python metaklasslar va ularning ishlash tamoyili

DOCX 8 pages 35.0 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 35.0 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

pythonda metaklasslar va ularning ishlash tamoyili kirish avvalgi darsimizda ko'rganimizdek, klasslar object oriented dasturlashning poydevorlaridan biridir. klasslar bizga dasturlashga va dastur elementlariga real hayotdagi buyumlar (obyektlarga) yondoshgandek yondoshish imkonin beradi. klasslar, obyketlar va ularning qanday ishlashini tushungan dasturchi, mantiqiy fikrlashda ham kuchli bo'ladi. mukammal va kompleks muammolarga ham yechimni ko'ra biladi. pythondagi klasslar klass tushunchasi siz uchun yangi bo'lishi mumkin, lekin biz shu vaqtgacha ulardan doimiy ravishda foydalanib keldik. keling x o'zgaruvchi yaratamiz, unga biror qiymat yuklaymiz va type() funksiyasi yordamida uning turini kuramiz: x = 10 print(type(x)) natija: matn = "salom" print(type(matn)) natija: yuqoridan ko'rayabmizki, x bu int klassidagi, matn esa str klassidagi obyektlar ekan. demak biz o'zgaruvchi yaratganimizda, aslida python int yoki str klassidan foydalangan holda yangi obyektlar yaratib kelayotgan ekan. huddi shu kabi, agar yangi funksiya yaratib, uning ham turini tekshirsak, funksiyamiz function klassiga tegishli obyekt bo'lib chiqadi. def salom_ber(): print("assalom alaykum") print(type(salom_ber)) natija: demak, pythondagi har …

2 / 8

yaratishni ko'ramiz. klass yaratish yangi klass yaratish uchun class operatoridan foydalanamiz va klassimizga tushunarli nom beramiz. esingizda bo'lsin, klass bu hali obyekt emas, bu obyekt uchun shablon. shuning uchun klass yaratishda shu klassdagi obyektlar uchun umumiy bo'lgan xususiyatlar va funksiyalarni o'ylashimiz kerak. keling, talaba degan klass yaratamiz: class talaba: """talaba nomli klass yaratamiz""" def __init__(self,ism,familiya,tyil): """talabaning xususiyatlari""" self.ism = ism self.familiya = familiya self.tyil = tyil kodimizni tahlil qilamiz: · class talaba — talaba nomli klass yaratdik. klasslarga nom berishda uning birinchi harfini katta harfdan boshlash tavsiya qilinadi. agar klass nomi 2 va undan ko'p so'zdan iborat bo'lsa har bir so'zni katta harf bilan boshlang. · def __init__(self) — klassga tegishli xususiyatlarni saqlovchi maxsus metod (funksiya). self kalit so'zi ingliz tilidan "o'zi" deb tarjima qilinadi, va bu klassdan yaratilgan obyektning o'ziga ishora qiladi. ya'ni keyinchalik biz obyekt ichidagi metodga murojat qilganimizda shu obyektning o'zi birinchi bo'lib funksiyaga argument sifatida uzatiladi, …

3 / 8

$k. obyketning xususiyatlarini ko'rish obyektning xususiyatlarini ko'rish uchun nuqta orqali murojat qilishimiz mumkin. print(talaba1.ism) natija: alijon print(talaba1.familiya) natija: valiyev klassdan bir nechta obyektlar yaratish yuqoridagi klassdan biz istalgancha obyektlar yaratishimiz mumkin: talaba2 = talaba("olim","olimov",1995) talaba3 = talaba("husan","akbarov",2004) talaba4 = talaba("hasan","akbarov",2004) bunda har bir obyekt o'zining alohida xususiyatlariga ega bo'ladi. print(talaba2.ism) print(talaba4.familiya) natija: · olim · akbarov klassga metodlar qo'shamiz obyektimizning xususiyatlarini aniqlab oldik, keling endi obyekt bajarishi kerak bo'lgan metodlarni ham qo'shaylik. class talaba: """talaba nomli klass yaratamiz""" def __init__(self,ism,familiya,tyil): """talabaning xususiyatlari""" self.ism = ism self.familiya = familiya self.tyil = tyil def tanishtir(self): print(f"ismim {self.ism} {self.familiya}. {self.tyil} yilda tu'gilganman") boshlanishiga klassimizga bitta, tanishtir metodini qo'shdik. bu metodimiz ko'rib turganingizdek bitta self (ya'ni obyektning o'zini) argumentini qabul qiladi va talaba haqidagi ma'lumotlarni konsolga chiqaradi. obyektning metodlariga murojat qilamiz obyekt ichidagi funksiyaga ya'ni obyektning metodiga murojat qilamiz: talaba4 = talaba("hasan","akbarov",2004) talaba4.tanishtir() natija: ismim hasan akbarov. 2004 yilda tu'gilganman klassimiz istalgancha metodlardan iborat …$

