arxiv va informatika

DOCX 20 стр. 392,2 КБ Бесплатная загрузка

20 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 392,2 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 20

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 20

oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalari vazirligi mirzo ulugʻbek nomidagi oʻzbekiston milliy universiteti tarix fakulteti sirtqi ta’lim v kurs arxivshunoslik yoʻnalishi “arxiv sohasida information xavfsizlik” fanidan mavzu: “arxiv va informatika” mustaqil ishi bajardi: ________________ tekshirdi: ________________ toshkent – 2025 arxiv va informatika reja: kirish 1. arxivlarda qo‘llanilgan texnologiyalarning tarixiy bosqichlari. 2. arxiv ishini kompyuterlashtirishning ahamiyati 3. arxiv faoliyatida internet tarmog‘idan foydalanish. xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish bizga ma’lumki, insoniyat tarixida uning hayoti va faoliyati bilan bog‘liq bo‘lgan hujjatli ma’lumotlami yig‘ish, saqlash va undan vaqt o‘tib, jamiyatning moddiy yoki manaviy ehtiyojini qondirish uchun foydalanish talabi har qanday davrda o‘zining dolzarbligini yo‘qotmagan. jumladan, yozuvning pay do bolishi ham aynan insoniyatning ushbu talabi mahsulidir. axborot insonlaming nutqida, kitobdagi matnlarda, arxiv hujjatlarida, operatoming filmida, fotografning suratida mavjud hisoblanadi. axborot bu olamdagi bo‘lgan borliq, ro‘y beradigan hodisalar va jarayonlar haqidagi ma’lumotlar yig‘indisi hisoblanadi. informatsiya lotincha “informatio” so‘zidan olingan bo‘lib, “tushintirish”, “tavsiflash” degan ma’nolami anglatadi. xxi …

2 / 20

cha bosqichga ajratish mumkin. birinchi bosqich: xix asr o‘rtalaridan boshlanib, u “mexanik” texnologiya davri deb ataladi. unda dastlabki texnik vositalaming pay do bolishi: foto, kino va ovoz yozish apparatlari, yozuv mashinasi, telefon va diktafonlaming kashf etilishi, pochta tizimining zamonaviylashuvi kabi barcha axborotni yaratish texnologiyasidagi tub o‘zgarishlar ish unumdorligi uchun asos bo‘lib xizmat qilgan. 1. arxivlarda ish faoliyatini yaxshilash uchun qo’llanilgan texnologiyalarning tarixiy bosqichlari mohiyati bo‘yicha “mexanik” texnologiya mavjud ishlab chiqarishni avtomatlashtirishning tashkiliy tuzilishi shakllanishiga yo‘l ochib berdi. ikkinchi bosqich: xx asming 50-yillargacha bolgan davmi o‘z ichiga olib, idoraviy arxivlarda yozuv mashinkalari va hisob- perforatsion uskunalaridan keng foydalanish jarayonlarini o‘z ichiga oladi. uchinchi bosqich: informatika fanining rivojlanishi natijasida 1960-yillarga kelib fanlararo olib borilgan tadqiqotlar asosida (arxivshunoslikda informatsion yondashuv) rivoj topdi. elektron hisoblash mashinasining pay do bolishi axborot texnologiyasida e’tibor axborot yetkazish shakliga emas, balki ma’lumotni ko‘chirishga qaratilgan. arxivlarda axborot tizimlarini yaratish va elektron hujjatlar ma’lumoti klassifikatsiyasini shakllantirishdan iborat. ayni shu davrdan …

3 / 20

joriy etish sohaning rivojlanishida asosiy turtki bo‘ldi. buning natijasida arxivchilar oldida 1980-yillar boshida hisoblashga mo’ljallab tuzilgan mashina asosidagi hujjatlami davlat saqloviga qabul qilish masalasi pay do bo‘ldi. mazkur davr boshqaruv tizimini avtomatlashtirish jarayonini nazorat qilish bo‘yicha samarali tajribaga erishganlik bilan ahamiyatlidir. beshinchi bosqich: 1990-yillardan boshlab arxivlar faoliyatini takomillashtirish maqsadida arxiv ishiga zamonaviy texnologiyalami joriy etish, yalpi ravishda kompyuterlashtirish va sohaga tatbiq etish jarayonlarini qamrab oladi. mazkur yo‘nalishdagi ishlaming samarali tashkil etilishida bir qator xalqaro standartlar qabul qilinishi va axborotlashtirish, elektron hujjat almashuvi, elektron raqamli imzo kabi innovatsion tizimlami tatbiq etishga qaratilgan maxsus qomm va qonunosti hujjatlarining qabul qilinishi bilan ko‘zga tashlanadi. bunda jahon arxivlari faoliyatida hujjatlami avtomatlashtirilgan qidiruv tizimini yaratish bo‘yicha dasturlar ishlab chiqish, arxiv hujjatlarining elektron nusxalarini yaratish kabi yangi turdagi arxiv xizmatlarining shakllanishi kuzatildi. arxivshunoslik sohasiga axborot texnologiyalarini keng joriy etish va arxiv hujjatlarining elektron bazalarini yaratish ishlari mdh davlatlari ichida dastlab belorusiya respublikasida 1993-yillardan boshlangan. hozirga kelib …

