nafs tarbiyasi

DOCX 14 стр. 40,6 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 14
mavzu: nafs tarbiyasi. reja: 1. nafsni tanish. nafsning turlari. orzu-havas. oltin me’yor. 2. nafs haqida tasavvuf allomalarining qarashlari. nafs insonni dunyo bilan bog’laydigan bir zanjir. 3. nafsning halokatli oqibatlari. nafsga hokimlik qilish eng ulug’ amallardan. 4. boylik va dunyo. ochko’zlik va sahiylik. qanday odam boy odam sanaladi? 5. sudxo’rlik, ta’magirlik, poraxo’rlik, o’g’irlik, yolg’onchilik eng yomon illat. 6. kibr va uning zarari. hirs ofatlari. mulk haqida tushuncha. 1. inson zotiga aql bilan birga nafs ham ato etilgan. toki jon tanani tark etmaguncha inson vujudida aql va nafs oʻrtasida kurash boradi. aql inson maqomini farishtalar maqomiga koʻtarishni istasa, nafs uni hayvonlar maqomiga tushirishga harakat qiladi. shu ikkisi oʻrtasidagi bahs-tortishuv tufayli inson bu dunyo sinovidan oʻtadi. nafs tomonida shayton tursa, aql tomonida alloh turadi. baʼzan aql nafsning dastyoriga aylanib, u nimani buyursa, shuni soʻzsiz bajaradi. baʼzan aql nafsdan ustun kelib, uning orzu-istagi va xohishini bajarishdan bosh tortadi. aql nafs ustidan gʻolib kelganida inson …
2 / 14
gan (boshqa) narsalar bilan, nafs va (u yaratib) tiklagan zotlar (insonlar) bilan. darvoqe, unga (nafsga) fisq-fujurini ham, taqvosini ham (u) ilhom qilib qoʻygan. (mazkurlar bilan qasamyod etamanki) haqiqatan, uni (nafsni) poklagan kishi najot topur va u (nafs)ni (gunohlar bilan) koʻmib, xorlagan kimsa (allohning rahmatidan) noumid boʻlur”. (“shams” surasi, 1–10 oyatlar). demak, nafs oldida ikki yoʻl mavjud: biri fisq-fujur yoʻli va yana biri taqvo yoʻli. inson nafsi shundan birini tanlashga mahkum etilgan, unga yuradigan boshqa yoʻl yoʻq. qaysi birini tanlash-tanlamaslik oʻz sohibining ixtiyori va istak-xohishiga havola. lekin biri alloh taoloni rozi qilsa, ikkinchi biri shaytonni rozi qiladi. ha, inson oʻz nafsini tanimasa, hatto uni oʻziga “iloh” qilib olishdan ham toymaydi. bu holda unga dunyo lazzati va hoyu havaslari ziynatlab koʻrsatilganidan, aqlning koʻzi koʻr boʻlib, allohni tanimaslik darajasiga yetib boradi. oyati karimalarda zikr etilgan nafs juda katta kuchdir, lekin aql uni oʻziga boʻysundirishi va itoat ettirishi mumkin. tavhid va aqida taʼlimotiga koʻra, …
3 / 14
a teskari amallarni qilish badbaxtlikdir. alloh taolo inson nafsiga bu dunyo hayotini ziynatlab, bezab qoʻyibdi. shayton dunyoni chiroyli koʻrsatib, inson aqlini oladi va u shunga aldanadi. islom olamida yashagan allomalarning asarlarida nafs va uni isloh qilish masalasiga jiddiy eʼtibor berilgan. havoyi nafs va uni qoʻllab-quvvatlab turadigan illatlar birma-bir koʻrsatib berilgan va ularni muolaja qilish yoʻllari haqida tavsiyalar berilgan. bugungi kunda bunga jiddiy eʼtibor beradiganlar juda kamayib bormoqda. havoyi nafs oʻz ishini qilib, dabdaba va hashamatga burkangan hayotni odamlar koʻziga chiroyli qilib koʻrsatmoqda. agar paygʻambarimiz alayhissalom hayotlarini sinchiklab oʻrgansak, havoyi nafsdan nechogʻlik tiyilganlaridan hayratga tushamiz. nega u zot dunyo matolari oyoqlari tagiga toʻkilganida ham unga parvo qilmadilar? buning sababi nima? nega u zot oʻz nafslarini dunyo lazzati va rohatidan tiydilar, qorinlari ochganda unga tosh bogʻlab oldilar? yo u zot dunyo matolaridan foydalanishga arzimas edilarmi? biz moʻmin-musulmonlikni daʼvo qilamiz-u, lekin dunyo kelganda moʻmin-musulmonligimiz nega esimizdan chiqib qolyapti? bu olamda xursandchilik va xafalik, …
