huquq tizimi

DOC 86,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1350301370_15037.doc биринчи булим huquq tizimi reja: 1. huquq tizimi tushunchasi va uning tuzilishi 2. huquq tizimining tuzilish tamoyillari 3. huquq tizimi va huquqshunoslik fanlar tizimi 1. huquq tizimi tushunchasi va uning tuzilishi. huquq tizimi jamiyatning iqtisodiy tuzilishidan paydo bo‘lib, u bilan bog‘liq bo‘lgan, uning mustahamlaydigan har bir davlatning ichki huquq tuzilishi bo‘lib, kishilar o‘rtasidagi turli ijtimoiy munosabatlarni tartibga soladi. huquq tizimi jamiyatning siyosiy, g‘oyaviy, ma’rifiy, madaniy va boshqa ijtimoiy belgilari bilan bog‘liqdir. hamda huquq tizimi jamiyatning milliy munosabatlari, uning urf —odatlari, barcha xalqning huquqiy ongi huquqiy madaniyatligi va davlatning huquq ijodkorlik faoliyatiga borliqdir. huquq tizimi jamiyatdagi barcha sinf, millat, tabaqa va xalqning qonun darajasida ko‘tarilgan erki —irodasi bo‘lib, ular o‘rtasidagi turli ijtimoiy munosabatlarni tartibga soluvchi huquq normalari, huquq institutlari va huquq sohalaridan iborat bo‘lib, obyektiv xarakterga ega. huquq normalari - bu huquq tizimining eng asosiy, dastlabki tuzilishidir. huquq normalari jamiyatning iqtisodiy tuzilishi bilan belgilanadigan, barcha kishilar uchun majburiy bo‘lgan, ijtimoiy …
2
blangan o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasida ham mavjud. masalan, «inson va fuqarolarninng asosiy huquqlari erkinliklari va burchlari», «jamiyat va shaxs» ma’muriy hududiy va davlat tuzilishi» va boshqalar huquqning barcha sohasiga taaluqlidir. jumladan, fuqarolik huquqi soqasida-mulk huquqi institutlari, jinoyat huquq sohasida-davlatga qarshi institutlar mavjud. bu huquq institutlari tegishli huquq sohalarining ichki tarkibiy qismini tashkil qiladi. o‘z navbatida birinchisi — mulkiy munosabatlarni, ikkinchisi — davlatga qarshi qaratilgan jinoyat qilishdan kelib chiqadigan ijtimoiy munosabatlarni tartibga soluvchi huquqiy normalardir. huquq normalari institutlarga bo‘lishdan maqsad hayotda mavjud bo‘lgan, juda ko‘pgina huquq normalari bilan turli ijtimoiy munosabatlarni tartibga solib, ularning huquq sohalariga birlashtirib, amaliyotda huquq normalarini to‘g‘ri qo‘llashda foydalanishdir. huquq soxasi — bu hayotda o‘ziga xos bir turdagi ijtimoiy munosabatlarning muayyan sohasini tartibga soluvchi maxsus huquq normalari va huquq institutlarining yig‘indisi. masalan, moliyaviy munosabatlar — moliya huquq soxasi bilan mexnat xuquq sohasi esa mehnat munosabatlari bilan tartibga soladi. huquq sohasi – bu huquq tizimining asosiy qismi va mustaqil …
3
hun xizmat qiladi. demak, huquq tizimi — jamiyatning iqtisodi, siyosiy va ijtimoiy tuzilishi bilan bog‘liq, obyektiv xarakterga ega bo‘lgan bir turdagi ijtimoiy munosabatlarning tartibga soluvchi huquq normalari, huquq, institutlari va sohalarini tartib bilan to‘g‘ri joylashtirilishidir. 2. huquq tizimining tuzilish tamoyillari. huquq tizimi tarixan obyektiv shakillanuvchi hodisa bo‘lgani sababli, uning normalari, huquq institutlari va huquq sohalariga ish ham obyektiv tamoyillarga asoslanadi. huquq tizimining obyektiv tamoyillari —bu jamiyatda har bir huquq sohasi bilan kishilar o‘rtasidagi ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishdir. bu ijtimoiy munosabatlar o‘zining mazmuni na davlat boshqaruvining qaysi sohasiga tegishli ekanligi bilan farq qiladi. jamiyatning iqtisodi, ijtimoiy va siyosiy tuzilishidan kolib chiqqan xilma — xil ijtimoiy munosabatlar shu munosabatlarni tartibga soladigan huquqiy normalarning turini belgilab beradi. shuning uchun ham huquq institutlari va huquq sohalariga hamda huquq normalariga -huquq tizimiga bo‘lishning bosh asoslaridan biri bu huquq bilan tartibga solinadigan ijtimoiy munosabatlardir. bu ijtimoiy munosabatlar huquqiy tartibga solish predmeti deb ataladi. huquqiy tartibga solish …
