matematika fanining ahamiyati

DOCX 24 pages 389.6 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 389.6 KB

File type DOCX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

kirish 3 asosiy qism 1. issiqlik tarqalish tenglamasini keltirib chiqarish. asosiy boshlang‘ich chegaraviy masalalarning qo‘yilishi . 7 2. fure usulining umumiy sxemasi 11 3. issiqlik tarqalish tenglamalariga qo’yilgan masalalarni fur’e usulida yechish. 17 xulosa. 24 foydalanilgan adabiyotlar. 25 kirish matematika hamma aniq fanlarga asos. bu fanni yaxshi bilgan bola aqlli, keng tafakkurli bo’lib o’sadi, istalgan sohada muvaffaqiyatli ishlab ketadi. shavkat mirziyoyev. shuni unutmasligimiz kerakki, kelajagimiz poydevori bilim dargohlarida yaratiladi, boshqacha aytganda, xalqimizning ertangi kuni qanday bo’lishi farzandlarimizning bugun qanday ta’lim va tarbiya olishiga bog’liq. shuning uchun ham mustaqillikning dastlabki yillaridanoq butun mamlakat miqyosida ta’lim va tarbiya, ilm-fan, kasb-hunar o’rgatish tizimlarini tubdan isloh qilishga nihoyatda katta zarurat sezila boshladi. matematika fani o’sib kelayotgan yosh avlodni kamol toptirishda o’quv fani sifatida keng imkoniyatlarga ega. u o’quvchi tafakkurini rivojlantirib, ularning aqlini peshlaydi, uni tartibga soladi, o’quvchilarda maqsadga yo’naltirganlik, mantiqiyn fikrlash, topqirlik xislatlarini shakllantirib boradi. shu bilan bir qatorda mulohazalarning to’g’ri, go’zal tuzilganligi, o’quvchilarni …

2 / 24

iga qo’yiladigan eng muhim talablardan biri har bir darsda tanlanadigan mavzuning ilmiy asoslangan bo’lishidir, ya’ni darsdan ko’zlangan maqsad hamda o’quvchilar imkoniyatini hisobga olgan holda mavzu xajmini belgilash uning murakkabligini aniqlash, avvalgi o’rganilgan mavzu bilan bog’lash, o’quvchilarga beriladigan topshiriq va mustaqil ishlarning ketma-ketligini aniqlash, darsda kerak bo’ladigan jihozlarni belgilash va qo’shimcha ko’rgazmali qurollar bilan boyitish, qo’shimcha axborot texnologiyalardan foydalangan holda muammoli vaziyatni yaratishdir. dars davomida o’qituvchi o’quvchilarning jismoniy holatini, ijodkorligini, tez fikrlashlarini hisobga olishi kerak. maktabda matematika fanini o’qitish jarayonida ilg’or pedagogik texnologiyalardan foydalanisho’qitish samaradorligini oshirishning omillaridan biri sifatida yaqqol ko’zga ko’rinmoqda. chunki o’qitishning ilg’or, nostandart (interfaol) shakllari-ta’lim-tarbiya masalalarini unumli yechishga, o’quvchilarning bilish faoliyatini kuchaytirishga qaratilgan o’quv mashg’ulotlarini takomillashtirish yo’llaridan biri. yoshlarda matematika faniga qiziqishni kuchaytirish, iqtidorli bolalarni seleksiya qilib, ixtisoslashtirilgan maktablar va keyinchalik oliy ta’lim muassasalariga qamrab olish ishlarini to’g’ri tashkil qilish kerakligi ta’kidlandi. bolalar uchun mazkur fandan oddiy va tushunarli tilde yozilgan ommabop darslik va o’quv qo’llanmalari yaratish, matematik …

3 / 24

ilali differensial tenglamalar nazariyasining bir qismi boʻlib, mat.ning boshqa boʻlimlari bilan ham bogliq. oddiy differensial tenglamalardagidek har bir xususiy hosilali differensial tenglama, umuman, cheksiz koʻp xususiy yechimga ega boʻladi. aniq fizik masala yechilayotganda bu yechimlardan masalaning fizik maʼnosidan kelib chiqadigan ayrim qoʻshimcha shartlarni qanoatlantiradigan yechimni ajratib olish zarur. bunday qoʻshimcha shartlar, asosan, chegaraviy shartlar (qarang chegaraviy masalalar) va boshlangʻich shartlar (qarang koshi masalasi) dir. matematik fizika masalasining yechimi mavjud, yagona va berilgan shartlar boʻyicha uzluksiz boʻlsa, (yaʼni masala shartlarining kichik oʻzgarishi natijasida yechim ham oʻzgarsa), masala korrekt qoʻyilgan deyiladi. matematik fizikaning korrekt qoʻyilgan masalalarini topish va ularni aniq yoki taqribiy yechimlarini tuzish matematik fizika tenglamalari t.ning asosiy mazmunini tashkil etadi. 18-asr oʻrtalaridan boshlab barcha mamlakatlarning yirik matematiklari bu masalalarni hal qilish bilan shugʻullanganlar. bu sohada soʻnggi paytda katta natijalarga erishildi. bunda rus olimlaridan i.g. petrovskiy, s.l. sobolev, m.a. lavrentyev, a.n. tixonov, a.v. bitsadze, oʻzbekistonlik matematiklardan m.s. salohiddinov, i.s. arjanix, t.j. …

