dekadentlik adabiyoti

DOCX 17 pages 36.4 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 36.4 KB

File type DOCX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti jurnalistika fakulteti bakalavriat kunduzgi bo’lim filologiya va tillarni o’qitish:o’zbek tili yo’nalishi adabiyotshunoslikka kirish va adabiyot nazariyasi fanidan kurs ishi mavzu:dekadentlik adabiyoti bajardi:filologiya va tillarni o’qitish yo’nalishi 1-kurs talabasi isomiddinova muattar ilmiy rahbar: phd d.azimova 2021 reja: i. kirish. adabiyotshunoslik fan sifatida. ii. asosiy qism: 1.dekadentlik o’zi nima? 2.impressionizm. simvolizm va uning vakillari. 3.modernizm. modernizm tarixi va taraqqiyot bosqichlari, yo’nalishlari. 4.modernizm va o‘zbek adabiyoti. i adabiyot (arabcha — adab soʻzining koʻpligi) — 1. fan va amaliyotning biror sohasidagi yutuqlarni umumlashtiruvchi asarlar majmui (texnikaviy adabiyot, qishloq xoʻjaligi adabiyoti, siyosiy adabiyot va boshqalar). 2. sanʼatning bir turi (badiiy adabiyot deb ham ataladi); voqelikni soʻz yordamida obrazlar orqali aks ettiradi. adabiyot avval ogʻzaki boʻlgan, yozuv paydo boʻlgandan soʻng yozma shaklga oʻtgan. adabiyot soʻz orqali insonning his-tuygʻularini keng va chuqur aks ettirish imkoniyatiga ega, shuning uchun ham u sanʼatning eng ommaviy turi hisoblanadi. badiiy adabiyotning yetakchi 3 turi — …

2 / 17

biyotning ham mazmu-nan 3 xili bor: drama, komediya va tragediya (fojia). adabiyot sanʼatning boshqa turlari kabi mafkuraviy hodisadir. adabiyotda voqelikni aks ettirish tamoyiliga koʻra, adibning ijodiy usuli paydo boʻladi. voqelikdagi tipik hodisalar umumlashtirilgan holda haqqoniy aks ettirilsa, realistik adabiyot deyiladi. yozuvchi ayni voqelikni emas, balki u haqidagi oʻz orzu-umidlarini ham ifoda etsa, romantik adabiyot boʻladi. adabiyotning badiiylik mezoni uning gʻoyaviy-badiiy jihatdan mukammal boʻlishini taqozo qiladi. bu hol asar mavzuining dolzarbligi, ifoda etadigan gʻoyasining toʻgʻriligi, tasvir haqiqatining chuqurligi, badiiy shakl tarkibiy qismlarining mukammalligidan yuzaga keladi. har bir adabiyot milliydir, shunga koʻra har bir xalqning tarixiy hayotidagi va ruhiyatidagi xususiyatlar adabiyotning milliyligi mazmunini tashkil etadi va oʻziga xos milliy shaklni yuzaga keltiradi. milliy shaklning yuzaga kelishida adabiyot tomonidan uzoq davr mobaynida yigʻilgan tajriba va anʼananing ham ahamiyati kattadabiyot xalq hayotidagi yangi davr esa adabiyotni yangi, yuqoriroq bosqichga koʻtaradi, uning mazmuni va shaklini ham yangilaydi, ham boyitadi. yangilangan adabiyot oʻz navbatida yangi jamiyatning …

3 / 17

ashadi. binobarin, asar predmetini tanlash ham gʻoyat muhim ijodiy nuqtadir. chunonchi, asarning taʼsirli chiqishi, boshqa koʻp mezonlar qatori, shunga asos qilib olingan fikrning emotsionalligi, koʻtarinkiligiga ham bogʻliq boʻladi. milliy mustaqillikka erishgan oʻzbek xalqi hayotning barcha jabhalarida oʻzligini namoyon etmoqdadabiyot jumladan, istiqlol davri adabiyoti tub sifat oʻzgarishlariga erishmoqdadabiyot bu davrda ijodkor olam va odam haqida avvalgidan farqli fikrlash mumkinligini chuqur anglab, faoliyat koʻrsatmoqdadabiyot natijada olamni, odamni, ularning tuygʻularini turlicha ifodalaydigan badiiy asarlar yaratish boshlandi. bu davr adabiyotida tasvirlanayotgan inson oʻzining bashariyat, vatan, el-yurt oldidagi mas’uliyatini chuqur his etgan holda namoyon boʻlmoqdadabiyot istiqlol adabiyoti mavzu nuqtai nazaridan ham, badiiy tasvir tamoyillari jihatidan ham ilgarigi qoliplarga sigʻmaydigan, tabiiy ravishda rivojlanayotgan yangi estetik hodisadir. u odamlarga yoʻl koʻrsatishni zimmasiga olmaydi, oʻquvchiga aql oʻrgatmaydi, hayotiy muallimlikni daʼvo qilmaydi, balki tasvirning nozikligi, ifodalarning favquloddaligi, obrazlarning kutilmaganligi bilan oʻquvchida munosabat uygʻotadi.adabiyotshunoslik – badiiy adabiyotni, uning mazmun-mohiyati, o‘ziga xos xususiyatlari, paydo bo‘lish va rivojlanish bosqichlari, ijtimoiy funksiyasi, ijodiy …

