tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatları

PPTX 12 pages 59.9 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 59.9 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

3-ma’ruza: tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatlari 3-ma’ruza: tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatlari reja: 1. boshqarish tushunchasi. 2. tizimni boshqarish. 3. tizimni boshqarishning qoniyatlari. 4. iqtisodiy tizimlar. 1. boshqarish tushunchasi. boshqarish - deb ob'ektning asosiy xossalarini saqlab qolish yoki ma'lum bir maqsadga erishish uchun uni rivojlantiruvchi tizimning funktsiyasiga aytiladi. ishlab chiqarish va iqtisodiy ob'ektlarning mavjudligi jamiyatning u yoki bu ehtiyojlarini qondirish bilan belgilanadi. bunday har bir bunday ob'ekt o‘zgaruvchan muhit (davlat boshqaruv organlari, boshqa ob'ektlar) bilan muayyan munosabatlarda bo‘ladiva o‘zaro ta'sirning mavjudligini hamda o‘z vazifasining bajarilishini ta'minlaydigan ko‘plab turli elementlardan tashkil topadi. iqtisodiy ob'ekt – bu yon atrofdan zaxiralar oladigan va ularni o‘z faoliyati mahsulotlariga aylantiradigan barqaror rasmiy ijtimoiy tuzilmadir. iqtisodiy ob'ektning muhit bilan o‘zaro ta'siri natijasida turli xil o‘zgarishlar yuz beradi. bu o‘zgarishlar bir-birigi o‘ta qarama-qarshi ikki shaklga ega bo‘lishi mumkin. bular: degradatsiya (iqtisodiy ob'ektning murakkablashuvi, axborotning jamlanishi), ya'ni iqtisodiy ob'ektning yemirilishi hamda rivojlanishi. bundan tashqari, iqtisodiy ob'ekt …

2 / 12

ifat belgilarini saqlash, muhit bilan iqtisodiy muvozanatni ushlash, iqtisodiy ob'ektni takomillashtirishni va u yoki bu foydali samaraga erishishni ta'minlashga imkon beradi. iqtisodiy ob'ektni tizim sifatida ko‘radigan bo‘lsak, u quyidagi elementlardan tashkil topgan bo‘ladi. 1. boshqaruvchi sub'ekt 2. boshqariluvchi ob'ekt bu elementlar o‘rtasidagi aloqa xam katta ahamiyatga ega. iqtisodiy ob'ekt deb ishlab chiqarish korxonasini olsak (aktsionerlik jamiyati, firmalar, kichik korxonalar va hokazo), boshqaruvchi sub'ektga bu ishlab chiqarish korxonalarining rahbar organlari, bo‘linmalari kiradi (direktor, bo‘lim boshliqlari va hokazo). boshqariluvchi ob'ektga esa korxona sexlari, ishlab chiqarish bo‘limlari misol bo‘ladi. agar boshqaruvchi sub'ektdan ma'lum bir ma'lumot boshqariluvchi ob'ektga yo‘naltirilsa, bu aloqa «to‘g`ri aloqa» deyiladi. korxona miqyosida bunga reja va turli xil ko‘rsatmalar qarorlar misol bo‘lishi mumkin. agar aksincha, ma’lumotlar boshqariluvchi ob’ektdan boshqarish sub’ektiga yo‘naltirilsa, «teskari aloqa» deyiladi. bunga ishlab chiqarilgan maxsulotlar miqdori vaxokazo misol bo‘la oladi. boshqarish jarayoni muayyan maqsadga erishishga yo‘naltirilgan. shundan kelib chiqib boshqarish jarayonini boshqariladigan ob’ektdagi jarayonga muvofiq keluvchi maqsad va …

3 / 12

a kelib tushuvchi axborotni tizimning boshqariluvchi qismida qayta ishlash, deb izohlash mumkin. 2. tizimni boshqarish. axborot tizimi boshqarish tizimining asosi sanaladi. biroq butun boshqarish tizimi u bilan tugamaydi. qarorlar qabul qilish ishlab chiqarishga ta’sir ko‘rsatuvchi boshqarish tizimining boshqa tomonini tashkil etadi. axborot tizimi tushunchasi uzluksiz axborot tushunchasi va uning moddiy namoyon bo‘lishi bilan bog`liq. bunda axborot tizimining ikki tomoni, ya’ni texnologik va mazmuniy jihatini farqlash lozim. axborot tizimiga texnologik yondoshuv uni axborot protseduralarini(ma’lumot yig`ish, ro‘yhatga olish, uzatish, saqlash, jamlash, qayta ishlash va xakazolar) kompleks amalga oshirish bilan bog`liq boshqaruv jarayonlarining biri sifatida ko‘rib chiqishni ko‘zda tutadi. protseduralarni bajarish tashkilotning asosiy faoliyatini amalga oshirish jarayonida ro‘y beradi. boshqarishni avtomatlashtirish birinchi galda axborot protseduralarini bajarishga yo‘naltirilgan. axborot tizimiga mazmuniy yondoshuv u yoki bu tashkilotning funktsional vazifasi bilan bog`liq va aniq bir axborot birliklarining (rekvizit va ko‘rsatkichlar, massiv va oqimlar) tarkibi shu bilan belgilanadi. hal qiluvchi axborot vazifalari doirasi va natijalar ro‘yxati axborot …

