akademik yozuv va imloviy savodxonlik

PPTX 28 pages 219,1 KB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 219,1 KB

Fayl turi PPTX

Pages 28

Updated Dek 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

mavzu: akademik yozuv va imloviy savodxonlik mavzu: akademik yozuv va imloviy savodxonlik reja: 1. akademik yozuvda imloviy savodxonlikning o‘rni. 2. unlilar imlosi haqida. 3. undoshlar imlosi haqida. 4. asos va qo‘shimchalar imlosi. yozma nutqda bir necha xil yoziluvchi tovush qo‘shimcha va so‘zlardan adabiy tilga qabul qilingan bittasi imlo me’yori sanaladi 1. a a harfi: 1) aka, alanga, aloqa, noyabr kabi so‘zlarda old qator keng unlini ifodalash uchun yoziladi; 2) bahor, zamon; savol, gavda; vasvasa kabi so‘zlarning oldingi bo‘g‘inida, vaqt, vahm kabi so‘zlarda a aytiladi va yoziladi 2. o o harfi: 1) ona, omon; mukofot kabi so‘zlarda orqa qator keng unlini ifodalash uchun yoziladi. 2) boks, poyezd, tonna, talon; agronom, mikrofon; direktor kabi o‘zlashma so‘zlardagi unlini ifodalash uchun yoziladi. 3. i i harfi: 1) ish, iz, qil; xirmon, ilhom, ikki, ixtisos, shoyi; volida, piramida; bilan, biroq, sira, qishloq kabi so‘zlarda old qator tor unlini ifodalaydi; 2) o‘tin, o‘rik, bo‘lim kabi oldingi …

2 / 28

ida kelganda ikkinchi unli u aytilsa ham, asliga muvofiq e yoziladi: aerostat, poema kabi. undoshlar imlosi 8. v b harfi: 1) bobo, bahor, zarb kabi so‘zlarda jarangli portlovchi lab undoshini ifodalash uchun yoziladi; 2) kitob, yuzlab, kabi so‘zlar oxirida r aytilsa ham, b yoziladi. 3) qibla, tobla kabi so‘zlarda ba’zan v aytilsa ham, b yoziladi; 9. r r harfi paxta, pichoq, opa, tup, yop kabi so‘zlarda jarangsiz portlovchi lab undoshini ifodalaydi. 10. v v harfi: 1) ov, suv, kuyov; savol; volida, vatan kabi so‘zlarda ovozdor sirg‘aluvchi lab undoshini ifodalaydi; 2) avtobus, avtomat kabi o‘zlashma so‘zlarda v ba’zan f aytilsa ham, v yoziladi. 11. f f harfi: 1) fan, fe’l, futbol, fizika; asfalt, juft; insof, isrof kabi so‘zlarda jarangsiz sirg‘aluvchi lab undoshini ifodalash uchun yoziladi; 2) fasl, fayz, fotima, fursat kabi so‘zlarda f tovushi ba’zan r aytilsa ham, asliga muvofiq f yoziladi. 12. m m harfi moy, muborak, tomon, ilhom kabi …

3 / 28

jahon, jiyda, tijorat; rivoj, vaj kabi so‘zlarda til oldi jarangli qorishiq undoshni ifodalaydi; 2) jurnal, projektor; gijda, ajdar; garaj, tiraj kabi o‘zlashma so‘zlarda til oldi jarangli sirg‘aluvchi undoshni ifodalaydi. 19. ch ch harflar birikmasi choy, chiroyli, chaman; achchiq, uchun, bichiqchi; kech kabi so‘zlarda til oldi jarangsiz qorishiq undoshni ifodalaydi. 20. r r harfi rahmat, orom, doira, bor, diyor kabi so‘zlarda til oldi ovozdor titroq, undoshni ifodalaydi. 21. l l harfi lola, loyiq, la’l, iloj, mahal kabi so‘zlarda sirg‘aluvchi ovozdor yon undoshni ifodalaydi. 22. n n harfi: 1) non, nomus; ona, tana; bilan, tomon kabi so‘zlarda til oldi ovozdor burun undoshini ifodalaydi; 2) shanba, yonbosh, jonbozlik; yonma-yon kabi so‘zlarda n tovushi ba’zan m aytilsa xam, n yoziladi. 23. g g harfi: gul, go‘zal; ega, gugurt; teg, eg kabi so‘zlarda til oldi jarangli portlovchi undoshni ifodalaydi. 24. k k harfi ko‘l, ko‘ylak; uka, moki; tok, bilak kabi so‘zlarda til orqa jarangsiz portlovchi …

