korxona ma'sulotlari baholash va narx shakllantirish

DOCX 10 sahifa 50,9 KB Bepul yuklash

10 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 50,9 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 10

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 10

10-мавзу. корхона маъсулотлари (ишлари, хизматлари) га баҳони(нархни) шакллантириш режа 9.1. баҳо(нарх)нинг иқтисодий моҳияти ва турлари 9.2. корхонанинг баҳо(нарх) сиёсати 9.3. баҳо(нарх)нинг шаклланиш стратегияси ва усуллари 9.4. тармоқда баҳо(нарх) шаклланиши 9.5. баҳо(нарх)ни аниқлаш усуллари 9.1. баҳо(нарх)нинг иқтисодий моҳияти ва турлари маъсулот баҳоси(нархи)ни (бундан буён матнда нарх деб юритилади) – корхона иқтисодий тизимининг асосий атамаларидан (тушунчаларидан) бири ҳисобланади. маъсулот баҳоси – бу товар қийматининг пулдаги ифодасидир, мавжуд хўжалик механизмида амал қилувчи талаб ва таклиф муносабатини ўзида акс эттирувчи иқтисодий механизмдир. мутахассисларнинг фикрича, мамлакатимиздаги барча келгуси ўзгаришларнинг муҳим шарти – бу аввало, мақсадга мувофиқ тарзда шакклантирилган ва самарали қўлланиладиган нарх белгилаш тизимини шакллантиришдан иборат. бир қатор омиллар айнан баҳони шакллантириш механизми қандай амалга оширилишига боғлиқдир. жумладан: миллий иқтисодиётнинг мувозанатга солиниши, бозор муносабатларини молиявий жиҳатдан соғломлаштириш ва ривожлантириш, мулкчиликнинг турли шаклларига мансуб корхоналарни ўзини-ўзи қоплаш, молиялаштириш ва бошқаришга ўтиши, хўжаликни бошқаришнинг иқтисодий услулларидан яхлит тизим сифатида фойдаланилиши, ижтимоий ишлаб чиқариш ва миллий даромад самарадорлигини …

2 / 10

рини тушуниш ахамиятли. қиймат қонуни - бу товар ишлаб чиқаришнинг асосий қоидаси бўлиб, товарлар алмашинуви уларни ишлаб чиқаришга сарфланган ижтимоий зарур меҳнат миқдорига мувофиқ равишда амалга оширилади. шу тариқа, товар қиймати қонунига мувофиқ, маъсулотлар бир-бирига қиймати бўйича алмашинилади. демак, товарга белгиланган нарх унинг қийматига мос бўлиши керак. бироқ, аслида у ёки бу товарларнинг нархлари яна бир муҳим конун – талаб ва таклиф қонунига мувофиқ ўз қийматидан баланд ёки паст бўлиши мумкин. қиймат сотилаётган товарда мужассам бўлган меҳнат миқдори билан ўлчанади. бунда турли товар ишлаб чиқарувчилар бир хил маъсулотга турлича меҳнат микдорини сарфлайдилар. бироқ, қиймат катталиги ҳар бир товар ишлаб чиқарувчининг амалдаги меҳнат сарфлари билан ўлчаниши мумкин эмас, шу боис бир турдаги товарлар бозорда бир хил қийматга эга бўлади. товар қиймати ҳар бир алоҳида товар ишлаб чиқарувчисининг индивидуал иш вақти билан эмас, балки мазкур товарни ишлаб чиқариш учун ижтимоий зарур бўлган меҳнат сарфлари билан белгиланади. шу тариқа, қиймат – бу товарларда …

3 / 10

га олмасдан, балки товарнинг сифати ва харидоргирлиги орқали намоён бўладиган унинг истеъмол қийматини, унинг фойдалилигини ҳам ҳисобга олмоқ лозим. бундан нарх бозор механизмининг пулда ифодаланган муҳим элементи эканлиги келиб чиқади. шундай қилиб, нарх керакли маъсулот ёки хизматга эга бўлиш учун жамият ва кишилар бериши лозим бўлган ресурсларнинг микдоридир. нархнинг ижтимоий зарурий меҳнат ҳаражатларига яқинлашишини таъминловчи модели ана шундан иборат. нарх ёрдамида барча товарларнинг ёки товар бирлигининг ҳажм, дона ва оғирлик бирликларидаги қиймати пулда ўлчанади. ҳозирги кунда корхоналарда ишлаб чиқарилаётган маъсулотларга нарх белгилашнинг қуйидаги учта усули мавжуд: · маъсулот таннарҳига асосланган нарх белгилаш. яъни, бунда корхона маъсулот таннарҳига солиқлар ва корхона фойдасини қўшган холда нарх белгилайди; · шартномавий (келишилган) нархлар; · қатъий ўрнатилган нархлар нархларни белгилаш усуллари билан бир қаторда нарх ўрнатиш тамойиллари ҳам унинг муҳим элементлари бўлиб ҳисобланади. нарх ўрнатиш тамойиллари – бу нарх белгилашда доимий равишда ҳисобга олиниши зарур ҳамда бутун нархлар тизимига хос бўлган асосий қоидалардир. қуйидагилар нарх …

