`ozsimonlarning umumiy marfalogik belgilari g`ozsimonlar turkumi haqida umumiy tushuncha ornitologiya — qushlar haqidagi fan bo‘lib, unda qushlarning morfologiyasi, fiziologiyasi, ekologiyasi, sistematikasi, tarqalishi va hayot faoliyatining boshqa jihatlari o‘rganiladi. qushlar sinfi hayvonlar dunyosining eng serqatnov va muhim tarmoqlaridan biri sanaladi. ulardan ayrimlari odamzod hayotida amaliy ahamiyatga ega bo‘lsa, boshqalari tabiiy ekotizimlarning ajralmas qismi hisoblanadi. qushlar orasida o‘zining ekologik moslashuvi, ijtimoiy xatti-harakati va ozuqalanish xilma-xilligi bilan ajralib turadigan guruhlardan biri — bu gʻozsimonlar turkumi (anseriformes) hisoblanadi. gʻozsimonlar turkumi suv qushlari ichida biologik xilma-xilligi, yashash muhitiga moslashuvi va inson xo‘jaligida tutgan o‘rni bilan alohida ahamiyat kasb etadi. …

2 / 19

botqoqliklarda, daryo va koʻl bo‘ylarida yashaydi hamda oʻz hayot faoliyatining asosiy qismini suvda oʻtkazadi. ular oʻrtacha yoki yirik tana tuzilishiga ega boʻlib, suvda erkin suzish, choʻmilish va baʼzida chuqur shoʻngʻish xususiyatiga ega. gʻozsimonlarning tashqi tuzilishi ularning yashash muhiti va hayot faoliyatiga toʻliq moslashgan boʻlib, ularning tumshugʻi keng va yassi shaklda boʻladi. bu esa ularga suv ichidan ozuqani filtrlab olish imkonini beradi. ularning oyoqlari suzish uchun moslashgan boʻlib, barmoqlari orasida suzgich pardalar mavjud. bu tuzilma ularni nafaqat suvda harakat qilishga, balki baʼzan quruqlikda yurishga ham imkon beradi. gʻozsimonlar turkumi vakillarining ko‘pchiligi o‘rtacha va katta tana tuzilishiga ega, boshi va bo‘yni nisbatan katta va kuchli bo‘ladi. ular kuchli muskullarga ega bo‘lib, bu ularga uzoq masofalarga uchish imkonini beradi. qanotlari keng va kuchli, migratsiya davrida minglab kilometr masofani bosib o‘tishga qodir. ayrim turlarida bo‘yin juda uzun bo‘lib, bu ularga suv tubidan ozuqa izlashda katta yordam beradi. gʻozsimonlar pat qoplami zich va yogʻli modda …

3 / 19

ar bo‘lib, ular ko‘pincha guruh-guruh bo‘lib harakatlanadi, ayniqsa migratsiya davrida juda katta galalarga to‘planadi. bu galalar minglab individlardan iborat bo‘lishi mumkin. ularning birgalikda harakatlanishi nafaqat himoya funksiyasini bajaradi, balki uzoq masofalarga parvozda energiyani tejash imkonini ham beradi. masalan, “v” shaklida uchish ularga aerodinamik qulaylik yaratadi. gʻozsimonlar oraligʻida kuchli ierarxiya mavjud boʻlib, juftlar orasida doimiylik, bolalarni birgalikda parvarishlash kabi murakkab xatti-harakatlar mavjud. bu turkum vakillari ko‘pchilik hollarda sodiq juftlar bo‘lib, hayot davomida bir juft bilan yashaydi. tuxum qo‘yish va inkubatsiya jarayonida urg‘ochi g‘amxo‘rlik qiladi, erkak esa atrofni himoya qiladi. bu esa g‘ozsimonlar oilasining ijtimoiy jihatdan rivojlanganligini ko‘rsatadi. ko‘pchilik turlari har yili bir marta ko‘payadi, tuxum soni esa 5-15 taga yetishi mumkin. jo‘jalar tug‘ilgandan so‘ng darhol harakatlana oladi va onasi yetakchiligida suzishni boshlaydi. bunday turdagi rivojlanish “nidifug” tipiga kiradi, ya’ni jo‘jalar mustaqil harakatlana oladigan holda tug‘iladi. gʻozsimonlar hozirgi kunda yer yuzining turli mintaqalarida keng tarqalgan bo‘lib, shimoliy amerika, yevropa, osiyo, afrika va …