4 / 28

gress kabi o‘zlashma so‘zlar oxirida bir undosh aytilsa ham, ikki harf yoziladi. lekin bunday so‘zga xuddi shu tovush bilan boshlanadigan qism qo‘shilsa, so‘z oxiridagi bir harf yozilmaydi: metall + lar = metallar, kilogramm + mi = kilogrammi kabi. asos va qo‘shimchalar imlosi 33. qo‘shimcha qo‘shilishi bilan so‘z oxiridagi unli o‘zgaradi: 1) a unlisi bilan tugagan fe’llarga -v, -q, -qi qo‘shimchasi qo‘shilganda a unlisi o aytiladi va shunday yoziladi: sayla — saylov; so‘ra — so‘roq; o‘yna — o‘ynoqi kabi; 2) i unlisi bilan tugagan ko‘pchilik fe’llarga -v, -q qo‘shimchasi qo‘shilganda i unli u aytiladi va shunday yoziladi: o‘qi — o‘quvchi, qazi — qazuvchi kabi. lekin i unlisi bilan tugagan ayrim fe’llarga -q qo‘shimchasi qo‘shilsa bu unli i aytiladi va yoziladi: og‘ri — og‘riq kabi. eslatma: 1) undosh bilan tugagan barcha fe’llarga -uv qo‘shiladi: ol — oluv, yoz — yozuv kabi; 2) undosh bilan tugab, tarkibida u unlisi bor fe’lga -uq qo‘shiladi: …

5 / 28

i bo‘g‘indagi unli aytilmaydi va yozilmaydi: o‘rin — o‘rnim, qorin — qorni, burun — burning, o‘g‘il — o‘g‘ling, ko‘ngil — ko‘ngli, yarim — yarmi; qayir — qayril, ulug‘ — ulg‘ay, sariq — sarg‘ay, ikki — ikkov, ikki — ikkala, yetti — yettov kabi; 2) u, bu, shu, o‘sha olmoshlariga -da, -dan, -day, -dagi, -ga, -gacha, -cha qo‘shimchalari qo‘shilganda n tovushi qo‘shib aytiladi va shunday yoziladi: unda, bunday, shunda, o‘shancha kabi; bu olmoshlarga egalik qo‘shimchalari quyidagicha qo‘shiladi; buningiz, o‘shanisi kabi; 3) o, o, u, e unlilari bilan tugaydigan so‘zlarga egalik qo‘shimchalari quyidagicha qo‘shiladi: a) ko‘pchilik so‘zlarga egalik qo‘shimchalari -m, -ng, -si; -miz, -ngiz, -si (yoki -lari) shaklida tovush orttirmay qo‘shiladi: bobom, bobong, bobosi, bobomiz, bobongiz, bobosi (yoki bobolari); orzum, orzung, orzusi; orzumiz, orzungiz, orzusi kabi; b) parvo, obro‘, mavqe, mavzu, avzo so‘zlariga i, ii shaxs egalik qo‘shimchalari qo‘shilganda bir y tovushi qo‘shib aytiladi va shunday yoziladi: parvoyim; parvoyimiz, parvoyingiz; obro‘yim, obro‘ying; …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "akademik yozuv va imloviy savodxonlik"

mavzu: akademik yozuv va imloviy savodxonlik mavzu: akademik yozuv va imloviy savodxonlik reja: 1. akademik yozuvda imloviy savodxonlikning o‘rni. 2. unlilar imlosi haqida. 3. undoshlar imlosi haqida. 4. asos va qo‘shimchalar imlosi. yozma nutqda bir necha xil yoziluvchi tovush qo‘shimcha va so‘zlardan adabiy tilga qabul qilingan bittasi imlo me’yori sanaladi 1. a a harfi: 1) aka, alanga, aloqa, noyabr kabi so‘zlarda old qator keng unlini ifodalash uchun yoziladi; 2) bahor, zamon; savol, gavda; vasvasa kabi so‘zlarning oldingi bo‘g‘inida, vaqt, vahm kabi so‘zlarda a aytiladi va yoziladi 2. o o harfi: 1) ona, omon; mukofot kabi so‘zlarda orqa qator keng unlini ifodalash uchun yoziladi. 2) boks, poyezd, tonna, talon; agronom, mikrofon; direktor kabi o‘zlashma so‘zlardagi unlini ifodalash uch...

This file contains 28 pages in PPTX format (219,1 KB). To download "akademik yozuv va imloviy savodxonlik", click the Telegram button on the left.

Tags: akademik yozuv va imloviy savod… PPTX 28 pages Free download Telegram