amaliy axborot tizimlari haqida umumiy ma'lumotlar

PDF 47 pages 788.3 KB Free download

47 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 788.3 KB

File type PDF

Pages 47

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 47

слайд 1 1-mavzu. amaliy axborot tizimlari haqida umumiy ma’lumotlar ma’ruzachi dotsent: sh.r.rahmonov. reja 1. axborot tizimi tushunchasi. 2. avtomatlashtirilgan axborot tizimlari. 3. axborot tizimidagi jarayonlar va ularni joriy etish. 4. axborot tizimini yaratish. “tizim” deganda, bir vaqtning o’zida ham yagona , yaxlit deb qaraladigan har qanday obyekt, ham qo’yilgan maqsadlarga erishish manfaatlarida birlashtirilgan turli elementlar majmuyi tushuniladi. ma’lumki bugungi kunda turli xil tizimlar yaratilgan bo’lib ular o’z tarkibi va bosh maqsadi bo’yicha bir-biridan farqlanadi. tizim tushunchasi keng tarqalgan va juda ko’p maqsadlarda qo’llaniladi. axborot tizimlariga nisbatan qo’llanilganda aksariyat hollarda texnik vositalar va dasturlar to’plami nazarda tutiladi.kompyuterning faqat apparat qisminigina tizim deb atash mumkin. muayyan amaliy vazifalarni bajarish uchun hujjatlarni yuritish va hisob kitoblarni boshqarish jarayonlari bilan to’ldirilgan ko’plab dasturlarni ham tizim deb hisoblashimiz mumkin. har bir tizim 4 asosiy qismdan iborat: - kiritish - ishlov berish - chiqarish - teskari a kiritish ishlov berish chiqarish axborot tizimi - qo’yilgan maqsadlarga …

2 / 47

t tizimlari quydagi tizimlarga bo’linadi: dastlabki mexanizatsiyalashgan avtomatlashtirilgan avtomatlashgan dastlabki axborot tizimlarida axborotga ishlov berishning barcha jarayonlari qo’lda bajarilgan. bunday tizimlarda axborotni qidirish uchun oddiy selektiv moslamalardan foydalaniladi. bu qurilmalar arzon, ular bilan ishlatish uchun oliy malakali xizmat ko’rsatuvchi xodimlar talab etilmaydi. mexanizatsiyalashgan axborot tizimlarida axborotga ishlov berish va qidirish uchun turli mexanizatsiyalshgan vositalardan foydalaniladi, ular orasida hisoblash perforatsiya mashinalari keng tarqalgandir. mexanizatsiyalashgan axborot tizimlarida axborot eltuvchilari bo’lib perfokartalar hisoblanadi. bunday mexanizatsiyalashgan tizimlarning texnik vositalari takibiga perforatsiya mashinalari kiradi. ularning har biri muayyan bir vazifani bajaradi. perforator yordamida zxborot dastlabki hujjatdan perfokartalarga o’tkaziladi. saralovchi umumiy belgilarga ega bo’lgan perfokartalarni alohida guruhlar bo’yicha joylashtiriladi. avtomatlashtirilgan avtomatlashgan axborot tizimlaridagi axborotni saqlash, unga ishlov berish va qidirish uchun hamda kompyuterlarda axborotni to’plash, tayyorlash va uzatish, shuningdek axborotni istemolchiga chiqarib berish bilan bog’liq operatsiyalarni bajarish uchun ham foydalaniladi. bu tizimlar keng funksional imkoniyatlarga ega va axborotni juda katta hajmlarini saqlash va ishlov berishga qodir. …

3 / 47

ning optimal variantlarini olish. tizimni avtomatlashtirish natijasida ishchilarning vazifalarini engillashtirish. eng tog’ri axborotga ega bo'lish. axborotlarni qog’ozda emas balki magnit yoki optik disklarda saqlash maҳsulot ishlab chiқarish sarf ҳarajatlarini kamaytirish. foydalanuvchilar uchun qulayliklar yaratish. axborot tizimlarida boshqaruv tuzilmasining o'rni axborot tizimi jamiyat va har bir tashkilot uchun quyidagilarni bajarishi lozim: axborot tizimining tuzilmasi va uning qo'llanilish maqsadi, jamiyat va korxona oldida turgan vazifa bilan to'g'ri kelishi kerak. masalan; tijorat firmasida – foydali biznes, davlat korxonasida ijtimoiy va siyosiy vazifalarni bajarishi kerak. 2. axborot tizimi inson tomonidan boshqarilishi va ijtimoiy etika prinsplari asosida foyda keltirishi kerak. 3. to'g'ri, kafolatli va o'z vaqtida axborotlarni mijoz yoki tizimlarga etkazishi lozim. hozirgai davrda turli maqsadlarga mo’ljallangan turli axborot tizimlari muvoffaqiyatli ishlab turibdi, ular foydalanuvchilarning axborot so’rovlarini qondirish uchun yo’naltirilgan. bunday tizimlarning o’ziga xos xsusiyati shundaki ularda so’rovga muvofiq topilgan axborotdan aynan shutizimning doirasida bevosita foydanilmaydi, balki foydalanuvchiga beriladi, u olingan axborotda o’ziga zarur istalgan …