4 / 8

$= talaba("alijon","valiyev",2000) print(talaba1.get_fullname()) natija: alijon valiyev argument qabul qiluvchi metodlar yuqoridagi misolimizda barcha metodlar faqatgina self parametrini qabul qilishayapti. aslida, barcha funksiyalar kabi, klass ichidagi obyektlarni ham boshqa argumentlar qabul qiladigan qilib yozish mumkin. class talaba: """talaba nomli klass yaratamiz""" def __init__(self,ism,familiya,tyil): """talabaning xususiyatlari""" self.ism = ism self.familiya = familiya self.tyil = tyil def get_name(self): """talabaning ismini qaytaradi""" return self.ism def get_lastname(self): """talabaning familiyasini qaytaradi""" return self.familiya def get_fullname(self): """talabaning ism-familiyasini qaytaradi""" return f"{self.ism} {self.familiya}" def get_age(self,yil): """talabaning yoshini qaytaradi""" return yil-self.tyil def tanishtir(self): print(f"ismim {self.ism} {self.familiya}. {self.tyil} yilda tu'gilganman") yuqorida klassimizga yangi get_age(self,yil) metodini qo'shdik. bu metod obyektning o'zidan tashqari, qo'shimcha, yil argumentini ham qabul qiladi va talabaning yoshini qaytaradi. talaba1 = talaba("alijon","valiyev",2000) print(talaba1.get_age(2021)) natija: 21 pass operatori pythonda hech qanday vazifani bajarmaydigan pass operatori mavjud. bu operatordan bo'sh metodlar yaratishda foydalanish mumkin. misol uchun siz klassingiz uchun muhim metodlarni bilasiz, lekin metod badani hali tayyor emas. agar metod …$

5 / 8

web sahifangiz uchun foydalanuvchi (user) klassini tuzing. klassning xususiyatlari sifatida odatda ijtimoiy tarmoqlar talab qiladigan ma'lumotlarni kiriting (ism, foydalanuvchi ismi, email, va hokazo) · klassga bir nechta metodlar qo'shing, jumladan get_info() metodi foydalanuvchi haqida yig'ilgan ma'lumotlarni chiroyli qilib chiqarsin (masalan: "foydalanuvchi: alijon1994, ismi: alijon valiyev, email: alijon1994@gmail.com). · klassdan bir nechta obyektlar yarating va uning xususiyatlari va metodlariga murojat qiling. 1

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "python metaklasslar va ularning ishlash tamoyili"

pythonda metaklasslar va ularning ishlash tamoyili kirish avvalgi darsimizda ko'rganimizdek, klasslar object oriented dasturlashning poydevorlaridan biridir. klasslar bizga dasturlashga va dastur elementlariga real hayotdagi buyumlar (obyektlarga) yondoshgandek yondoshish imkonin beradi. klasslar, obyketlar va ularning qanday ishlashini tushungan dasturchi, mantiqiy fikrlashda ham kuchli bo'ladi. mukammal va kompleks muammolarga ham yechimni ko'ra biladi. pythondagi klasslar klass tushunchasi siz uchun yangi bo'lishi mumkin, lekin biz shu vaqtgacha ulardan doimiy ravishda foydalanib keldik. keling x o'zgaruvchi yaratamiz, unga biror qiymat yuklaymiz va type() funksiyasi yordamida uning turini kuramiz: x = 10 print(type(x)) natija: matn = "salom" print(type(matn)) natija: yuqoridan ko'rayab...

This file contains 8 pages in DOCX format (35.0 KB). To download "python metaklasslar va ularning ishlash tamoyili", click the Telegram button on the left.

Tags: python metaklasslar va ularning… DOCX 8 pages Free download Telegram