inson - eng oliyqadriyat

PPTX 13 pages 988.6 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 988.6 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

inson - eng oliy qadriyat (inson qadri misolida) 1 . bugun har bir o‘qituvchi va tarbiyachi, oliygoh domlasi ta’lim va ilm-fan sohasidagi eng so‘nggi ijobiy yangiliklarni o‘quv jarayonlariga tatbiq eta oladigan, chuqur bilim va dunyoqarash egasi, bir so‘z bilan aytganda, zamonamiz va jamiyatimizning eng ilg‘or vakillari bo‘lishlari kerak. odami ersang, demagil odami, oni kim yo‘q xalq g‘amidin g‘ami. alisher navoiy inson va mashina orasidagi munosabatlar inson qadriga e’tibor, uning mazmun-mohiyati haqida qiziqish, insonning ijtimoiy fenomen sifatida mavjudligi va rivojini ta’minlash sharti bilan, fan, texnika, ijtimoiy ishlab chiqarish, madaniyat, siyosat kabi sohalarning taraqqiyoti davomida shakllandi. inson va mashina orasidagi munosabatlarda ongli mavjudotning qadri masalasi bu yo‘ldagi dastlabki qadamlardan hisoblanadi. muammo shundan iborat ediki. mashina insonga xizmat qilishi kerak. ammo vaqt o‘tishi bilan bu teskari effekt namoyon qilmaydimi? kabi savollar olimlar tomonidan o‘rtaga tashlandi. mazkur muammo mashinalarning murakkabligi bilan bog‘liq edi. buni anglash va ilmiy asosda yechish xix asrning oxirlari (f.u.teylor) dan …

2 / 13

ilan dastavval, asosan psixologlar, ayniqsa muhandis-psixologlar shug‘ullanishgan. amerika olimlarining 1963-yildagi ma’lumotlariga qaraganda, «aqshda inson qadri sohasi tadqiqotchilarining yarmidan ko‘pini psixologlar tashkil etgan». 1961-yilda ish yuritish va ishlab chiqarishda muhandislik psixologiyasi tadqiqotlari bilan 1300-atrofidagi kishilar mashg‘ul bo‘lishgan. 137-ta kompaniyada muhandislik psixologiyasining tadqiqot dasturlari ishlab turgan. ularning ham aksariyati hukumat tashkilotlari va universitet laboratoriyalarida edi. buni tushunib yetgan yevropa olimlari o‘zlarining bunday sohada aqshdan orqada ekanliklarini o‘ksinib, afsus bilan qayd etishadi. xx asr 20-yillarida aqshda xususiy tadbirkorlar manfaatini ko‘zlovchi yana bir inson qadrining nazariy-metodologik tizimi shakllandi. mexanizatsiyalashgan sharoitda mashina bilan inson ruhiy holatining munosabatlarinigina o‘rganish yetarli bo‘lmay qoldi. jamiyatning bunday rivojlanish bosqichi endilikda inson qadrining boshqa qirralari – uning ma’naviy va estetik sifatlari: qarash, did, ustanovka, motiv, qadriyatlar tizimi kabilar bilan to‘qnash keladi. texnika taraqqiyotida inson ruhiy holatlaridan samarali foydalanishga qaratilgan inson qadriga dastlabki teylorona yondashuv endi ishlab chiqarish sub’ektining intellektual va jismoniy salohiyatini oshirish bilan boyitildi. avval texnik taraqqiyot kishining imkoniyat, …

3 / 13

anishlar olib borish xx asrning 20-yillardan e’tiboran, boshqa xorijiy tadqiqotlar singari ishlab chiqarishga nisbatan o‘rganila boshlandi. ishlab chiqarish va ijtimoiy jarayonlarda inson qadrini o‘rganuvchi psixologiya va sotsiologiyaning turli shakllari rivojlandi. ayniqsa, psixotexnika bilan yaqin hisoblangan mehnat psixologiyasi va ijtimoiy psixologiya ravnaq topdi. bu fan sohalarining v.m.bexterev, k.n.kornilov, l.s.vigotskiy, m.a.reysner kabi vakillari ismlarini hozirgi olimlar ham juda yaxshi bilishadi. masalan, v.m.bexterev refleksologiyasining «sub’ekt (psixika)dan – ob’ekt (faoliyat)ga» prinsipi tegishli fanlarda atroflicha keng izohlandi. psixologiya fanida «tug‘ilgan» bexterev refleksologiyasining inson qadri bilan bog‘liq masalalari pedagogik psixiatriya, sotsiologiya, san’atshunoslik kabi fan sohalariga ham keng tarqaldi. ammo shuni ta’kidlash kerakki, jadal sur’atlar bilan rivojlanayotgan insonshunoslik fanlari sobiq ittifoq hududida 30-yillar o‘rtalaridan ma’lum ma’noda shaxsga sig‘inish (kult lichnosti) tufayli sezilarli darajada to‘xtab qoladi. umuman, inson qadrini ro‘yobga chiqarish tarixiy barcha davrlarda muhim amaliy ahamiyatga ega bo‘lgan madaniy, ijtimoiy-iqtisodiy va ijtimoiy-siyosiy muammolarning bir qirrasi bo‘lib kelgan. hech mubolag‘asiz aytish mumkinki, insonlar bir-birlari bilan o‘zaro munosabatlarga kirisha …