4 / 10

унинг сифатини оширишга йўналтирилиши. шу мақсадда маълум бир вақтгача принципиал жиҳатдан янги маъсулот турларига максимал даромадни таъминловчи баланд нархлар ўрнатилади. нарх ўрнатиш жараёнининг бирлиги (яхлитлиги) ва нархларга амал қилиниши устидан назорат тамойили нарх ўрнатиш жараёнининг умумий тамойиллари ва қоидаларининг давлат томонидан ўрнатилиши, биринчи навбатда энергетика, нефт ва газ соҳалари, транспорт, алоқа, коммунал хўжалик ва бошқа соҳаларда монопол корхоналарнинг ва бошқа ишлаб чиқарувчиларнинг маъсулот ва хизматларига белгиланган нархларни назорат қилишдан иборатдир. миллий иқтисодиётнинг ҳар бир тармоғида нарх ва тарифлар шаклланишининг, нархларга қўшимча қиймат солиғи, акцизлар, қўшимчалар, чегирмаларнинг қўлланилиши, маъсулот рентабеллиги ва таннархи даражасига амал қилиш, таннархнинг тасдиқланган меъёрлар, солиқлар, йиғимлар ва тўловларни ҳисобга олган ҳолда шаклланишини назарда тутишнинг узига хос хусусиятлари бўлади. шу муносабат билан қонунчилик ва ҳуқуқий тартибда кўзда тутилган барча умумий қоидалар ва тамойиллар, тавсиялар, нарх ўрнатиш бўйича низомларни бажариш корхона нарх интизомининг мажбурий шарти ҳисобланади. 9.2. корхонанинг нарх сиёсати маркетинг фаолиятининг энг мураккаб ва қийин шаклланадиган элементларидан бири …

5 / 10

ш; · қисқа, чегараланган вақт жараёнида фойдани максималлаштириш; · ишлаб чиқариш ҳажмининг ўсиши; · бозорни барқарорлаштириш; · истеъмолчиларнинг нархга таъсирчанлигини камайтириш; · нархда етакчиликни қувватлаш; · янгиларни «эсанкиратмоқ»; · паст фойда, меъёрий нархга эга бўлган рақобатчилар билан кураш; · ўрта статистик харидор учун қулай шароитлар тузиш; · тақдим этилган товарга харидорларнинг қизиқишини рағбатлантириш. булар нарх муаммоларини келтириб чиқарган ноқулай бозор вазиятлари ўрганилиши учун имкон яратади. шунинг учун жиддий иқтисодий йўқотишларга сабабчи бўлган аниқ бозор вазиятлари ва ҳолатлари ўрганилади ва умумлаштирилади: сотиш, фойда, бозордаги улуш ҳажмининг камайиши ва бошқалар. арзон сотиш тажрибасини ўрганиш истеъмолчиларнинг нархга сезгирлиги тўғрисида муҳим ахборот беради. кўпинча нархни арзонлаштиришда қуйидаги йўллардан фойдаланилади: · олинган товарлар сонига арзонлаштириш (улгуржи арзонлашиш); · товарларнинг ишлаб чиқариш таннархини, омборга таҳлаш, ташиш, сотиш ҳаражатларини тежаш ҳисобига арзонлаштириш; · бонус арзонлаштиришлар, бунда корхонадан олинадиган солиқ харидорлар ҳисобидан қопланади. бонус арзонлаштиришлар 5-10 % миқдорида ўзгариб туради; · шахсий арзонлаштиришлар корхонага керак бўлган махсус харидорлар …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 10 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"korxona ma'sulotlari baholash va narx shakllantirish" haqida

10-мавзу. корхона маъсулотлари (ишлари, хизматлари) га баҳони(нархни) шакллантириш режа 9.1. баҳо(нарх)нинг иқтисодий моҳияти ва турлари 9.2. корхонанинг баҳо(нарх) сиёсати 9.3. баҳо(нарх)нинг шаклланиш стратегияси ва усуллари 9.4. тармоқда баҳо(нарх) шаклланиши 9.5. баҳо(нарх)ни аниқлаш усуллари 9.1. баҳо(нарх)нинг иқтисодий моҳияти ва турлари маъсулот баҳоси(нархи)ни (бундан буён матнда нарх деб юритилади) – корхона иқтисодий тизимининг асосий атамаларидан (тушунчаларидан) бири ҳисобланади. маъсулот баҳоси – бу товар қийматининг пулдаги ифодасидир, мавжуд хўжалик механизмида амал қилувчи талаб ва таклиф муносабатини ўзида акс эттирувчи иқтисодий механизмдир. мутахассисларнинг фикрича, мамлакатимиздаги барча келгуси ўзгаришларнинг муҳим шарти – бу аввало, мақсадга мувофиқ тарзда шаккланти...

Bu fayl DOCX formatida 10 sahifadan iborat (50,9 KB). "korxona ma'sulotlari baholash va narx shakllantirish"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: korxona ma'sulotlari baholash v… DOCX 10 sahifa Bepul yuklash Telegram