ijtimoiy sohada baholar va subsidiyalar

PDF 6 стр. 212,7 КБ Бесплатная загрузка

6 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 212,7 КБ

Тип файла PDF

Страницы 6

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 6

ii мавзу. ижтимоий соҳада баҳолар ва субсидиялар. режа: 1.ижтимоий соҳада баҳоларнинг роли 2.табиий монополия шароитида ва мукаммал рақобат шароитида ижтимоий соҳа хизматларига баҳоларни ташкил этиш 3.баҳоларда ташқи самараларни трансформация этиш учун баҳолаш механизмини қўллаш 4.жамият бойлигини аниқлашда ҳар хил ёндашувлар 1. ижтимоий соҳада баҳоларнинг роли ижтимоий секторда баҳолар махсус рол ўйнайди. улар ижтимоий неъматларни ҳар хил турдалигини ҳисобга олган ҳолда талаб ва таклифни ташкил этиш хусусиятлари билан белгиланади. бу эса ижтимоий соҳа секторларига қараб (баҳоларни ташкил этишда) фарқларни мавжудлигини кўрсатади. шунингдек, аҳолининг кундалик турмушида ижтимоий соҳанинг ўрни юқорилигини ҳисобга олганда, айнан баҳо омили аҳолининг турмуш даражасига бевосита таъсир этади. соф ижтимоий таъминотларда баҳоларни ташкил этиш қўшма ижтимоий таъминотларда баҳоларни ташкил этишдан фарқланади (масалан, табиий монополиялар томонидан яратилган баҳоларини ташкил этиш). айрим ижтимоий неъматларга бозор баҳоси йўқ (яъни уларни баҳоси «0»га тенг). истеъмолчилар соф ижтимоий неъматларга пул тўлашмайди, улар уни бепул истеъмол қилишади. лекин бепул истеъмол фақат биринчи кўринишда бўлади. уларни …

2 / 6

еханизмга: солиқлар, молия нормалари ва бошқалар киради. уларни бозор баҳоларга тенглаштирсак бўлади. лекин улар умуман баҳоларга тенг эмас. 2. табиий монополия шароитида ва мукаммал рақобат шароитида ижтимоий соҳа хизматларига баҳоларни ташкил этиш ижтимоий секторлар баҳоларни ташкил этиш, айрим ҳизматлар учун ҳам баҳоларни ташкил этишдан ташқари, номукаммал рақобат шароитида баҳоларни ташкил этишни ҳам ўз ичига олади. табиий монополияларда маҳсулот ва хизматлар учун баҳоларни тартибга солиш бунга яққол мисол бўлади. бунга коммунал хизмат тармоғи соҳасида аҳолини сув, газ билан таъминлаш, шаҳар пассажир транспорти ва ҳоказоларни киритиш мумкин. табиий монополиялар фаолияти монопол ҳуқуқ мавжудлиги учун ижтимоий йўқотишлар ва ижтимоий ютуқлар билан боғлиқдир. ижтимоий йўқотишлар монополия маҳсулотларига талабнинг нисбатан пастроқ бўлиши билан боғлиқ. чунки бу ерда баҳолар нисбатан баландроқ бўлади. айрим табиий монополия тармоқларда баҳоларни ташкил этиш давлат субсидияларни бериш орқали аҳоли учун мақбул ҳолатда ушлаб турилади. бу ҳам ижтимоий йўналтирилган бозор моделининг аҳамияти юқорилигини белгилайди. мукаммал рақобат шароитида баҳоларни ташкил этиш бу унчалик …