4 / 14
ir kuni bu dunyoda qilgan amallariga hisob berish hissini qalblardan surib chiqarmoqda. ulugʻlar sabr-qanoat qilib yashashga ahd qilgan his-tuygʻular bizga begona boʻlib bormoqda. muhammad ibn voseʼ degan zot quruq nonni suvga botirib yeb shunday der ekan: “kim shunga qanoat qilsa, biron kishiga muhtoj boʻlmaydi”. abdulloh ibn masʼud roziyallohu anhu rivoyat qiladilarki: “har kuni farishtalar: «ey, odam bolasi, senga kifoya etadigan oz narsa seni tugʻyonga soladigan koʻp narsadan yaxshiroqdir”,– deydilar». bu zotlar dunyo neʼmatlari oʻtkinchi ekanini yaxshi his etganlar, nafs jilovidan tortib, uning xohish-istagiga qarshi bora olganlar. hozirgi zamonimizda nafs xohishi, hoyu havas va gunohu maʼsiyatlarga toʻla hayotimizni ularnikiga solishtirib boʻladimi? hozir mol-dunyosi koʻpayib, boyib borayotgan kishi xayolini qanday fikrlar band etadi, deb oʻylaysiz? shu mol-dunyosini oʻz nafsidan orttira olarmikan? rivoyatga koʻra, muhammad ibn kaʼb qurayziyning mol-dunyosi koʻpaydi. shunda unga: “uni oʻzingdan keyin farzandingga olib qoʻysang-chi”, deyildi. u: “yoʻq, lekin men uni rabbim huzuridagi nafsim uchun olib qoʻyamanki, rabbim farzandimga yigʻib …
5 / 14
va sinov ekanini yaxshi bilamiz. shuning uchun har bir fursat va soat gʻanimat. shuni esda tutgan holda solih amal qiluvchilar hech qachon adashmaydi, hammamizga shunday amal qilish baxti nasib etsin. 2. nafs tarbiyasi eng hassos mavzulardan biri hisoblanadi. bu mavzuda koʻplab olimlar, tariqat mashoyixlari soʻz yuritganlar, qator kitoblar va risolalar bitganlar. darhaqiqat, nafsga boʻysunmaslikda inson uchun juda koʻp yaxshiliklar, barakalar bor. unga ergashish esa yomonliklarning poydevori hisoblanadi. shu kungacha oʻtgan solih bandalar barcha yaxshiliklarning asosi nafsni tarbiya qilish, barcha yomonliklarning asosi esa unga tobe boʻlishda ekanligini taʼkidlaganlar. nafsiga ergashmay, uni tarbiyalagan kishi yutuqqa, muvaffaqiyatga yetishadi. unga faqat gumroh kimsalargina ergashadilar. “haqiqatda, kim u (nafs)ni poklasa, yutuqqa erishadi”. (“shams” surasi, 9 - oyat). “...oʻz havoi nafsiga ergashgan kishidan koʻra adashganroq kimsa bormi?!”. (“qasos” surasi 50 - oyat). donishmand xalqimiz “mening nafsim balodir. oʻtdan choʻqqa solodir” deb ham bejiz aytmagan. ulamolar nafs istaklariga teskari harakat qilishni ibodatning boshi, deydilar. tarixda oʻtgan koʻplab …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nafs tarbiyasi"

mavzu: nafs tarbiyasi. reja: 1. nafsni tanish. nafsning turlari. orzu-havas. oltin me’yor. 2. nafs haqida tasavvuf allomalarining qarashlari. nafs insonni dunyo bilan bog’laydigan bir zanjir. 3. nafsning halokatli oqibatlari. nafsga hokimlik qilish eng ulug’ amallardan. 4. boylik va dunyo. ochko’zlik va sahiylik. qanday odam boy odam sanaladi? 5. sudxo’rlik, ta’magirlik, poraxo’rlik, o’g’irlik, yolg’onchilik eng yomon illat. 6. kibr va uning zarari. hirs ofatlari. mulk haqida tushuncha. 1. inson zotiga aql bilan birga nafs ham ato etilgan. toki jon tanani tark etmaguncha inson vujudida aql va nafs oʻrtasida kurash boradi. aql inson maqomini farishtalar maqomiga koʻtarishni istasa, nafs uni hayvonlar maqomiga tushirishga harakat qiladi. shu ikkisi oʻrtasidagi bahs-tortishuv tufayli inson bu...

Этот файл содержит 14 стр. в формате DOCX (40,6 КБ). Чтобы скачать "nafs tarbiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nafs tarbiyasi DOCX 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram