kamvaznlicha qaloqlar parvarishi

PPTX 37 pages 9.2 MB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.2 MB

File type PPTX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

перинатологиянинг долзарб муаммолари karomatova f.a kam vaznli chaqaloqlar parvarishi muddatiga yetmay tug‘ilgan bolalar soni (uchrash soni), ayrim istisnolar hisobga olinganda, sanoati rivojlangan mamlakatlarda 5-10% ni tashkil qiladi. muddatiga yetmay tug‘ilgan bola, deb to‘liq 37 haftalik homiladorlikka yetmay yoki oxirgi hayz siklining birinchi kunidan hisob qilinganida to‘liq 259 kundan erta tug‘ilgan bolaga aytiladi. tana vazni va gestatsion yoshiga nisbatan oy kuni yetib tug‘ilgan va muddatiga yetmay tug‘ilgan bolalarni ikki guruhga ajratiladi: 1. jismoniy rivojlanishi bo‘yicha gestatsiya muddatiga muvofiq keladigan bolalar 2. gestatsiya muddatiga nisbatan jismoniy rivojlanishdan orqada qolgan bolalarga bo‘linadi. o‘zbekistonda muddatidan oldin tug‘ilgan chaqaloqlarning hayotini saqlab qolish bo‘yicha sezilarli yutuqlarga erishilmoqda. sog‘liqni saqlash vazirligi bergan ma’lumotga ko‘ra, o‘zbekistonda yiliga tug‘ilgan chaqaloqlarning 5 foizi muddatidan oldin tug‘iladi. ularning 0,2-0,3 foizini juda kam vaznli chaqaloqlar tashkil qiladi. bugungi kunda 500 grammdan 1000 grammgacha bo‘lgan zaif chaqaloqlarning yashab qolish ko‘rsatkichi 3 barobar oshgan. muddatidan oldin tug‘ilgan bolalarni parvarishlash oson kechmaydi. bunday vaziyatda shifokorlar …

2 / 37

loqlar “kichik vaznli, muddatiga yetib tug‘ilgan bola” yoki homila ichi rivojlanishidan orqada qolgan, oy-kuni yetib tug‘ilgan bolalar sifatida belgilanadilar. homiladorlik muddati (gestatsiya muddati) shartli ravishda oxirgi hayz siklining 1-kunidan hisoblanadi. “postkontseptual yoshi” – onaning oxirgi hayz siklining boshlanishidan bolaning haftalardagi taxminiy umumiy yoshi hisoblanishi mumkin. masalan, gestatsiyaning 25 – haftasida tug‘ilgan 7 haftalik bola (bolaning yoshi 1 oy. 3 hafta) 32 haftalik postkontseptual yoshdagi bola, deb sharhlanadi. muddatiga yetmay tug‘ilgan chaqaloqlarning tashqi ko‘rinishi muddatiga yetmay tug‘ilgan chaqaloqlarning qator farq qiladigan belgilariga ega, ular gestatsiya muddatiga bevosita bog‘liq bo‘ladi. gestatsion yosh nechog‘lik kam bo‘lsa, bu belgilar ko‘proq yaqqol ifodalangan bo‘ladi. noproportsional tana tuzilishi: boshi gavdasiga nisbatan katta, bo‘yin va oyoqlari kalta, kindigi pastda joylashgan. bu xususiyatlar oyoqlarning o‘sish sur`ati qisman homiladorlikning ikkinchi yarmiga xosligiga bog‘liq. tana vazni ekstremal past bo‘lgan muddatiga yetmay tug‘ilgan chaqaloqlar uchun teri qoplamlarining yaqqol giperemiyasi xos. muddatiga yetmay tug‘ilgan bolalarning keyingi xususiyati mayin tuklarning (lanuga) jadal ko‘payishi, …

3 / 37

y yoriq ochilib turadi, chunki katta jinsiy lablar kichik lablarni yopib turmaydi. o‘g‘il bolalarda moyaklar yorg‘oqqa tushmagan va chov kanallarida yoki qorin bo‘shlig‘ida bo‘ladi. muddatiga yetmay tug‘ilgan bolalarda sut bezlarining fiziologik dag‘allashuvi bo‘lmaydi. tashqi belgilardan birortasi alohida qaralganida muddatiga yetmay tug‘ilganlikning shak-shubhasiz belgisi bo‘la olmaydi, ularning qo‘shilib kelishigina hisobga olinadi. muddatiga yetmay tug‘ilgan bolaning funksional xususiyatlari. muddatidan oldin tug‘ilgan bolalar uchun bo‘shashganlik, uyquchanlik, kuchsiz yig‘i, mushak tonusining pasayishi, emish refleksining susayishi termoregulyatsiyaning takomillashmagani xos. bunda fiziologik me`yorlar gestatsion yosh va hayotlik vaqtiga bog‘liq holda birmuncha farq qilishini ko‘rsatib o‘tish lozim. muddatiga yetmay tug‘ilgan chaqaloqlarni parvarishlash muvaffaqiyatli parvarish qilishning asosiy sharti-shikastlovchi tashqi omillar ta`sirini pasaytirish, dori-darmonlar ta`siri kam bo‘lgani holda erta ratsional ovqatlantirishdir. katta odam uchun arzimagan bo‘lib tuyulgan tashqi muhitdagi o‘zgarishlar muddatiga yetmay tug‘ilgan bola organizmida chuqur shikastlanishlariga sabab bo‘lishi mumkin. issiqlik rejimi tana vazni ekstremal kichik bo‘lgan bolalarni tug‘ilgan vaqtidan to ular termoregulyatsiya markazi takomillashishiga qadar, parvarishlashda atrof muhit …

