aminokislota

PPT 33 pages 11.4 MB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 11.4 MB

File type PPT

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

презентация powerpoint ma’ruzachi: t.f.f.d (phd) nurilloyev zafar ismatilloyevich aminokislota aminokislotalarning umumiy tuzilishi: r h2n- ch-cooh karboksil gruppa(karboksil) -соон — karbon kislotalarning kislotalilik xususiyatini belgilaydigan bir valentli gruppa о о с н aminogruppa — bir valentli gruppa—nh2, ammiak qoldig’i(nh3). aminokislotalar: alа арг асн asp val gis gli gln glu ile ley liz met pro ser tir tre tri fen sis 02 oqsil nima? oqsil yoki proteinlar grek tilidan “protos”-birinchi degan ma’noni anglatadi. * oqsillar –organik moddalar rivijlanishining oliy shaklidir. oqsillar tiriklikning asosidir. hayot – oqsillarning yashash shaklidir. 1 birinchi oqsil? birinchi marta oqsil italiyalik yakopo bartolomeo bekkari (1682— 1766) tomonidan 1728 yilda bug’doy unidan olingan. * antuan fransua de furkrua антуан франсуа де фуркруа oqsillar o’rganilishi- ning asoschisi oqsil nimalardan tashkil topgan? o2 n c h2 s * oqsillarning vazifasi: 1.qurilish vazifasi: oqsillar tayanch, muskul va qoplopvchi to’qimalarni qurilishiga xizmat qiladi.(kollogen,fibroin) 2.transport vazifasi: oqsillar yordamida organizmga moddalar etkaziladi. (gemoglobin) 3.vositachilik vazifasi: …

2 / 33

$i. h2n-ch2-cooh + nh2-ch-cooh→ | ch3 glisin alanin o o || ∕∕ h2n-ch2-c-nh2-ch-c | \ ch3 oh dipeptid (glisin-alanin) uchta aminokislotadan tripeptidlar, ko’p sonli aminokislotalardan –polipeptidlar hosil bo’ladi. hosil bo’lgan dipeptidda molekulasining uchlarida har qaysi aminokislotadagi kabi funkzional gruppalar- karboksid bilan aminogruppa qoladi. shu sababli dipeptid o’zining bitta uchi orqali uchunchi aminokislota bilan reaksiyaga kirishib, tripeptid hosil qiladi. 2 o o o || ∕∕ ∕∕ h2n-ch2-c-nh-ch-c + nh-ch-c --------→ \ ∕ | \ h2o (oh h) ch2-sn oh o o || ∕∕ →h2n-ch2-c-nh-ch-c-n-ch-c | | \ ch3 ch2-sn oh tripeptid (glisil-alinil-sistelin) xuddi shu yol bilan tetropeptidga, so’ngra pentapeptidga aylanadi. zanjirning tuzulishini ushbu sxema bilan ifodalash mumkin. turli oqlillar ma’lum bo’lib, ularning molekulalar massari 6000 dan bir necha milliongacha bo’ladi. turli oqsillarning element analizi natijalari bo’yicha ularda c---50-55/ o---21,5-23,5/, h--7/atrofida, n---15-17/, ---0,3-2,5/ yana biroz miqdorda p, galogenlar, metallar bo’ladi. masalan: qon oqsili- gemoglobinning empirik formulasi (c738 h1166 o208 s2fe)4 oqsillar tarkibi …$

3 / 33

leysin h2n-ch-cooh l ch2-ch(ch3)2 izoleysin h2n-ch-cooh l ch2-(ch3)2-nh2 serin h2n-ch-cooh l ch2oh bunda radikalda turli xil funksional gruppalar (-sh,-oh,-cooh, nh2) va xalqalar bo’lishi mumkin. oqsillarning gidrolizi aslida polipeptid bog’lanishlarning gidrolizidan iborat. oqsillarning hazm bo’lishi ham ana shunga asoslangan. ovqat hazm bo’lishida oqsil molekulalari aminokislotalarga qadar gidrorizlanadi, bu kislotalar suvli muhitda yaxshi eriganligi sababli qonga o’tadi va organizmning barcha hujayra hamda to’qimalariga yetib boradi. bu erda aminokislotalarning ehg ko’p qismi turli a’zo va to’qimalarda oqsillar sintez bo’lishiga, bir qismi- gormonlar, fermentlar va boshqa biologik muhim moddalar sintez bolishiga sarflanadi, qolgani esa energiya materiali sifatida xizmat qiladi. hozirgi vaqtda oqsil molekulasining birlamchi, ikkilamchi, uchlamchi strukturalari bir-biridan farq qiladi. birlamchi strukturasi. ikkilamchi struktura. oqsilning birlamchi strukturasi: aminokislotalarning ma’lum izchillikda joylashgan polipeptid zanjiri oqsilning birlamchi strukturasi deb ataladi. * oqsilning ikkilamchi tuzilishi : polipeptid zanjiridagi peptid bog’lari hosil qilgan vodorod bog’lari ta’sirida murakkab spiralsimon fazoviy struktura oqsilning ikkilamchi strukturasi deb ataladi. oqsilning uchlamchi tuzilishi …