4 / 24

n chegaraviy masalalarni fur’e usulida yechish ; - fure usulining umumiy sxemasi haqida tushuncha o’rganish obyekti. organish obyekti issiqlik o’tkazuvchanlik tenglamasi uchun chegaraviy masalalarni fur’e usulida yechish. o’rganish uslubi. bir o’lchovli issiqlik o’tkazuvchanlik tenglamasi uchun chegaraviy masalalarni fur’e usulida yechish. kurs ishi tarkibi va hajmi. kurs ishi kirish, asosiy qism, xulosa, beshta foydalanilgan adabiyotlar keltirilgan bo’lib, ishning hajmi 25 betdan iborat. asosiy qism. 1. issiqlik tarqalish tenglamasini keltirib chiqarish. asosiy boshlang‘ich-chegaraviy masalalarning qo‘yilishi. qattiq jism nuqtasining vaqtdagi harorati bo‘lsin. agar qattiq jismning turli qismlarining harorati turlicha bo'lsa, u holda qaralayotgan qattiq jismning ko‘proq isigan qismidan kamroq isigan qismi tomon issiqlik harakati sodir bo'ladi. issiqlik tarqalish tenglamasini keltirib chiqarish fur’e qonuniga asoslanadi. bunga ko‘ra sirtdan vaqtda o ‘tuvchi issiqlik miqdori quyidagi formula bilan aniqlanadi: (1.1) bu yerda - issiqlik o‘tkazuvchanlik koeffitsiyenti, esa sirtga o'tkazilgan normal bo’yicha olingan hosila, u quyidagi formula bilan aniqlanadi. ya’ni normal bo'yicha olingan hosila ikkita vektorlarning skalyar …

5 / 24

da o‘tgan issiqlik miqdori formulaga ko‘ra parallelepipedning yuzasidan o'tayotgan issiqlik miqdori esa ga teng. u holda v hajmda ox o’qi bo’yicha qolgan issiqlik miqdori bo’ladi. xuddi shu kabi parallelepipedning qolgan yoqlaxi bo‘yicha issiqlik miqdori ga teng bo’ladi. u holda hajmda vaqtda oqayotgan umumiy issiqlik miqdori formula bilan aniqlanadi. faraz qilaylik. qaralayotgan v parallelepipedning ichida issiqlik manbalari bo‘lsin. parallelepipeddagi issiqlik manbalarining zichligi bo'lsin, ya’ni funksiya vaqt ichida hajmdan ajralib chiqqan yoki unga singib ketgan issiqlik miqdori bo‘lsin. u holda tashqi manbalar ta'sirida hajmdan vaqt, oralig‘ida ajralib chiqqan issiqlik miqdori (1.2) bo‘ladi. qaralayotgan qattiq jismning vaqtdagi haroratini o ‘ichash uchun sarflangan issiqlik miqdori bu yerda qattiq jismning zichligi, esa uning solishtirma issiqlik sig'imi bo‘lib, ularni argumentlarining uzluksiz funksiyasi deb hisoblaymiz. lagranj teoremasiga asosan sarf qilingan issiqlik miqdori uchun quyidagi ifoda olamiz.bu yerda endi hajm uchun issiqlik balansi tenglamasini tuzamiz. ma'lumki, u holda (1.2)-(1.4) ifodalardan kelib chiqadi. ohirgi ifodani ga qisqartirib so’ngra limitga …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "matematika fanining ahamiyati"

kirish 3 asosiy qism 1. issiqlik tarqalish tenglamasini keltirib chiqarish. asosiy boshlang‘ich chegaraviy masalalarning qo‘yilishi . 7 2. fure usulining umumiy sxemasi 11 3. issiqlik tarqalish tenglamalariga qo’yilgan masalalarni fur’e usulida yechish. 17 xulosa. 24 foydalanilgan adabiyotlar. 25 kirish matematika hamma aniq fanlarga asos. bu fanni yaxshi bilgan bola aqlli, keng tafakkurli bo’lib o’sadi, istalgan sohada muvaffaqiyatli ishlab ketadi. shavkat mirziyoyev. shuni unutmasligimiz kerakki, kelajagimiz poydevori bilim dargohlarida yaratiladi, boshqacha aytganda, xalqimizning ertangi kuni qanday bo’lishi farzandlarimizning bugun qanday ta’lim va tarbiya olishiga bog’liq. shuning uchun ham mustaqillikning dastlabki yillaridanoq butun mamlakat miqyosida ta’lim va tarbiya, ilm-fan, kas...

This file contains 24 pages in DOCX format (389.6 KB). To download "matematika fanining ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: matematika fanining ahamiyati DOCX 24 pages Free download Telegram