markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi

DOC 56,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1663360111.doc марказий осиёда никощ муносабатларининг диний-щу=у=ий =оидалар асосида тартибга солиниши markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi reja: 1. shariat va odat bo‘yicha nikoh 2. nikoh ahdini tuzish tartibi 3. nikohdan ajralish shariat bo‘yicha nikoh insoniylik nuqtai nazaridan qaralganda nikoh - muqaddas ishdir. chunki u halollik asosida qo‘shilishni ma’qul deb biladi, nikohsiz qo‘shilish esa haromlik belgisidir. haromlik ta’siri esa bo‘lajak farzandlarda, oilaning barakali bo‘lishida o‘z salbiy oqibatlarini ko‘rsatishi mumkin. qonun tilida nikoh bola tug‘ilishini qonunlashtiradigan alohida turdagi xususiy shartnomani anglatadi. shariat bo‘yicha nikoh shartnomaga o‘xshab ketsada, undan farq qilgan. u umurbodga tuziladi. shariat muddatli shartlarga yo‘l qo‘ymagan. agar nikoh ahdida muddatli shartlarga ma’lum hafta, oy yoki yilga yo‘l qo‘yilgan bo‘lsa, bunday nikoh haqiqiy emas deb sanalgan. shariat bo‘yicha nikohdan o‘tish uchun nikohdan o‘tuvchilardan bir qator shartlarga rioya qilish talab etilgan. ular: birinchidan-nikohdan o‘tuvchilarning o‘zaro roziligi; ikkinchidan-nikoh yoshiga to‘lish; uchinchidan-nikohni guvohlar ishtirokida tuzish; to‘rtinchidan-kelin uchun qalin va mahr to‘lash; …

o‘g‘il bolalar jinsiy jihatdan voyaga yetgan bo‘lishlari lozim. amalda esa o‘g‘il bolalar-14, qiizlar-12 yoshga to‘lganda nikoh tuzilgan. shariat bo‘yicha nikoh ahdini tuzish vaqtida albatta ikki kishi guvohlikka o‘tishi lozim. guvohlikka o‘tishga qo‘yilgan shaxslar nikoh ahdini tuzuvchilarning o‘zaro roziligini o‘zlari bir vaqtning o‘zida eshitgan bo‘lishlari lozim edi. shariat bo‘yicha nikoh ahdini tuzishning navbatdagi sharti qalinni to‘lash va ajratilgan mahrni berishdan iborat bo‘lgan. bu siz nikoh haqiqiy emas, deb sanalgan. mahr kuyov tomonidan kelinga berilib, uy-joy va sepdan iborat bo‘lgan. har bir hududda mahr, qalin hajmlari har-xil bo‘lgan. shariat bo‘yicha, faqat islom diniga mansub bo‘lgan shaxslargina o‘zaro nikoh tuza olgan. agar ayol boshqa dindan islom diniga o‘tsa, u bilan nikoh qurish mumkin edi. movarounnahrda islomga qadar nikoh munosabatlari tiyib bo‘lmaydigan va tartibsiz shakllarda namoyon bo‘lgan. shariat yaqin qarindoshlarning yoki ko‘kaldoshlar (bir onani emib katta bo‘lganlar)ning nikohini man qilgan. qur’oni karimning “niso” (4)-surasinin 22-24-oyatlarida nikoh taqiqlangan hollar batafsil belgilab berilgan. nikoh ahdini tuzishda …

da nopoklik va maishiy buzuqliklar yuzaga kelar edi. shuning uchun islom moddiy imkoniyatlari bor erkaklarga ko‘p xotinlik bo‘lishga ruxsat beradi. bunday holat turkiston sharoitida ham mavjud bo‘lib, erkaklar ikki va undan ortiq xotinlarga uylanib, ular bilan bir umumiy xo‘jalikni vujudgv keltirganlar. musulmonalar nikoh tuzilishiga qadar bir qator diniy urf-odatlarni bajarishlari lozim bo‘lgan. bu urf-odatlarning biri sovchilik bo‘lib, bo‘lajak kuyovning yaqin qarindoshlari kelinning ota-onasi huzuriga borib, nikoh to‘g‘risida kelishib oladilar. bu jarayon “fotiha qilish”, “unashtirish” deb atalgan. ikkinchidan, nikohni xalqqa e’lon qilish uchun ziyofat berish musulmonlar uchun sunnat amallaridan biri hisoblangan. uchinchidan, nikoh ahdini tuzish vaqtida ruhoniyat vakili bo‘lmish mulla, ikki guvoh va kuyov kelinning uyiga, yoki kelin va kuyov guvohlari bilan masjidga boradi. mulla nikoh “xutba” sini o‘qishdan oldin er-xatinlik shartlari, er va xotinning burch va huquqlarini tushuntiradi, kelin va kuyovning roziligini so‘raydi, tasdiqlovchi javobni eshitgan mulla nikoh xutbasini o‘qiydi. nikoh ahdi tuzilgandan so‘ng nikoh vasiqasini olish vaqtida ikki taraf …