4 / 33

vda eriydi, boshqalari- neytral tuzlarning suyultirilgan eritmalarida eriydi, ayrimlari esa umuman erimaydi. oqsillar suvda eriganida o’ziga xos molekulyar- dispers sistema hosil bo’ladi. ba’zi oqsillarni (tovuq tuxumining oqsili, qon gemoglobini) kristallar holida ajratib olish mumkin. oddiy oqsillar – proteinlar, ular gidrolizlanganda faqat aminokislotalarga ajraladi; murakkab oqsillar- proteidlar, ular gidrolizlanganda aminokislotalar bilan oqsilmas tabiatli moddalar hosil qiladi; bular oqsil moddalar bilan oqsilmas- moddalarning birikmalaridir. oqsillar tarkibida karboksil bilan aminogruppa borligi sababli ular aminokislotalar kabi amfoter xossalarini namoyon qiladi. ular kislota va ishqorlar bilan tuzlar hosil qilib ta’sirlashadi. kimyoviy tarkibi jihatidan oqsillar ikki guruhga bo’linadi : oqsillarning rangli reaksiyalari: -biuret reaksiyasi-oqsilga ishqor va bir necha tomchi mis kuporosi eritmasidan ta’sir ettirilganda binafsha rang hosil bo’ladi. -ksantoprotein reaksiyasi- benzol halqasini tutgan oqsillarga konsentrlangan nitrat kislota ta’sir ettirilganda sariq rang hosil bo’ladi, ishqor qo’shilsa sariq rang zarg’aldoq rangga o’tadi. ayrim omillar ta’sirida oqsillarning ikkilamchi va uchlamchi strukturasi buziladi- oqsilning denaturasiyasi sodir bo’ladi. oqsil denaturasiyasining mohiyati …

5 / 33

tirik materiyaning muhim funksiylari va xarakterli tomonlarini boshqaradi-ong, irsiyat,o’sish, harakat, sezgi organlarining faoliyati, kasalliklar tabiati, immunitet hodisasi va h.k. oqsilar sanoatda tabiiy tolalar (ipak, jun), jelatina, kazein, plastmassalar olishda ishlatiladi. tibbiyot uchun oqsil preparatlari; zardoblar, qon o’rnini bosuvchilar ishlab chiqarish muhim ahamiyatga ega. savollar: qaysi organik moddalar hujayra tarkibiga kiradi? 2. oqsillar qanday oddiy organik moddalardan tashkil topgan? 3. peptidlar nima? 4. oqsilning birlamchi strukturasi nima? 5. ikkilamchi, uchlamchi va to’rtlamchi strukturalar qanday hosil bo’ladi? 6. oqsillarning qanday xususiyatlari bor? e’tiboringiz uchun raxmat!

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aminokislota"

презентация powerpoint ma’ruzachi: t.f.f.d (phd) nurilloyev zafar ismatilloyevich aminokislota aminokislotalarning umumiy tuzilishi: r h2n- ch-cooh karboksil gruppa(karboksil) -соон — karbon kislotalarning kislotalilik xususiyatini belgilaydigan bir valentli gruppa о о с н aminogruppa — bir valentli gruppa—nh2, ammiak qoldig’i(nh3). aminokislotalar: alа арг асн asp val gis gli gln glu ile ley liz met pro ser tir tre tri fen sis 02 oqsil nima? oqsil yoki proteinlar grek tilidan “protos”-birinchi degan ma’noni anglatadi. * oqsillar –organik moddalar rivijlanishining oliy shaklidir. oqsillar tiriklikning asosidir. hayot – oqsillarning yashash shaklidir. 1 birinchi oqsil? birinchi marta oqsil italiyalik yakopo bartolomeo bekkari (1682— 1766) tomonidan 1728 yilda bug’doy unidan olingan. * antua...

This file contains 33 pages in PPT format (11.4 MB). To download "aminokislota", click the Telegram button on the left.

Tags: aminokislota PPT 33 pages Free download Telegram