moliyaviy matematika

PDF 14 pages 589.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 589.5 KB

File type PDF

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

5-мавзу. “молиявий математика” фанининг асослари. фоизлар 5.1. оддий, мураккаб ва узлуксиз фоизларда жамғариш 5.2. математик дисконтирлаш 5.3. ҳисоб ва фоиз ставкаларининг эквивалентлиги 5.1. оддий, мураккаб ва узлуксиз фоизларда жамғариш бизнеснинг олтин қоидаси: бугун олинган пул миқдори, эртанги олинадиган пул миқдоридан кўп. бунинг сабаби ҳар қандай пуп миқдори бугун инвестиция қилинса, келажакда у фойда келтиради. ўз навбатида олинган фойда эса реинвестирланади ва ҳоказо. “вақт бу пулдир” (time is money) афоризми ҳозирги молиявий миқдорлар таҳлилининг мазмунини ташкил этади. ҳар қандай молиявий операция, инвестицион лойиҳа ѐки тижорат келишувлaри бир қанча шартлар бажарилишини талаб қилади ва бу операцияда қатнашувчи томонларнинг розилиги билан амалга оширилади. бу шартларга қуйидаги миқдорий катталиклар киради: пул маблағлари, вақт параметрлари, процент ставкалари, ҳисоб ставкалари ва бошқа қўшимча катталиклар. санаб ўтилган ҳар бир катталик турли кўринишларда тасаввур қилиниши мумкин. масалан, тўловлар бир маротабали ѐки кўп маротабали, вақт бўйича ўзгармас ѐки ўзгарувчи бўлиши мумкин. процент ставкаларининг турли кўринишлари ва устама процент тўлашнинг …

2 / 14

: анъанавий ѐки “классик” ва янги ноанъанавий, уларнинг қўйилиши ва узлуксиз ишлаб чиқилиши кейинги икки-уч ўн йилликларда кузатилмоқда. миқдорий молиявий таҳлил аниқлик ва ноаниқлик шартларида қўлланилади. биринчи ҳолда таҳлил учун берилганлар олдиндан маълум ва фиксирланган деб ҳисобланади. масалан, одатдаги облигацияни чиқаришда барча параметрлар – муддат, купонли даромадлилик, сотиб олиш тартиби каби параметрлар келишиб олинади. пул ўсиши, процент ставкасининг 2 даражаси, валюта курси тебранишининг ноаниқлиги таҳлилни қийинлаштиради. молиявий математика қандай предмет эканлигини осон англаш мақсадида қуйидаги оддий масаланинг қўйилишига доир мисол келтирамиз. фараз қилайлик, д млн. сўм миқдоридаги инвестициядан қуйидагича маблағ келадиган бўлсин: 3 ойдан сўнг а млн. сўм, 8 ойдан сўнг в млн. сўм ва икки йил мобайнида ҳар ойда с млн. сўм. инвестициянинг даромадлилиги йиллик мураккаб процент ставкаси бўйича қандай бўлади? молиявий математика рамкаси етарли даражада кенг – элементар процент ҳисобидан тортиб, мураккаб ҳисобларгача, масалан, облигацияни самарали чиқаришда турли омилларга таъсирини баҳолаш ѐки молиявий инвестиция саватини диверсификациялаш (инвестицияларни объектлар …

3 / 14

0 сўм тенг кучли бўлмайди. иқтисoдиѐтдa биз кўп ўзгaришлaр, яъни мaълум вaқт дaвoмидa ўсувчи ѐки кaмaювчи миқдoрлaр билaн дуч кeлaмиз. пул миқдoри, сaрмoя дeпoзит ҳисoбининг ўсиб бoриши унгa тўлaнгaн фoизлaрнинг йиғилишидaн ибoрaтдир. кўп йиллар давомида ишлаб чиқариш давом этаверса, у ҳолда нефт заҳирасининг миқдори камайиб боради. бу бобда вақт бўйича ўзгаришлар билан боғлиқ бўлгaн муаммoни ҳaл қилишдa мaтeмaтикa қaндaй ѐрдам бериши тушунтирилади. молиялаштириш тадбиқ этишларнинг асосий соҳаси бўлиб, унда баҳолаш методлари, инвестициянинг турли кўринишлари ўрганилади. бундан бошқа қўшимча қилиб айтиш мумкинки, йилдан йилга тезлик билин камайиб кетаѐтган табиий ресурсларни бошқариш ҳам молиялаштиришга боғлиқ. депозит ҳисобига қўйилган пулга одатда белгиланган вақт оралиқларида фоиз тўланади. шундай қилиб, қўйилган пулни қайтариш аниқ вақт оралиқларида амалга ошади. 3 1-расм. мисол учун, 7.1 (а) расмда иxтиѐрий берилган вақт моментида депозитга қўйилган £1000 пулни йиллик 10% ставкадаги жамғарилган пул миқдори кўрсатилган. депозит ҳисобида вақт ва умумий жамғарма орасида ўзгармас боғлиқлик мавжуд эмас. бунинг ўрнига ҳисобга пул …

