hayvonlar patofiziologiyasi fani va uning rivojlanish tarixi

DOC 93 pages 773,5 KB Free download

93 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 773,5 KB

Fayl turi DOC

Pages 93

Updated Dek 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 93

hayvonlar patofiziologiyasi fani va uning rivojlanish tarixi. reja: 1. fanning mazmuni, maqsadi, vazifasi va boshqa fanlar bilan o‘zaro bog‘liqligi. 2. hayvonlar patofiziologiyasi fanining rivojlanish tarixi. asosiy adabiyotlar: 1. xaitov r.x., eshimov d.e. “hayvonlar patologik fiziologiyasi, darslik toshkent, “ilim ziyo” 2013 yil. 2. m.donald., james f. “pathologic basis of veterinary disese” humana press; 2011 edition. 3. с.и.лютинский. патологическая физиология селскохозяйственних животних. mосква, kolos, 2001 god. qo‘shimcha adabiyotlar 1. d.e.eshimov., r.f.ro‘ziqulov. “hayvonlar fiziologiyasi va patofiziologiyasi fanidan amaliy - laboratoriya mashg‘ulotlari”. o‘quv qo‘llanma. toshkent. tafakkur bo‘stoni - 2011 yil. internet ma’lumotlari: 1. www.ziyonet.uz. 2. www.vetjurnal.uz 3. www.lex.uz 4. www.veterinariy.actavis 5. www.kodges.ru tayanch iboralari. hayvonlar patofiziologiyasi umumiy qonuniyat, suniy model, k.bernar, mering, minkovskiy, fleming, peer mari, biokimyo, klindiagnostika, eksperiment, umumiy, tipik va xususiy patofiziologiya, umumiy nozologiya, etiologiya, patogenez, reaktivlik, yallig‘lanish, mahalliy qon aylanishining buzilishi, isitma, o‘sma, giper va gipobiotik jarayonlar, s.t.zabelin, a.m.filomafitskiy, v.v.pashutin, a.b.foxt, g.p.saxarov, a.f.andreev, v.v.voronin, v.a.negovskiy, c.m.pavlenko, a.d.ado, a.a.juravel, v.v.podvisotskiy, a.a.bogomolets, n.n.anichkov, …

2 / 93

sabablari va rivojlanish mexanizmi hamda oqim va oqibatlarini o‘rgatishdan iboratdir. hayvonlar patofiziologiyasi fani kasalliklarning rivojlanish mexani-zmlarining umumiy qonuniyatlarini ocha borib, kasallikning mohiyati, aniq tashxis qo‘yish, kasallikning oldini olish va davolashga yo‘l ochib beradi. hayvonlar patofiziologiyasi fani vrach (hakim) dunyo qarashini shakllantirib, kasalliklarning kelib chiqishini ilmiy asoslash hamda fandagi eskirgan, noan’anaviy profilaktik tadbirlar va davolash jarayonlari o‘rniga yangi, zamonaviy uslublar yaratib beradigan veterinariya sohasidagi eng asosiy fanlardan hisoblanadi. hayvonlar patofiziologiyasi eksperimental fan bo‘lib, ikkita so‘zdan iborat: yunoncha pathos - bemorlik, kasallik, logos - talimot degan ma’noni bildiradi. hayvonlar patofiziologiyasi fanining asosiy va bosh usuli bo‘lib, ‘ksperiment - tajriba hisoblanadi. bu fan tajribalar usuli yordamida sun’iy ravishda turli patologik jarayonlarni, kasalliklarning va ularni sun’iy modellarini hosil qilib, u jarayonlarni chuqur, atroflicha o‘rgatishga harakat qiladi. turli omillarning kasallik chaqirishdagi ahamiyatini, kasalliklarning rivojlanish mexanizmlarini, oqim oqi-batlarini o‘rgatadi. patologik tajriba yordamida o‘tmishda, hozir va kelajakda kasalliklarning sabablarini o‘rganish uchun zaruriy sharoit yaratiladi va buning ahamiyati …

3 / 93

, akromegaliyalarga olib kelishini isbotlagan. amerika olimi simones gipofiz bezining funksiyasi pasayganida kaxeksiya kelib chiqishini o‘rgangan. rus olimi lunin ikki guruh sichqonlarni olib, bir guruhini suniy va ikkinchi guruhini tabiiy sut bilan boqqanida, bir necha kundan so‘ng suniy sut bilan boqilgan sichqonlar oriqlab, o‘sishdan qolgan va ularning juni tushaboshlaganini, terisida o‘zgarishlar paydo bo‘lishini kuzatadi. v.v.pashutin vitaminlarni ahamiyatini aniqlashga harakat qilib, quyonlarni nuqul sho‘r karam bilan boqadi va quyonlarning singa kasalligiga chalinib qolganligini kuzatadi, lekin uning rivojlanish mexanizmini tushintirib bera olmaydi. vitaminlar haqidagi gipoteza tarifi 1911 yil londonda ishlayotgan bioximik - polyak olimi kazimir funk tomonidan berildi. u guruch kepagidan beri - beri kasalligini davolay oladigan oq kristall moddani ajratib oldi va uni vitamin deb atadi. lotincha-vita hayot amini, ya’ni tarkibida azot saqlovchi kimyoviy birikma demakdir. k.funk singa, pellagra, raxit, beri-beri kasalliklari organizmda vitaminlar etishmasligadan kelib chiqadi deb hisoblaydi. keyingi yillardagi tekshirishlar ko‘pchilik vitaminlar tarkibida azot bo‘lmasligini tasdiqlagan. tarkibida azot saqlamaydigan …

