takroriy o‘lchashlar tahlili

DOC 3 pages 71.5 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 71.5 KB

File type DOC

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

4-amaliy mashg‘ulot takroriy kuzatishlar natijalarini tahlil qilish va detal o‘lchamlarini baholash ishning maqsadi: takroriy o‘lchashlar o‘tkazish orqali ularning o‘lchash natijasi aniqligiga ta‘sirini o‘rganish. o‘lchash natijalarini matematik tahlil etish uslubiyotini egallash. o‘lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatini topishni organish. ish uchun kerakli asbob va jihozlar: mikrometrik o‘lchash asboblari, turli detallar, joizliklar va o‘tqazishlar bo‘yicha standartlar. nazariy ma‘lumotlar ko‘plab qayta o‘lchashlarda o‘lchamning tasodifiy xatoliklari hisobiga bo‘ladigan xatoligi marta kamayadi, bunda n o‘lchashlar soni. tasodifiy miqdorlarning taqsimot qonuni asosida bir xil miqdorlarning o’zini bir xil o‘lchash vositalari bilan takroriy o‘lchashlar natijasida tasodifiy xatoliklarning ta‘sirini kamaytirish mumkin, chunki bu xatoliklar o‘rtachalanib qoladi va natijada o‘lchash natijasining aniqligi ortadi. ko‘p martalab o‘lchash natijalarini o‘rtachalashtirish amali “yetti o‘lchab bir kes” degan xalq maqoli bilan tasdiqlanadi. bu maqol e‘tiborni “bir marta” o‘lchash natijasi aniq bo‘lmasligi, “etti marta” o‘lchash natijasi aniq bo‘lishi, ya‘ni xatoliklarga yo‘l qo‘yishdan saqlanish mumkinligiga qaratadi. ishlab chiqarish korxonalarida takroriy o‘lchashlardan o‘lchash natijalarining ishonchli va xaqiqatga yaqinroq …

2 / 3

iy o‘lchanadi. bir kattalikning o’zini bir necha marta o‘lchanib, turlicha natijalar olinib, bir qator o‘lchamlarning o‘rtacha arifmetik qiymati topiladi va uni o‘lchanayotgan kattalikning qiymati uchun qabul qilinadi, ya‘ni deb olinadi. ammo ko‘p martalab takroriy o‘lchashlar natijasida bizni qiziqtirayotgan miqdor haqida, masalan, tajriba detalining o‘lchami haqida to‘la ma‘lumotga ega bo‘lishimiz mumkin, buning uchun barcha o‘tkazilgan o‘lchashlar natijalarini matematik qayta ishlash kerak. ko‘p yillik kuzatishlar shuni ko‘rsatdiki, aniq mahsulot ishlab chiqarishga qo‘yilayotgan hozirgi zamon talablarida o‘lchash natijalarini bir oz matematik ishlashdan qo‘rqish aniqlik dushmani ekan. shu sababli o‘rtacha arifmetik qiymat dan tashqari o‘rtacha arifmetik qiymatni limit (chegaraviy) qiymati s aniqlansa, takroriy o‘lchashlarning qiymati yanada ortadi, bunda s ning qiymati σ ning qiymatiga va o‘tkazilgan o‘lchashlar soni n ga bog‘liq. o‘rtacha arifmetik qiymatning chegaraviy xatoligi s ushbu formula bo‘yicha aniqlanadi, bunda σ – bir qator o‘lchashlarning o‘rtacha kvadratik xatoligi. shunday qilib, mas‘uliyatli o‘lchashlarda bir qator (5…10) takroriy o‘lchashlar amalga oshiriladi va barcha o‘lchashlardan …

3 / 3

lar o‘tkazib, o‘lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatini baholang. topshiriqni bajarish tartibi: 1. detal (val)ning o‘lchami (diametri) mikrometr yordamida takror-takror o‘lchanib, olingan natijalar 1-jadvalning birinchi ustuniga yoziladi; 2. o‘lchashlar natijalarining o‘rtacha arifmetik qiymatini quyidagi formula orqali hisoblanadi: 3. topilgan natijani ( ) 1-jadvalning ikkinchi ustuniga yozib qo‘yiladi. 4. qoldiq xatoliklar ( ) qiymatlarini hisoblab, natijalarni 1- jadvalning uchinchi ustuniga yoziladi. 5. formula ( )2 bo‘yicha hisoblangan qiymatlar asosida 1-jadvalning 4- ustuni to‘ldiriladi. 6. σ( )2 qiymatni hisoblab, chiqqan natijani jadvalning chap tomonining quyisida yozib qo‘yiladi. 1- jadval o‘lchashlar natijalari хi, мм o‘rtacha arifmetik qiymat, , мм qoldiq xatolik ( ), мм ( )2, мм 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 σ хi = σ ( )2= 7. quyidagi formula orqali o‘lchashlarning o‘rtacha kvadratik xatoliligi σ ni aniqlanadi: 8. o‘lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatini quyidagi ifodadan topiladi: 9. agar ko‘p martalab takroriy o‘lchashlarda 3σ dan katta xatolik yuz bersa, bu …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "takroriy o‘lchashlar tahlili"

4-amaliy mashg‘ulot takroriy kuzatishlar natijalarini tahlil qilish va detal o‘lchamlarini baholash ishning maqsadi: takroriy o‘lchashlar o‘tkazish orqali ularning o‘lchash natijasi aniqligiga ta‘sirini o‘rganish. o‘lchash natijalarini matematik tahlil etish uslubiyotini egallash. o‘lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatini topishni organish. ish uchun kerakli asbob va jihozlar: mikrometrik o‘lchash asboblari, turli detallar, joizliklar va o‘tqazishlar bo‘yicha standartlar. nazariy ma‘lumotlar ko‘plab qayta o‘lchashlarda o‘lchamning tasodifiy xatoliklari hisobiga bo‘ladigan xatoligi marta kamayadi, bunda n o‘lchashlar soni. tasodifiy miqdorlarning taqsimot qonuni asosida bir xil miqdorlarning o’zini bir xil o‘lchash vositalari bilan takroriy o‘lchashlar natijasida tasodifiy xatoliklarnin...

This file contains 3 pages in DOC format (71.5 KB). To download "takroriy o‘lchashlar tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: takroriy o‘lchashlar tahlili DOC 3 pages Free download Telegram