4 / 14

ади. олинадиган нефт миқдори ва вақт даврлари орасидаги боғлиқликни кўрсатувчи узлуксиз силлиқ функция мавжуд. 1 1 mike rosser. basic mathematics for economists. - london and new york, taylor & francis group, 2003 у 4 агар бирор р сармоя n йилга қарзга берилиб катта s жамғарма пул маблағи бўлиб қайтса, у ҳолда берилган муддатдаги фоиз ставка i қуйидаги формула билан аниқланади s p i p n    , n – қарз муддати. йиллик ҳисоб фоиз ставкаси d қуйидаги формуладан топилади s p d s n    . бу кўрсаткичларнинг бирортасини билсак, бошқасини юқоридаги формулалардан фойдаланиб аниқлашимиз мумкин , 1 1 d i i d dn in     . булар дисконт-фактор (discount factor) дейилади. молиявий амалиѐтда шартномада иккита вақт бирлиги кўрсатилади, кредитни берилиш вақти ва кредитни тугалланиш вақти, яъни to ва to + т. мисол. мижоз банкка 500 минг сумни 16% йиллик фоиз ставка билан …

5 / 14

 . 5 оддий фоиз асосида пул маблағларини жамғариш. оддий фоизлар бир йилдан кам бўлган, кам муддатли молиявий операцияларда қўлланилади. жамғарилган пул маблағи (ссудалар, депозитлар ва ҳоказо) деб, унинг бошланғич миқдори ва маълум бир муддатдан кейинги фоизи йиғиндисига айтилади. бир даврдан сўнг ҳисобланган фоизлар p  i га тенг, n даврдан кейин эса pn  i га тенг. оддий фоиз асосида, жамғарилган пул маблағлари қуйидаги арифметик прогрессия асосида ўзгаради        , 1 , 1 1 2 ,..., 1p p pi p i p i pi p i p ni        . прогрессиянинг биринчи ҳади р га тенг, айирмаси эса - pi, у ҳолда жамғарилган пул маблағлари прогрессиянинг охирги ҳадидан иборат бўлади. оддий фоиз асосида, n даврдан кейин, жамғарилган пул маблағлари қуйидаги формула билан аниқланади  1s p ni  . (1) бу формула оддий фоиз асосида жамғарилган пул …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moliyaviy matematika"

5-мавзу. “молиявий математика” фанининг асослари. фоизлар 5.1. оддий, мураккаб ва узлуксиз фоизларда жамғариш 5.2. математик дисконтирлаш 5.3. ҳисоб ва фоиз ставкаларининг эквивалентлиги 5.1. оддий, мураккаб ва узлуксиз фоизларда жамғариш бизнеснинг олтин қоидаси: бугун олинган пул миқдори, эртанги олинадиган пул миқдоридан кўп. бунинг сабаби ҳар қандай пуп миқдори бугун инвестиция қилинса, келажакда у фойда келтиради. ўз навбатида олинган фойда эса реинвестирланади ва ҳоказо. “вақт бу пулдир” (time is money) афоризми ҳозирги молиявий миқдорлар таҳлилининг мазмунини ташкил этади. ҳар қандай молиявий операция, инвестицион лойиҳа ѐки тижорат келишувлaри бир қанча шартлар бажарилишини талаб қилади ва бу операцияда қатнашувчи томонларнинг розилиги билан амалга оширилади. бу шартларга қуйидаги ...

This file contains 14 pages in PDF format (589.5 KB). To download "moliyaviy matematika", click the Telegram button on the left.

Tags: moliyaviy matematika PDF 14 pages Free download Telegram