4 / 37

uchun foydalanilishi mumkin. issiqlikni birmuncha issiq buyumdan birmuncha sovug‘igacha (ularning bevosita kontaktisiz) nur chiqarishda yo‘qotishlar ko‘pincha muddatiga yetmay tug‘ilgan bolani parvarishlashda ro‘y beradi. deraza oldiga yoki elvizakka qo‘yilgan inkubator devorlarining salqin tashqi yuzasida issiqlik yo‘qotishlar ko‘p bo‘ladi. bu yo‘qotishlarning oldini olish uchun qo‘shaloq devorli inkubatorlar, bolani inkubator ichida qo‘shimcha o‘rabchirmash, shuningdek uning tashqi devorlarini nur chiqaradigan issiqlik manbalari bilan isitishdan foydalaniladi. konveksiya – issiqlikning atrofdagi havoga o‘tishidir, shunga ko‘ra bunday yo‘qotishlar havo oqimining tezligiga va bola ochiq yuzasining maydoniga bog‘liq. issiqlikning konveksiya bilan yo‘qotilishi nafas yo‘llari orqali ro‘y beradi, chunki bola nafas orqali iliq havo chiqaradi, shuning uchun bola nafas olayotgan gaz aralashmasining isitilishi g‘oyat muhim. tug‘ruqxonada muddatiga yetmay tug‘ilgan chaqaloqni isitiladigan stolchaga yotqizgunlariga qadar ko‘p miqdorda issiqlik yo‘qotishi mumkin. perinatal markazda tana og‘irligi juda kichik bolalarni qabul qilish uchun maxsus tug‘ruq palatasi bo‘lishi kerak, unda havo haroratini 28-300s gacha tezda ko‘tarish mumkin. bolani isitiladigan stolchadan transport kyuveziga o‘tkazishda, uni …

5 / 37

magan yuzaga yotqizishlari mumkin. issiqlik o‘tkazuvchanlik hisobiga issiqlik yo‘qolishining oldini olish uchun bola qo‘yiladigan tarozi yoki reanimatsion stolchaga oldindan isitib qo‘yilgan oqliq to‘shalishi kerak. tana haroratining >37,5° s dan ortishi gipertermiya deb ataladi. gipotermiya quyidagi 3 darajaga bo‘linadi: engil – 36,3-36° s, o‘rta og‘ir – 35,9-32° s, og‘ir –<32° s. issiqlikni ortiqcha yo‘qotish muddatiga yetmay tug‘ilgan bola organizmida quyidagi patologik jarayonlarga olib keladi: qonda kislorod darajasi pasayadi, metabolik asidoz kuchayadi, gipoglikemiya rivojlanadi bilvosita bilirubin darajasi ortadi va lipoliz kuchayadi. og‘irligi ekstremal kichik bolalar uchun issiqlik yo‘qotish hayotini yo‘qotish bilan baravar bo‘lishi mumkin. ushbu holatning oldini olish maqsadida jsst tavsiyasiga ko‘ra “issiqlik zanjiri” chora-tadbirlarini keng qo‘llash zarur. issiqlik zanjiri” qadamlari: 1. tug‘ruq zali me`yoriy haroratini ta`minlash. 2. chaqaloqni zudlik bilan quritish (nam yo‘rgaklarni olib tashlash). 3. erta teriga teri kontaktini o‘tkazish (eng kamida 2 soat mobaynida). 4. erta ona suti bilan ovqatlantirish (tug‘ilgandan so‘ng birinchi 30 daqiqa mobaynida. 5. bolani to‘liq …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kamvaznlicha qaloqlar parvarishi"

перинатологиянинг долзарб муаммолари karomatova f.a kam vaznli chaqaloqlar parvarishi muddatiga yetmay tug‘ilgan bolalar soni (uchrash soni), ayrim istisnolar hisobga olinganda, sanoati rivojlangan mamlakatlarda 5-10% ni tashkil qiladi. muddatiga yetmay tug‘ilgan bola, deb to‘liq 37 haftalik homiladorlikka yetmay yoki oxirgi hayz siklining birinchi kunidan hisob qilinganida to‘liq 259 kundan erta tug‘ilgan bolaga aytiladi. tana vazni va gestatsion yoshiga nisbatan oy kuni yetib tug‘ilgan va muddatiga yetmay tug‘ilgan bolalarni ikki guruhga ajratiladi: 1. jismoniy rivojlanishi bo‘yicha gestatsiya muddatiga muvofiq keladigan bolalar 2. gestatsiya muddatiga nisbatan jismoniy rivojlanishdan orqada qolgan bolalarga bo‘linadi. o‘zbekistonda muddatidan oldin tug‘ilgan chaqaloqlarning hayotini saq...

This file contains 37 pages in PPTX format (9.2 MB). To download "kamvaznlicha qaloqlar parvarishi", click the Telegram button on the left.

Tags: kamvaznlicha qaloqlar parvarishi PPTX 37 pages Free download Telegram