4 / 19

ol o‘ynaydi. shu bois, bu turkum vakillarini o‘rganish, ularni kuzatish va asrash bugungi ekologik vazifalarning muhim tarkibiy qismi bo‘lib qolmoqda. gʻozsimonlar turkumining biologik va ekologik xususiyatlari gʻozsimonlar turkumi vakillari biologik va ekologik jihatdan nihoyatda rang-barang hamda murakkab tizimli xususiyatlarga ega. ularning yashash muhiti, ovqatlanish rejimi, ko‘payish biologiyasi, migratsiya xususiyatlari va ekotizimdagi roli har tomonlama o‘ziga xoslik kasb etgan. bu turkumga mansub qushlar asosan suvli hududlar bilan bog‘liq hayot kechirar ekan, ularning organizmi ana shu muhityashash sharoitlariga mukammal tarzda moslashgan. gʻozsimonlar ko‘pincha daryo va ko‘llar, botqoqliklar, suv omborlari, dengiz bo‘ylari va suv o‘tlariga boy hududlarda yashaydi. bunday joylar ularning ozuqa topishi, juftlashuvi va xavfsizligi uchun qulay sharoitlar yaratadi. ularning biologik xususiyatlaridan biri bu qulay fiziologik tuzilishga egaligidir. gʻozsimonlarning yurak-qon tomir va nafas olish tizimi kuchli rivojlangan bo‘lib, bu ularga uzoq masofalarga parvoz qilishda, sovuq sharoitlarda yashashda va suv ostida harakatlanishda yordam beradi. ular sovuq iqlim sharoitlariga chidamli bo‘lib, shimoliy kengliklardagi hududlarda …

5 / 19

ani samarali tarzda qabul qilish imkonini beradi. gʻozsimonlar suv tubidagi qum, cho‘kindi va loyni titib, ulardan ozuqa tanlay oladi. bu esa ularning suvli ekotizimlar tozaligini saqlashdagi ahamiyatini yanada oshiradi. ekologik jihatdan qaralganda, gʻozsimonlar suv ekotizimlarining ajralmas va faol a’zosi hisoblanadi. ular ozuqa zanjirining muhim bo‘g‘ini bo‘lib, o‘zlari mayda hayvonlar bilan oziqlangani kabi, yirtqich qushlar, sut emizuvchilar va insonlar uchun ham ovqat manbai bo‘lib xizmat qiladi. ular suv havzalari ekotizimida modda almashinuvi va o‘simlik urug‘larini tarqatishda ishtirok etadi. masalan, suv o‘tlarining urug‘lari gʻozsimonlar ichaklarida hazm bo‘lmay, boshqa hududlarga tarqaladi, bu esa biologik xilma-xillikni saqlashda muhim rol o‘ynaydi. ko‘payish jarayoni gʻozsimonlar turkumida juda tartibli va mas’uliyatli tarzda kechadi. ular asosan bir juftli hayot tarzini kechiradi. juft tanlash jarayoni odatda bahor mavsumida sodir bo‘ladi. erkak gʻoz urg‘ochiga turli harakatlar, suzish, patlarini tarash, maxsus tovushlar chiqarish orqali yoqishga harakat qiladi. juftlashgandan so‘ng, ular qulay joyda – odatda qamishzorlar orasida, qirg‘oq yaqinida yoki suv ustidagi …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gʻozsimonlar turkumi haqida"

kimyo texnalogiyalar va tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo`nalishi 203/23-guruh talabasi muhammadjonov jasurbekning zoologiya fanidan tayyorlagan taqdimoti o`zbekistonda tarqalgan g`ozsimonlar turkumi turlarining tuzilishi va hayotiy xususiyatlari. o`zbekistonda tarqalgan g`ozsimonlar turkumi turlarining tuzilishi va hayotiy xususiyatlari. reja 1) g`ozsimonlar turkumi haqida umumiy tushuncha 2) g`ozimonlar turkumining biologic va ekalogik xususiyatlari 3) g`ozsimonlar turkumining tasnifi va sistematik xolati 4) g`ozsimonlarning umumiy marfalogik belgilari g`ozsimonlar turkumi haqida umumiy tushuncha ornitologiya — qushlar haqidagi fan bo‘lib, unda qushlarning morfologiyasi, fiziologiyasi, ekologiyasi, sistematikasi, tarqalishi va hayot faoliyatining boshqa jihatlari o‘rganiladi. qushlar ...

This file contains 19 pages in PPTX format (3.9 MB). To download "gʻozsimonlar turkumi haqida", click the Telegram button on the left.

Tags: gʻozsimonlar turkumi haqida PPTX 19 pages Free download Telegram