elektrokimyoviy korroziya

DOCX 10 pages 97.3 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 97.3 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

amaliy mashgulot -5 mavzu: metallarning elektrokimyoviy korroziyasi. reja: 1.elektrokimyoviy korroziyasining xosil bo’lishi 2.mikrobiologik korroziyaning vujudga kelishi 3.metall atomlarini ionlashuvi va oksidlanish 4.metalning elektrodli potensiali elektrokimyoviy korroziya. metallarning elektr toki o`tkazadigan suyuq muhitda – elektrolit eritmalarida yemirilishi elektrokimyoviy korroziya deyiladi. bunday korroziya elektrolit eritmasida metall zarrachalarining eritmaga o`tishidan iborat. bir jinsli bo`lmagan metall elektrolit eritmasiga, masalan, dengiz suviga, kislota ertmasiga ishqor eritmsiga va boshqalarga tushirilganda shu metall sirtida ko`pdan–ko`p mikrogalvanik elementlar hosil bo`ladi. bunda pontentsiali patroq zarralar (qo`shimcha zarralari) esa katod rolini o`ynaydi. mikrogalvanik elementlarda xam odatdagi galvanik elementlardagi kabi, anod eriy boradi. ma'lumki metallar (qotishmalar), ko`pincha bir jinsli bo`lmaydi. bunday metall elektrolit eritmasiga tushirilganda uning bir jinsli bo`lmagan ayrim donalarida potentsial turlicha bo`ladi, metall massasi orqali orqali o`zaro tutashtirilganidan ko`pdan-ko`p mikrogalvanik elementlar hosil qiladi.. masalan, ferrit bilan tsementitdan iborat po`lat (evtektoid po`lati) elektrolit eritmasiga tushirilsa, tsementit zarralari bilan ferrit zarralari mikrogalvanik elementlar hosil q.iladi, bunda ferrit zarralari anod rolini, tsementit …

2 / 10

a ham elektrod potentsiali asosiy metallnikidan o`zgacha qo`shimchalar albatta bo`ladi. shuning uchun elektroximiyaviy korroziya bir fazali qotishmalarda ham bo`lishi mumkin. shuni ham ta'kidlab o`tish kerakki, elektrolit eritmasiga tushirilgan ikki metalldan qaysi birining potentsiali kichik bo`lsa, o`sha metall yemiriladi (korroziyalanadi). metallarning potentsiallari qiymati esa ularning kuchlanishlar qatoridagi o`rniga bog`liq. eng muhim metallarning kuchlanishlar qatorini keltirib o`tamiz: na, mg, a1, mp, zn, cr, fe, co, ni, sn, pb, h2, sb, bi, cu, ag, au. bu qatorda har bir metall elektr kuchlanishining, ya'ni o`z tuzi eritmasiga solinganda vujudga keladigan potentsiallar ayirmasining qiymatiga qarab joylashtirilgan. bu qatorga vodorod ham quyilgan va uning potentsiali nolga teng deb olingan. demak, vodoroddan chapdati metallarning vodorod potentsialiga nisbatan potentsiallari musbat, o`ngdagi metallarniki esa manfiydir. kuchlanishlar k.atoridagi metallarning potentsiallari qiymatini quyidagi jadvalda keltirib o`tamiz. metallarning kuchlanishlar qatori amaliy jihatdan muhim ahamiyatga ega. masalan, dengiz kemalarining suv ostida bo`ladigan -metall qismlarini korroziyadan saqlashda metallarning kuchlanishlar qatoridan foydalaniladi. buning uchun kemaning …

3 / 10

ut bi 0,226 rux zn —0,762 surma sb 0,200 мarganes мп — 1,100 vodorod н3 0, 000 аlyuminiy ai —1,300 qo’rg’oshin pb —0,127 мagniy mg — 1,550 qalay sn —0,136 natriy na —2,710 nikel ni —0,230 metall sirtida. kimyoviy korroziya natijasida hosil bo`lgan oksid parda metallni elektroximiyaviy korroziyadan ham saqlaydi, chunki u metallni elektrolit eritmasi ta'siridan himoya qiladi. potentsiallari juda past bo`lgan ba'zi metallarning, masalan, alyuminiy, xrom va boshqalarning korroziyabardoshlik xossalari yuqori bo`lishiga sabab xam ana shu. metallar korroziyasining oldini olish uchun qozirgi vaqtda turli usullardan foydalaniladi. bu usullarning asosiylari metallarni korroziyabardosh metallar va metallmaslar bilan qoplash, agressiv muhitga ishlov berish, elektroximiyaviy ximoyalash va metallarni legirlash usullaridir. korroziyabardosh metallar bilan qoplash. korroziyabardosh metallar sifatida xrom, nikel, rux, qalay, kadmiy, kumush va boshqalar ishlatiladi. metall buyumning korroziyabardosh metall bilan koplanadigan yuzasi ёg`, mineral moy, zang, kuyundi va boshqa iflosliklardan mexanikaviy yoki ximiyaviy usulda tozalanadi. mexanikaviy usulda tozalash uchun jilvirli qog`oz, sim …