4 / 13

bga chiqarishga asosan, uning mehnat salohiyati va mahsuldorligi nuqtai nazaridan yondashilgan bo‘lsa, demokratik taraqqiyot tamoyillarini e’tirof etgan bugungi o‘zbekistonda mazkur muammoni hal etish inson huquq va erkinliklari hamda manfaatlarining kafolatlanishi asosida olib borilayotgani ma’lum. mustaqil taraqqiyot yo‘lini tanlagan o‘zbekiston respublikasida inson qadri masalasi jamiyatning barcha sohalari – iqtisodiy, siyosiy, ijtimoiy, madaniy-ma’naviy va ta’limiy islohotlarda yaxlitlikda olib qarala boshlandi. xo‘sh, ijtimoiy hayotda inson qadri qanday o‘ziga xosliklarga ega? inson qadri haqida gapirilganda, eng avvalo, real inson, uning real imkoniyat va xislatlarining haqiqiy voqelikka real ta’sir eta olishidan kelib chiqib uni ob’ektiv baholanishi nazarda tutiladi. u yoki bu taraqqiyotda, ijtimoiy o‘zgarishlarda inson qadrini tahlil qilishda ham uning reallikka ta’siri masalasi muhim o‘rin tutadi. ayniqsa, insonning tabiat va jamiyat qonuniyatlari amal qilishidagi o‘rni va roli, ularga insonning ta’siri darajasi nuqtai nazaridan o‘rganish keng tarqalgan. ya’ni hozirgi kunda tabiiy va ijtimoiy voqeliklarni o‘rganish bevosita inson mohiyati, mazmuni va tabiati bilan birgalikda o‘rganilmoqda va bu …

5 / 13

ng tabiat qonunlariga mos bo‘lishini inkor etmagan holda, ko‘proq uning ijtimoiy-psixologik va mafkuraviy jihatlariga ahamiyat beradi. marksizmning ijtimoiy falsafasida taraqqiyotni siljituvchi kuchlar deb, ob’ektiv ijtimoiy qarama-qarshiliklar, ishlab chiqaruvchi kuchlar, ishlab chiqarish va tovar almashish usullari, mehnat taqsimoti, insonlar, xalqlar va sinflarning davomiy faoliyati, jamiyatda sinflarning ajralishi va kurashi, ijtimoiy inqiloblar, ehtiyoj va manfaatlar, fan va ideal motivlar kabi turli ijtimoiy voqeliklar tushunilardi. shunga muvofiq, ilmiy adabiyotlarda ham jamiyat taraqqiyotining harakatlantiruvchi kuchlari turlicha tushuntirilgan. ya’ni ba’zan u ijtimoiy taraqqiyotning qarama-qarshiliklari va ularning yechimi bilan bog‘lansa, ba’zida ijtimoiy determinizm bilan, goh tarixning ob’ektiv va sub’ektiv hayotlari bilan, gohida esa kishilarning faoliyati yoki sanab o‘tilgan hayotlar kompleksi bilan izohlanadi. jamiyat insonlar faoliyati majmuidan iborat ekanligi chuqur metodologik ahamiyatga ega bo‘lib, bu jamiyatning eng asosiy o‘ziga xos xususiyatini ifodalaydi. shunday ekan, jamiyatda sodir bo‘l(adi)gan hodisalar – qonunlarning amal qilishi, jamiyat tarkibiy qismlarining o‘z funksiyasini bajarishi, tarixiy ijtimoiy holatning o‘zgarishi va h.k.lar – inson faoliyati …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "inson - eng oliyqadriyat"

inson - eng oliy qadriyat (inson qadri misolida) 1 . bugun har bir o‘qituvchi va tarbiyachi, oliygoh domlasi ta’lim va ilm-fan sohasidagi eng so‘nggi ijobiy yangiliklarni o‘quv jarayonlariga tatbiq eta oladigan, chuqur bilim va dunyoqarash egasi, bir so‘z bilan aytganda, zamonamiz va jamiyatimizning eng ilg‘or vakillari bo‘lishlari kerak. odami ersang, demagil odami, oni kim yo‘q xalq g‘amidin g‘ami. alisher navoiy inson va mashina orasidagi munosabatlar inson qadriga e’tibor, uning mazmun-mohiyati haqida qiziqish, insonning ijtimoiy fenomen sifatida mavjudligi va rivojini ta’minlash sharti bilan, fan, texnika, ijtimoiy ishlab chiqarish, madaniyat, siyosat kabi sohalarning taraqqiyoti davomida shakllandi. inson va mashina orasidagi munosabatlarda ongli mavjudotning qadri masalasi bu yo‘lda...

This file contains 13 pages in PPTX format (988.6 KB). To download "inson - eng oliyqadriyat", click the Telegram button on the left.

Tags: inson - eng oliyqadriyat PPTX 13 pages Free download Telegram