4
urchlarini paydo bo‘lishligini aniq belgilaydi. u hokimiyat huquqiga ega bo‘lib, «qattiq» tartib o‘rnatiladi. bu usul ma’muriy, jinoiy va konstitutsiyaviy huquq, soqalarida ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishda keng qo‘llaniladi. avtonomiya (dispozitiv) usulda huquqiy munosabat ishtirokchilariga teng majburiyat belgilaydi. taraflarning huquq va burchlari ularning kelishuvi bilan paydo bo‘ladi, o‘zgaradi va bekor bo‘ladi. bu usul fuqarolik va soila huqo‘q sohalarida ko‘proq ishlatiladi demak, o‘zbekiston respublikasi huquq sohalari ijtimoiy munosabatlarning tartibga solish va usuli bilan bir biridan farq qiladi. masalan, fuqarolik na meqnat huquqiy munosabatlari o‘zaro o‘xshash bo‘lsada, ularning tartibga solish predmeti va usuli turlichadir. fuqarolik ijtimoiy munosabatlarning tartibga solish predmeti bo‘yicha — mulkiy bo‘lmagan va mulkiy huquqiy munosabatlarni o‘rgatadi. meqnat huquqi esa — xodimlarning meqnat qilish munosabatlarini o‘rgatadi. ijtimoiy munosabatlarni tartibga solish usuli bo‘yicha ham ikki huquq soqasi bir- biridan farq qiladi. fuqarolik huquqida ijtimoiy munosabatlarni tartibga solish usuli bo‘yicha da’vo arizasi sudga beriladi. sud bu ishlarni ko‘rib hal qiladi. mahnat huquqi bo‘yicha xodimlarning …
5
ida talablariga muvofiq ravishda o‘zgarib boradi. shu bilan birga huquq tizimini tashkil topishi va rivojlanishi obyektiv holda bo‘lib, uning huquqiy normalar, huquq institutlari va huquq sohalariga ajratish ham obyektiv xarakterdagi tamoyillarga asoslanadi. shuning uchun o‘zbekiston iqtisodiy, siyosiy, ma’naviy va huquqiy sohada islohatlar o‘tkazib uning huquq tizimiga kiruvchi — huquq sohalari yangilanib rivojlanib bormoqda. o‘zbekiston respublikasi mustaqil davlat bo‘lib, jahonda rivojlangan davlatlar va sharqona milliy urf—odatlar asosida ko‘pgina yangi qonunlar qabul qildi. jumladan, mulk, to‘g‘risida, davlat tasarufidan chiqarish va xususiylashtirish to‘g‘risida, garov to‘g‘risida va boshqa bozor iqtisodiga o‘tish bilan bog‘liq bo‘lgan ko‘pgina qonunlar. bular o‘zbekiston respublikasining huquq tizimini umumiy va xususiy bo‘linishga olib keladi. burjuaziya huquq fanida uning huquq tizimi umumiy va hususiy huquqga bo‘linadi. huquqning bunday bo‘linishiga qadimgi rim yuristi ulpian asos solgan. bu nazariya hozirgacha burjuaziya davlatlarida saqlanib, burjuaziya olimlarining fikricha huquqning bunday bo‘linishi tabiiy bo‘lib, shaxs bilan davlat o‘rtasidagi va xususiy mulkga asoslangan ijtimoiy munosabatlardan kelib chiqqan. umumiy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "huquq tizimi"

1350301370_15037.doc биринчи булим huquq tizimi reja: 1. huquq tizimi tushunchasi va uning tuzilishi 2. huquq tizimining tuzilish tamoyillari 3. huquq tizimi va huquqshunoslik fanlar tizimi 1. huquq tizimi tushunchasi va uning tuzilishi. huquq tizimi jamiyatning iqtisodiy tuzilishidan paydo bo‘lib, u bilan bog‘liq bo‘lgan, uning mustahamlaydigan har bir davlatning ichki huquq tuzilishi bo‘lib, kishilar o‘rtasidagi turli ijtimoiy munosabatlarni tartibga soladi. huquq tizimi jamiyatning siyosiy, g‘oyaviy, ma’rifiy, madaniy va boshqa ijtimoiy belgilari bilan bog‘liqdir. hamda huquq tizimi jamiyatning milliy munosabatlari, uning urf —odatlari, barcha xalqning huquqiy ongi huquqiy madaniyatligi va davlatning huquq ijodkorlik faoliyatiga borliqdir. huquq tizimi jamiyatdagi barcha sinf, millat, t...

Формат DOC, 86,0 КБ. Чтобы скачать "huquq tizimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: huquq tizimi DOC Бесплатная загрузка Telegram