4 / 10

ngan metall buyumning o`nqir-cho`nqir joylarida kislota to`planmb qolib, uni o`yib yuborishi ham mumkin, shuning uchun tozalangan buyum darhol yuvib tashlanishi kerak. metall buyumning yog bosgan joylari ishqorlarning suvdagi 5—10% li eritmasi bilan, mineral moy bosgan joylari esa benzin bilan tozalanadi. yuqoridagi usullar bilan tozalangan buyumninggina sirtiga korroziyabardosh metall qoplash mumkin. sanoatda metall buyumlarni korroziyabardosh metallar bilan qoplashning bir necha usulidan foydalaniladi. ana shu ' usullardan asosiylarini ko`rib chiqamiz. suyuqlantirilgan korroziyabardosh metallga botirish usuli. bu usulda korroziyabardosh metall sifatida, asosan, rux, qalay va qo`rg`oshin ishlatiladi. ruxdan temir (kam uglerodli po`lat) listlar (tunukalar), po`latdan tayyorlangan har xil detallar sirtini qoplashda foydalaniladi. rux bilan qoplash ruxlash deb x,am ataladi. buyumni ruxlash uchun u suyuqlantirilgan va temperaturasi 450—480°s ga yetkazilgan ruxli vannaga botiriladi-da, ma'lum vaqt tutib turilgandan keyin vannadan olinadi, bunda uning sirti rux bilan qoplanib (ruxlapib) qolgan bo`ladi. qalaydai temir tunuka, idish-tovok. va shu kabi buyumlar sirtini qoplashda foydalaniladi. qalay qoplat oqartirish yoki …

5 / 10

//hozir.org/aim-uz-badiiy-uslub.html"faqathyperlink "http://hozir.org/aim-uz-badiiy-uslub.html" hyperlink "http://hozir.org/aim-uz-badiiy-uslub.html"shundaki, qo`rg`oshin bilan qoplashda 85% r va 15% sn dan iborat suyuqlanma ishlatiladi va uning temperaturasi 340—350°с qilib turiladi. qo`rg`oshin bilan qoplash usuli metall buyumlarni ba'zi kislota va eritmalarga chidamli qilish uchun qo`llaniladi. suyuqlantirilgan korroziyabardosh metallga botirish usulining afzalligi shundaki, bu usul ancha oddiy bo`lib, qoplam puxta chiqadi, kamchiligi; qoplam qalinligi bir tekis bo`lmaydi va qoplash metalli ko`p sarflanadi. galvanik usul. bu usulning mohiyati metall buyumga korroziyabardosh metallni elektr toki vositasida qoplashdan iborat. buning uchun elektrolitik vannaga korroziyabardosh metall tuzining suvdagi eritmasi (elektrolit) solinadi, elektrolitga esa sirti qoplanishi kerak bo`lgan buyum bilan korroziyabardosh metall plastinkasi tushiriladi. buyum o`zgarmas tok manbaining manfiy qutbiga, plastinka — musbat qutbiga ulanadi. binobarin, buyum katod, plastinka esa anod bo`ladi. zanjirdan tok o`tkazilganda elektroximiyaviy protsess sodir bo`ladi, ya'ni anod (korroziyabardosh metall plastinkasi) zarrachalari elektrolit orqali o`tib, katod (buyum) sirtiga o`tiradi, natijada buyum korroziyabardosh metall bilan qoplanadi. qoplam qalinligi tok kuchiga va tok o`tish …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "elektrokimyoviy korroziya"

amaliy mashgulot -5 mavzu: metallarning elektrokimyoviy korroziyasi. reja: 1.elektrokimyoviy korroziyasining xosil bo’lishi 2.mikrobiologik korroziyaning vujudga kelishi 3.metall atomlarini ionlashuvi va oksidlanish 4.metalning elektrodli potensiali elektrokimyoviy korroziya. metallarning elektr toki o`tkazadigan suyuq muhitda – elektrolit eritmalarida yemirilishi elektrokimyoviy korroziya deyiladi. bunday korroziya elektrolit eritmasida metall zarrachalarining eritmaga o`tishidan iborat. bir jinsli bo`lmagan metall elektrolit eritmasiga, masalan, dengiz suviga, kislota ertmasiga ishqor eritmsiga va boshqalarga tushirilganda shu metall sirtida ko`pdan–ko`p mikrogalvanik elementlar hosil bo`ladi. bunda pontentsiali patroq zarralar (qo`shimcha zarralari) esa katod rolini o`ynaydi. mikrogalva...

This file contains 10 pages in DOCX format (97.3 KB). To download "elektrokimyoviy korroziya", click the Telegram button on the left.

Tags: elektrokimyoviy korroziya DOCX 10 pages Free download Telegram