4 / 93

li oziqalarga nisbatan shira ishlab chiqarilishining farqini o‘rganadi. nerv sistemasining ovqat hazmlanishidagi ahamiyatini o‘rganish uchun hayvonlarni ezofagotomiya usuli «yolg‘ondakam» ovqat-lantirish natijasida, meda shirasining reflektor ravishda ajralishini tushintirib beradi. shu usullar asosida, dieta yaratadi. i.p.pavlov 35 yillik hayotini inson va hayvonlarning psixik faoliyatini, fe’l-atvorini o‘rganishga bag‘ishladi. patofiziolog patologik eksperiment yordamida kasallik chaqiruvchi sabablarni o‘rganadi, oqim-oqibatlarini aniqlaydi, kasalliklarning oldini olish choralarini topadi va kasalliklarni davolash yo‘llari, usullarini ishlab chiqadi, oqibatda amaliyotga yordam beradi. jumladan, xviii asrda fransiya vinolarining achib, uksusga aylanib ketaboshlaganida, vino saqlanadigan chanlarni i.p.paster qaynoq suvlarda yuvib dezinfeksiya qilish usulini yaratadi. ipak qurtini kasalliklari kelib chiqqanida esa, ipak qurti saqlanadigan xonalarni iflosliklardan tozalashni tavsiya qilib, ipak qurti kasalliklarini mikroorganizmlar chaqirayotganligini isbotlab beradi. lui paster xolera (bezgak) kasalligini chaqiruvchi bakteriyalarni o‘stirib, termostat eshigi tasoddifan ochiq qolib ketganida, bir necha kun o‘tganidan keyin, xolera mikroblarining o‘sishi zaiflashganligini kuzatadi va shu mikrob yuvindisini tavuqlarga ukol qilganida, tavuqlar kasallanmaydi. shunday qilib, vaksinatsiya usuli yaratiladi. …

5 / 93

tish usuli bilan tabiatni eshitamiz va tajribada tabiat ichining ochilishi va bo‘yinsunishiga majbur etamiz deydi. hayvonlar patofiziologiyasi fanida uch xil muommani o‘rganiladi: 1.nozologiya - kasalliklar haqidagi umumiy talimot. nozologiyada vrach ikki xil masalaga duch keladi: biri nima uchun kasallik kelib chiqadi va uning rivojlanish mexanizmi (etiologiya, patogenez) qanday? kasallik kelib chiqishida hayvonning turi, zoti, jinsi, irsiyat va konstitutsiyaning ahamiyatini hamda kasalliklarga bardosh berish xususiyatlari - reaktivlik o‘rganiladi. 2.barcha kasalliklarda uchraydigan va barcha kasalliklar asosida yotadigan yoki kelib chiqishida kuzatiladigan umumiy tipik holatlar o‘rganiladi: a). mahalliy qon aylanishining buzilishi; b). yallig‘lanish; v). isitma; g). giper va gipobiozlar. hayvonlar patofiziologiyasi fanining xususiy patofiziologiya qismida organ yoki sistemalardan: qon, qon aylanish, nafas, ovqat hazm qilish, jigar, ayiruv organlari, ichki sekretsiya bezlari va nerv sistemasining patologiyalarini o‘rgatadi. keyinchalik patofiziologiya va normal fiziologiya fanlarini a.m.filomafitskiy (moskva univerisitetining fiziologiya kafedrasi mudiri) o‘rgata boshlaydi. u vaqtda chuqur bilmga ega bo‘linmaganligi uchun, kasalliklarning kechishini bilmasdan, faqat kasalliklarning ba’zi-bir …

Want to read more?

Download all 93 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "hayvonlar patofiziologiyasi fani va uning rivojlanish tarixi"

hayvonlar patofiziologiyasi fani va uning rivojlanish tarixi. reja: 1. fanning mazmuni, maqsadi, vazifasi va boshqa fanlar bilan o‘zaro bog‘liqligi. 2. hayvonlar patofiziologiyasi fanining rivojlanish tarixi. asosiy adabiyotlar: 1. xaitov r.x., eshimov d.e. “hayvonlar patologik fiziologiyasi, darslik toshkent, “ilim ziyo” 2013 yil. 2. m.donald., james f. “pathologic basis of veterinary disese” humana press; 2011 edition. 3. с.и.лютинский. патологическая физиология селскохозяйственних животних. mосква, kolos, 2001 god. qo‘shimcha adabiyotlar 1. d.e.eshimov., r.f.ro‘ziqulov. “hayvonlar fiziologiyasi va patofiziologiyasi fanidan amaliy - laboratoriya mashg‘ulotlari”. o‘quv qo‘llanma. toshkent. tafakkur bo‘stoni - 2011 yil. internet ma’lumotlari: 1. www.ziyonet.uz. 2. www.vetjurnal.uz 3. www.l...

This file contains 93 pages in DOC format (773,5 KB). To download "hayvonlar patofiziologiyasi fani va uning rivojlanish tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: hayvonlar patofiziologiyasi fan… DOC 93 pages Free download Telegram