4 / 47

anziksiyalarni qayta ishlash (processing), boshqaruv axborot tizimlari, qarorlarni qabul qilishni qo’llab quvvatlash tizimlari. undan tashqari bazi tashkilotlar maxsus maqsadli tizimlarni ishlatadilar: suniy intellekt, ekspert tizimlari, virtual voqealik va boshqalar. elktron-tijorat – axoborot texnologiyalari yordamida amalga oshiriladigan tovarlarni sotish, ishlarni bajarish va xizmat kor’satish bo’yicha tadbirkorlik faoliyati. tranzaksiya biznesga bog’liq o’zaro almashish. masalan: masalan mijoz amalga oshirgan to’lov ,ishchiga to’langan ish haqi. tranzaksiyalarni qayta ishlash tizimi - bu biznes tranzaksiyalarini saqlab qolish va qayta ishlash uchun foydalaniladigan odamlar, jarayonlar, dasturlar, ma'lumot bazalari va uskunalar bilan tashkil etilgan to'plamdir. boshqaruv tizimlari turli-tuman boshqaruv va texnik- iqtisodiy masalalarni hal etilish uchun mo'ljallangan. odatda bu tizimlar korxonalar, tashkilotlar, tarmoqlar (masalan: kasalxonalar, avtomatlashgan omborlar, moddiy-texnika ta'minoti va zahira qismlarini boshqarish, kadrlarni hisobga olish va buxgalteriya hisobining axborot tizimlari) avtomatlashtirilgan boshqaruv tizimlari (abt) doirasida ishlaydi. ko'pincha bu tizimlar ayrim sohalarga xizmat ko'rsatadi va mustaqil hisoblanadi, ya'ni o'zining axborot fondi, algoritmi va dasturiy ta'minotiga ega bo'ladi. boshqaruv …

5 / 47

di. demak, boshqaruv tizimlari bir vaqtning o’zida axborot- ma’lumot tizimlarining vazifalarini ham bajaradi. bu tizimda so’rovlar odatda doimiy va reglamentli xarakterga ega bo’ladi. axborot tizimi bu so’rovlarni amalga oshira borib, nazorat qilinadigan jarayonlarning holati to’g’risidagi axborotga muntazam ravishda (har kuni har hafta va h.k) ishlov berish natijasida ma’lumot shakllarining muayyan ro’yxatini beradi, shuningdek boshqa turdagi so’rovlarga ham xizmat ko’rsatadi. • axborot-hisoblash tizimlarida saqlanayotgan axborotdan turli hisoblash operatsiyalari bilan bog'liq vazifalarni hal qilish uchun foydalaniladi. bunday vazifalarga statistik hisobot va tahlil, ob-havo va konlarni prognozlash, tashhislash (kasalliklarga tashhis qo'yish, uskunalarning nosozliklari sabablarini aniqlash) kabilar kiradi. avtomatlashtirilgan loyihalash tizimlari (alt) doirasida ishlaydigan axborot tizimlarini ham axborot-hisoblash tizimlariga kiritish mumkin. avtomatlashtirilgan loyihalash tizimlari asbobsozlik va mashinasozlik, radioelektronika va kemasozlikda turli loyihalar hisob-kitoblarini bajaradi, elementlar, sxemalar, qurilmalarning parametrlarini maqbullashtirish vazifalarini hal qiladi. hisoblash tizimlarining funktsiyalari axborot tizimlarining boshqa turlariga ham xos bo'lishi mumkin. axborot-mantiqiy tizimlar boshqa tizimlardan farqli o'laroq ilgari bevosita shaklda tizimga kiritilmagan, …

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About "amaliy axborot tizimlari haqida umumiy ma'lumotlar"

слайд 1 1-mavzu. amaliy axborot tizimlari haqida umumiy ma’lumotlar ma’ruzachi dotsent: sh.r.rahmonov. reja 1. axborot tizimi tushunchasi. 2. avtomatlashtirilgan axborot tizimlari. 3. axborot tizimidagi jarayonlar va ularni joriy etish. 4. axborot tizimini yaratish. “tizim” deganda, bir vaqtning o’zida ham yagona , yaxlit deb qaraladigan har qanday obyekt, ham qo’yilgan maqsadlarga erishish manfaatlarida birlashtirilgan turli elementlar majmuyi tushuniladi. ma’lumki bugungi kunda turli xil tizimlar yaratilgan bo’lib ular o’z tarkibi va bosh maqsadi bo’yicha bir-biridan farqlanadi. tizim tushunchasi keng tarqalgan va juda ko’p maqsadlarda qo’llaniladi. axborot tizimlariga nisbatan qo’llanilganda aksariyat hollarda texnik vositalar va dasturlar to’plami nazarda tutiladi.kompyuterning faqat a...

This file contains 47 pages in PDF format (788.3 KB). To download "amaliy axborot tizimlari haqida umumiy ma'lumotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: amaliy axborot tizimlari haqida… PDF 47 pages Free download Telegram