4 / 17

asarning yaralish tabiati, ijodkor shaxsi va mahorat muammolari, so‘z qadri xususida fikr yuritiladi. 11-asrda yashagan adabiyotshunos olim abdulqodir jur-joniyning "asror ul-balog‘a fi-ilmi bayon" ("bayon ilmida balog‘at sirlari") asarida so‘z san’atidagi shakl va mazmun masalasiga alohida urg‘u berilsa, 13-asrda yashagan qomusiy olim kays roziyning "kitob ul-mo‘’jam fi-maoyiri ash’or il-ajam" ("ajam she’riyati me’yorlari qomusi") kitobida nazariy masalalar – aruz tizimi, poetik san’atlar, she’riy janrlar tahlil etilgan. kaykovusning "qobusnoma"sidan (11-asr) esa, she’r jamiyatning turli qatlamlari estetik talablaridan kelib chiqib yaratilishi, badiiy asar, albatta, ta’sirchan bo‘lishi lozimligi haqidagi mulohazalar o‘rin olgan.adabiyot tarixi yo‘nalishida muay-yan xalq (xalqlar, mintaqa, jahon) badiiy adabiyotining tarixiy taraqqiyoti hamda yozuvchi-shoirlarning hayot va ijod yo‘li chuqur o‘rganiladi. jumladan, o‘zbek milliy adabiyoti bosib o‘tgan uzoq tari-xiy yo‘l, zamon, siyosat va adabiy jarayon munosabatlarining o‘ziga xosliklari, u yoxud bu ijodkorning ushbu jarayon-ga ko‘rsatgan ta’siri yuzasidan ko‘plab tadqiqotlar yaratilgan.a. tarixida 12-asrda yashagan shoir va adabiyotshunos nizomiy aruziy ibn umar samarqandiy, 15-asrda adabiyotshu-nos olim atoulloh …

5 / 17

laridir. uning "mezon ul-avzon" ("vaznlar o‘lchovi") asarlarida aruzning nazariy, amaliy masalalari tadqiq etil-gan. husayn boyqaro esa, o‘z navbatida, navoiyning betakror mahorati, u yaratgan adabiy muhit, davr adabiy jarayoni haqida ma’lumot beruvchi risola yarat-gan. zahiriddin muhammad bobur "mux-tasar" kitobi bilan navoiydan so‘ng aruz ilmi tadqiqini yangi bosqichga ko‘tardi. bu kitobda aruzning 20 dan ortiq bahri, 530 dan ortiq vazni haqida ma’lumot be-riladi.o‘zbek adabiyotshunosligining key-ingi davrlardagi yo‘nalishini, asosan, tazkiralar belgilaydi. jumladan, 19-asr boshlarida fazliy rahbarligida she’riy shaklda yaratilgan "majmuai sho-iron" ("shoirlar guruhi") tazkirasi qo‘qon xoni saroyiga to‘plangan ijod-korlar haqida nisbatan to‘liq ma’lu-mot beradi. ahmad tabibiyning she’riy shakldagi "majmuat ash-shuaroi feruzshohiy" ("shoh feruz shoirlari guruhi") hamda "muhammasoti majmuat ush-shuaroi feruzshohiy" ("shog‘ feruz shoirlari guruhining muhammaslari") tazkiralarida ijodkorlarning asarlari janrlarga bo‘lib o‘rganiladi (20-asr boshi). birinchisida g‘azallar, ikkinchisida muhammas va musaddaslar tahlil etiladi.matbuot va noshirlik ishlarining rivoji 19-asr oxiri – 20-asr boshlarida o‘zbek tanqidchiligi, adabiyotshunosligi uchun yangi imkoniyatlarni vujudga keltirdi. ayniqsa, adabiy tanqidda uyg‘onish ro‘y …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dekadentlik adabiyoti"

mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti jurnalistika fakulteti bakalavriat kunduzgi bo’lim filologiya va tillarni o’qitish:o’zbek tili yo’nalishi adabiyotshunoslikka kirish va adabiyot nazariyasi fanidan kurs ishi mavzu:dekadentlik adabiyoti bajardi:filologiya va tillarni o’qitish yo’nalishi 1-kurs talabasi isomiddinova muattar ilmiy rahbar: phd d.azimova 2021 reja: i. kirish. adabiyotshunoslik fan sifatida. ii. asosiy qism: 1.dekadentlik o’zi nima? 2.impressionizm. simvolizm va uning vakillari. 3.modernizm. modernizm tarixi va taraqqiyot bosqichlari, yo’nalishlari. 4.modernizm va o‘zbek adabiyoti. i adabiyot (arabcha — adab soʻzining koʻpligi) — 1. fan va amaliyotning biror sohasidagi yutuqlarni umumlashtiruvchi asarlar majmui (texnikaviy adabiyot, qishloq xoʻjaligi adabiy...

This file contains 17 pages in DOCX format (36.4 KB). To download "dekadentlik adabiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: dekadentlik adabiyoti DOCX 17 pages Free download Telegram