4 / 12

u boshqa boshqarish qismlari va boshqariluvchi jarayonlar (lokal boshqarish tizimlari kabi) harakatlarini muvofiqlashtiradi, ular faoliyatini kompleksning umumiy maqsadlarini bajarishga yo‘naltiradi. ancha murakkab tuzilishli boshqaruvchi jarayonda boshqarish qismi ko‘p darajali tuzilmaga ega bo‘lishi mumkin. bu ko‘plab boshqaruv tizimlari uchun xos xususiyat. odatda ob’ektning boshqarish qismida boshqarishning oliy, o‘rta, quyi darajasi farqlanadi. ulardan har biri o‘z funktsiyalari to‘plami, kompetentsiya darajasi bilan izohlanadi va tegishli axborotga muhtoj bo‘ladi. boshqarishning yuqori darajasida strategik boshqarish, iqtisodiy ob'ekt vazifasi, boshqarish maqsadlari, uzoq muddatli rejalari, ularni amalga oshirish strategiyasi belgilanadi. boshqarishning o‘rtacha darajasi - texnik boshqaruv darajasi hisoblanadi. bunda taktik rejalar tuziladi, ularni amalga oshirish nazorat qilinadi, resurslar kuzatib boriladi va xakozo. boshqaruvning quyi darajasida tezkor boshqaruv, rejasi ya'ni, hajm-taqvim (kalendar) rejalari bajariladi, tezkor nazorat va qayd etish amalga oshiriladi. boshqarish darajasi (boshqaruv faoliyat turi) hal etiladigan masalaning murakkabligi bilan belgilanadi. masala qanchalik murakkab bo‘lsa uni hal etish uchun shunchalik yuqori darajadagi boshqaruv talab etiladi. bu o‘rinda …

5 / 12

arlicha yuqori. uni ko‘pincha vaziyat o‘zgarishiga tez javob qaytarish zaruriyati tufayli tezkor boshqaruv darajasi, deb ham yuritishadi. o‘rta (taktik funktsional) boshqaruv darajasi birinchi darajada tayyorlangan axborotlarni oldindan tahlil etishni talab qiladigan masalalar yechimini ta'minlaydi. mazkur darajada boshqaruvning tahlil vazifalari keng ahamiyatga ega bo‘ladi. hal etiladigan masalalar hajmi kamayadi, biroq ularning murakkabligi oshadi. ayni paytda kerakli yechimni har doim ham tezkor ishlab chiqish imkoni bo‘lmaydi. buning uchun yetmagan ma'lumotlarni yig`ish, tahlil etish va fikrlashga qo‘shimcha vaqt talab etiladi. boshqaruv xabar kelib tushgan vaqtdan to qaror qabul qilish va uni amalga oshirguncha, shuningdek qarorni amalga oshirish vaqtidan to unga bo‘lgan ta'sirni qayd etguncha bo‘lgan ayrim oraliq to‘xtalishlar bilan bog`liq. strategik daraja iqtisodiy ob'ektning uzoq muddatli strategik maqsadlariga erishishga yo‘naltirilgan boshqaruv qarorlarini tanlashni ta'minlaydi. madomiki, qabul qilinadigan qarorlar natijalari oradan uzoq vaqt o‘tgach ko‘rinar ekan, ushbu darajada strategik rejalashtirish kabi boshqaruv vazifalari muhim ahamiyatga ega. boshqaruvning boshqa funktsiyalari bu darajada yetarlicha to‘liq ishlab …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatları"

3-ma’ruza: tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatlari 3-ma’ruza: tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatlari reja: 1. boshqarish tushunchasi. 2. tizimni boshqarish. 3. tizimni boshqarishning qoniyatlari. 4. iqtisodiy tizimlar. 1. boshqarish tushunchasi. boshqarish - deb ob'ektning asosiy xossalarini saqlab qolish yoki ma'lum bir maqsadga erishish uchun uni rivojlantiruvchi tizimning funktsiyasiga aytiladi. ishlab chiqarish va iqtisodiy ob'ektlarning mavjudligi jamiyatning u yoki bu ehtiyojlarini qondirish bilan belgilanadi. bunday har bir bunday ob'ekt o‘zgaruvchan muhit (davlat boshqaruv organlari, boshqa ob'ektlar) bilan muayyan munosabatlarda bo‘ladiva o‘zaro ta'sirning mavjudligini hamda o‘z vazifasining bajarilishini ta'minlaydigan ko‘plab turli elemen...

This file contains 12 pages in PPTX format (59.9 KB). To download "tizimlarga faoliyat ko‘rsatish va rivojlanish qonuniyatları", click the Telegram button on the left.

Tags: tizimlarga faoliyat ko‘rsatish … PPTX 12 pages Free download Telegram