mikrodunyofizikasi eksperimental

PPTX 13 sahifa 122,4 KB Bepul yuklash

13 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 122,4 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 13

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 13

andijon davlat universiteti fizika va texnika fakulteti 3f1 guruh talabasi usmonova nozimaning fizikpraktikum fanidan mustaqil ishi andijon davlat universiteti fizika va texnika fakulteti 3f1 guruh talabasi turg’unova mohlaroyning fizikpraktikum fanidan mustaqil ishi tez elektronlarning moddada sochilishi ish to’g’risida nazariy tushuncha mikrodunyo fizikasi haqidagi eksperimental axborotlarning asosiy qismi zarralar va yadrolar sochilishi jarayonini o‘rganish natijasida olingan kinematik xarakteristikalar, ya’ni sochilgan zarralar impulsi, sochilish burchagi, to‘liq va differentsial kesimlarni tahlil qilish, atom, yadro va zarralar shakli va o‘lchamini (aniqrog‘i massa, zaryad va magnit momentlar taqsimoti) zarralar orasidagi ta’sir etuvchi kuchlar xususiyatlarini aniqlashga imkon beradi. birinchi bunday tekshirishlar rezerford xodimlari tomonidan, zarralarning yupqa modda qatlamida sochilishni o‘rganish jarayonida amalga oshirildi. rezerfordning klassik tajribasida, nozik (kollimatsiyalangan) α–zarralar dastasining yupqa metall — oltin qog‘ozdan (folgadan) o‘tishi o‘rganilgan (1-rasm). alfa–zarralar ekranga tushib, unda yorug‘lik chaqnashi, ya’ni stsintsillyatsiya hosil qiladi. tajriba shuni ko‘rsatadiki, atom markazida o‘lchami 10⁻¹² sm bo‘lgan musbat zaryadlangan og‘ir yadro va uning atrofida harakatlanuvchi …

2 / 13

martalik sochilishni hisoblash uchun foydalanish mumkin. buning uchun zaruriy shart bnd < 1. nishon qalinligi oshishi bilan qayta sochilish yuz beradi va bundan keyingi nishon moddasi qalinligining oshishi diffuziya sochilishiga olib keladi. energiyasi e = 1 mev bo‘lgan elektronlar uchun, diffuzion sochilishga yuz beradigan qalinlik x = 300 mg/sm² ni tashkil etadi. bu normal qalinlik deyiladi. shuni aniqlab o‘tish kerakki, atom va yadro fizikasi sohasida zarra yugurish uzunligi va modda qalinliklari massaviy kattalik “x” orqali ifodalanadi, ya’ni x = iρ, (g/sm² larda) ρ — modda zichligi, i — qatlam chiziqli o‘lchovi. fizikaviy ma’no bo‘yicha massaviy qalinlik — birlik yuzaga to‘g‘ri keladigan va qalinligi i bo‘lgan, ustun modda massasi. masalan, normal sharoitdagi i sm havo qalinlik, x = 1,3 g/sm² massaning qalinlikka teng bo‘ladi. qalinligi 15 mkm bo‘lgan alyuminiy (xuddi shunday folga ushbu ishda nishon sifatida foydalaniladi) x = ? g/sm² massaviy qalinlikka ega bo‘ladi. bu qiymat normal qalinlikdan ancha kichik, …

3 / 13

ilagichdan amalga oshiriladi. shuni ham eslatib o‘tish kerakki, schyotchikka plata rejimiga mos keluvchi oldindan tanlangan ishchi kuchlanish qiymati beriladi. schyotchikka ushbu kuchlanish qiymatidan katta kuchlanish berish qat’iyan man qilinadi. schyotchikda muayyan shaklda kelgan elektr signal ps02–5 sanash asbobiga kelib tushadi. ushbu asbobni impuls hisoblash rejimiga sozlab qo‘yiladi. o‘lchashlar quyidagi tartibda bajariladi: 1. ta’minot bloki va hisobga olish asbobi elektr manbaiga ulanadi. 2. radioaktiv nurlanish manbai qo‘ymasdan 5 minut davomida tabiiy radioaktiv fon o‘lchanadi. radioaktiv fon — bu kosmik nurlar va atrof muhitning tabiiy radioaktiv nurlanishlari natijasida vujudga keladi. keyingi hamma o‘lchash natijalaridan fon hisoblash tezligini ayirish zarur. 3. tez zlektronlar manbaini kollimator xalqasiga joylashtiriladi va qayd qilish yo‘nalishi va birlamchi dasta orasidagi burchaklar uchun sanash tezligi o‘lchanadi. burchaklar o‘lchash qadami 10°, o‘lchash vaqti esa 5 min. 4. kollimator teshigini sochuvchi nishon (10 mkm qalinlikdagi alyuminiy folga) bilan to‘siladi va 3-qadamdagi o‘lchashlar bajariladi. 5. ish yakunida yana bir o‘lchanadi. natijani qayta …

4 / 13

mikrodunyofizikasi eksperimental - Page 4

5 / 13

mikrodunyofizikasi eksperimental - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 13 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"mikrodunyofizikasi eksperimental" haqida

andijon davlat universiteti fizika va texnika fakulteti 3f1 guruh talabasi usmonova nozimaning fizikpraktikum fanidan mustaqil ishi andijon davlat universiteti fizika va texnika fakulteti 3f1 guruh talabasi turg’unova mohlaroyning fizikpraktikum fanidan mustaqil ishi tez elektronlarning moddada sochilishi ish to’g’risida nazariy tushuncha mikrodunyo fizikasi haqidagi eksperimental axborotlarning asosiy qismi zarralar va yadrolar sochilishi jarayonini o‘rganish natijasida olingan kinematik xarakteristikalar, ya’ni sochilgan zarralar impulsi, sochilish burchagi, to‘liq va differentsial kesimlarni tahlil qilish, atom, yadro va zarralar shakli va o‘lchamini (aniqrog‘i massa, zaryad va magnit momentlar taqsimoti) zarralar orasidagi ta’sir etuvchi kuchlar xususiyatlarini aniqlashga imkon beradi....

Bu fayl PPTX formatida 13 sahifadan iborat (122,4 KB). "mikrodunyofizikasi eksperimental"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: mikrodunyofizikasi eksperimental PPTX 13 sahifa Bepul yuklash Telegram