o‘lgan ayollar bilan tuzilgan nikoh; uchinchidan – har xil dinga e’tiqod qiluvchi tomonlar bilan tuzilgan nikoh. shariat bo‘yicha er-xotin o‘rtasidagi munosabatlar er-xotinning huquq va majburiyatlari shariat bo‘yicha belgilangan bo‘lib, ular o‘rtasidagi huquqiy munosabatlar nikoh ahdi tuzilib, kelishilgan qalin va ajratilgan mahr berilgandan keyin boshlanadi. oilaning tinchligi, uning farog‘atli turmushi shu oilaning boshida turgan er bilan xotin orasidagi do‘stona munosabatlarga bog‘liq. “yuz bir hadis va uning sharhi” to‘plamining 21-moddasi izohida: “turmush dunyosida erlarning g‘ayrati, tirishqoqligi naqadar kerak bo‘lsa, xotinlari ham o‘shandoq harakat qilishlari kerak. oila boshlig‘i bo‘lgan er bor kuchi bilan harakat qilib, mol-mulk orttirsa-yu, uning topgan molini xotin ko‘paytirishga tirishmasa, balki kerakmas o‘rinlarga ishlatib bitirsa, u oilaning turmushi hech olga keta olmas. xotinlar erkaklarning yarim qismi bo‘lgach, albatta, ular erlarining turmushlariga yordam bermoqlari kerak” . shariatda er-xotinlarning oiladagi huquq va majburiyatlari ishlab chiqilgan. “tug‘ilgan bolalarning otalari bolalarining onalarini imkonlari boricha yedirib-ichirishlari va kiyintirishlari lozim” (baqara, 233). er oila boshlig‘i hisoblanganligi …

lozim bo‘lsa, albatta eridan ruxsat olishi darkor edi. erning rozili va ruxsatisiz xotin ro‘za tuta olmaydi, xojga bora olmaydi. er xotinnini moddiy ta’minlashi lozim edi. agar er uyda olti oidan ortiq muddat bo‘lmasa-yu, xotinini moddiy jihatdan ta’minlamasa, bu holat xotinga erining nikohidan ajralishi uchun asos bo‘la olgan. agar erning bittadan ortiq xotini bo‘lsa, u holda har bir xotini uchun alohida xona ajratib, hovliga chiqish uchun alohida yo‘l ochib berish erning burchi bo‘lgan. uning mulkidan hamma xotinlari barobar foydalanishlari mumkin edi. xotinining eridagi haqqiga nisbatan majburiyatlari ko‘proqdir. xotin albatta erining uyida yashab, uyni ozoda va toza saqlab, ro‘zg‘or ishlarini bajarib, bolalarini tarbiyalashi lozim. nikoh ahdi tuzilgandan boshlab er-xotinlik munosabatiga hiyonat qilmasligi darkor. agar er xotinga nisbatan zo‘rlik, qo‘pollik qilsa, erlik majburiyatlarini bajarmasa, unga hiyonat qilsa, xotin eri bilan yashashni rad etishi mumkin bo‘lgan. xotin o‘z zimmasidagi majburiyatlarni bajarmasa, eri unga nisbatan jismoniy ta’sir choralarini ko‘rishi, xatto ajralish masalasini qo‘yishi mumkin bo‘lgan. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi"

1663360111.doc марказий осиёда никощ муносабатларининг диний-щу=у=ий =оидалар асосида тартибга солиниши markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi reja: 1. shariat va odat bo‘yicha nikoh 2. nikoh ahdini tuzish tartibi 3. nikohdan ajralish shariat bo‘yicha nikoh insoniylik nuqtai nazaridan qaralganda nikoh - muqaddas ishdir. chunki u halollik asosida qo‘shilishni ma’qul deb biladi, nikohsiz qo‘shilish esa haromlik belgisidir. haromlik ta’siri esa bo‘lajak farzandlarda, oilaning barakali bo‘lishida o‘z salbiy oqibatlarini ko‘rsatishi mumkin. qonun tilida nikoh bola tug‘ilishini qonunlashtiradigan alohida turdagi xususiy shartnomani anglatadi. shariat bo‘yicha nikoh shartnomaga o‘xshab ketsada, undan farq qilgan. u umurbodga tuziladi. shariat mu...

Формат DOC, 56,5 КБ. Чтобы скачать "markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: markaziy osiyoda nikoh munosaba… DOC Бесплатная загрузка Telegram

markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi

Предварительный просмотр (5 стр.)

Хотите читать дальше?

О "markaziy osiyoda nikoh munosabatlarining diniy-huquqiy qoidalar asosida tartibga solinishi"

Похожие файлы