4 / 20

kiston milliy arxivlarini zamonaviy texnik vositalar bilan jihozlash hamda arxiv hujjatlarini boshqarish tizimi суад (система управления архивными документами - arxiv hujjatlarini boshqarish tizimi (ahbt)) elektron dasturini joriy etish bilan boshlangan. tizimning afzalligi: arxivga murojaat qilayotgan tadqiqotchiga kerakli hujjatlami qidirib topish uchun an’anaviy ma’lumot - axborot tizimida bir necha soatdan bir necha kungacha saraflansa, kompyuterdagi axborot-qidiruv xizmati orqali bor-yo‘g‘i 5-10 daqiqa vaqt sarflanadi. bu ish ma’lumotlar bazasi kiritilgan maxsus dastur mavjud bolgan kompyuterga kerakli kalit so‘zi kiritilishi yoki hujjat nomi muallifining initsialini kiritish orqali bajariladi. bundan ko‘rinib turibdiki, elektron qidiruv tizimi o‘zining ustunligi bilan qisqa vaqt ichida so‘ralgan ma’lumotlami qidirib topish imkonini beradi. umuman olganda, arxiv ishini avtomatlashtirish jarayoni bevosita fan-texnikani rivojlantirish bilan bogliq bo‘lib, bunda bevosita jamiyatni arxivlarda saqlanayotgan axborotni qulay shaklda tez va sifatli qidirish va undan nusxa ko‘chirishga bolgan talablarini bajarish bilan bogliq bolgan. shuni alohida ta’kidlash kerakki, vaqt o‘tishi bilan elektron darsliklar va kitoblar ham ulardan foydalanish …

5 / 20

alari taqdim etilgan. “abc solution inc” kompaniyasi, ya’ni ahbt tomonidan dasturiy ta’minot ishlab chiqilgan. malaka oshirish maqsadida bir qancha mutaxassislar koreyaga borib kelishgan. arxiv hujjatlarini boshqarish tizimi - o‘zbekiston respublikasi davlat arxivlaridagi ish jarayonlari asosida yaratilgan dasturiy ta’minot hisoblanadi. ahbt arxivlardagi asosiy jarayonlami avtomatlashtirishga motjallangan, arxiv hujjatlarini yig‘ish, tizimlashtirish, saqlash, qidirish va ulardan foydalanishni ta’minlaydigan tizimdir. u java va xml dasturlash tillarida yaratilgan. uning asosiy afzalliklaridan biri davlat arxivlarida mavjud hujjatlaming ulkan hajmini qamrab olish imkoniyati hisoblanadi. davlat arxivlari o‘rtasidagi optik tolali kabel bilan ulangan tarmoq orqali ulaming axborotlari o‘zbekiston milliy arxivi serveriga kelib tushadi. ahbt raqamlashtirilgan totiq matnli hujjatlar saqlanadigan server, metamatumotlar saqlanadigan mb server va dasturlar serveridan iborat. ahbt ning asosiy funksiyalari quyidagilar: • elektron arxiv hujjatlarini yig‘ib tizimlashtirish; • arxiv hujjatlarini idassifikatsiya qilish; • arxiv saqlovxonalarini ro‘yxatlash; • elektron ma’lumotlami qidirish; • hujjatlarga elektron buyurtma berish; hozirda arxiv hujjatlarini boshqarish tizimining ma’lumotlar bazasi: • o‘zmada 6 ro‘yxat, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 20 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "arxiv va informatika"

oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalari vazirligi mirzo ulugʻbek nomidagi oʻzbekiston milliy universiteti tarix fakulteti sirtqi ta’lim v kurs arxivshunoslik yoʻnalishi “arxiv sohasida information xavfsizlik” fanidan mavzu: “arxiv va informatika” mustaqil ishi bajardi: ________________ tekshirdi: ________________ toshkent – 2025 arxiv va informatika reja: kirish 1. arxivlarda qo‘llanilgan texnologiyalarning tarixiy bosqichlari. 2. arxiv ishini kompyuterlashtirishning ahamiyati 3. arxiv faoliyatida internet tarmog‘idan foydalanish. xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish bizga ma’lumki, insoniyat tarixida uning hayoti va faoliyati bilan bog‘liq bo‘lgan hujjatli ma’lumotlami yig‘ish, saqlash va undan vaqt o‘tib, jamiyatning moddiy yoki manaviy ehtiyojini qondirish uchun ...

Этот файл содержит 20 стр. в формате DOCX (392,2 КБ). Чтобы скачать "arxiv va informatika", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: arxiv va informatika DOCX 20 стр. Бесплатная загрузка Telegram