3 / 6

ларини тартибга солиш билан чегараланмайди. ижтимоий соҳаларда ишлаб чиқариладиган товар ва ҳизматларни ташқи самараларни (эффектларни) секторда баҳоларга транформация этиш учун баҳолаш механизми кенг қўлланилади. улар 2 хил бўлади: 1.салбий ташқи самара ижтимоий ҳаражатларни тавсифловчи бўлиб, баҳоларда солиқлар орқали ҳисобланади. (масалан, алкоголь, тамаки маҳсулотларида ва ҳоказо). буларга экология солиғи, акциз солиқлари киради. 2.ижобий ташқи самара баҳоларда субсидиялар орқали ҳисобга олинади. масалан, бу жамият аъзоларининг таълим даражаси ўсиши, соғлиқни мустаҳкамлаш натижасида оладиган фойда. экологик солиқни баҳолар устидан давлат назоратини специфик (махсус) усули деб ҳисобласа бўлади. кўп мамлакатларни ҳўжалик амалиётида давлат томонидан баҳолар тартибга солишда субсидиялар кенг қўлланилади. талаб томонидан субсидиялар (истеъмолчиларга) ва таклиф томонидан субсидиялар (ишлаб чиқарувчиларга) ажратилади. талаб томонидан субсидияларни мақсади кам таъминланган аҳолини гуруҳларни конкрет маҳсулот ва ҳизматларни сотиб олиш учун имкониятларни оширишдир. масалан, дори-дармонларни, болалар озиқ- овқатларини, шаҳар транспортида тўловларни. бу ҳукумат томонидан камбағал оилаларга айрим товар ва хизматларни сотиб олиш учун бериладиган талон ва карточкаларда ўз ифодасини топади. …

4 / 6

р эди. у микроиқтисод томонидан, индивиддан то жамиятгача кўтарилиб боришидир. адам смит классик сиёсий иқтисодиётни асосчиси бойликка ишлаб чиқариш томонидан бўлган ёндашувни ишлаб чиқган. у мамлакатда ишлаб чиқарилган маҳсулотни ўсишини аҳолини турмуш фаравонлиги ўсиши билан боғлаган эди. бошқача қилиб айтганда индивидуал турмуш фаровонлигини максималлаштириш бутун жамиятни иқтисодий турмуш фаровонлигини максималлаштиришга олиб боради ва бу эркин бозор механизмига асосланган ҳолда эришилади. адам смит жамият бойлигини ҳар хил маҳсулотлар йиғиндисини бойликка тенглаштирар эди ва унумдор меҳнат деб моддий ишлаб чиқаришда ҳаражат (сарф) бўлган меҳнатни ҳисоблар эди. ишлаб чиқариш назариясига биноан иш хақи даражаси «темир қонун» билан аниқланади. бунинг моҳияти қуйидагидан иборат. капиталистик фирма учун ҳар бир ишчи бошқа ишлаб чиқариш омилларига қараганда қандайдир қийматга эгадир, қачонки у бошқа омилларга қараганда кўпроқ фойда келтирса, шунда у фирма учун бошқа омилларга қараганда афзалдир. ушбу назарияни джо, милл такомиллаштирди. у шундай ҳисоблар эдики, ишлаб чиқаришни иқтисодий қонунлари тақсимлаш қонунларидан фарқланиши керак. ишлаб чиқариш қонунлари объектив …

5 / 6

ди, качонки бозордаги бир иштирокчини ахволи яхшиланса бошка иштирокчини ахволи яхшиланмаслиги мумкин эмас. истеъмол жараёнида эса парето ёндашуви қуйидагича: «ҳар бир инсонни хаётидаги бошқаларга ёмонлик келтирмайдиган ўзгариш айрим инсонларга ижобий ўзгариш келтирса яхшилик деб аталади» бу ёндашувни «парето яхшиланиш» деб атади. н. калдор ва д. хикс ишларида «паретоннинг оптимуми»дан бошқа ҳолатларнинг тахлили такомиллаштирилди. бунда айрим инсонлар самарасиз ҳолатдан ўтганда қандайдир ютуққа эга бўлади ва ўз бойлигини кўпайишини камбағаллар билан бўлишишини хохламайдилар. бу ерда ютуққа эга бўлганлар шу холатни сақлаб қолишни хохлайдилар, ютуқга эга бўлмаганлар эса шу ҳолатни ўзгартиришни хохлайдилар. ҳолатдан чиқиб кетиш учун қандайдир келишув аниқлаб икки томон учун ҳам қулай шароитни яратиш керак. а. маршалнинг турмуш фаравонлиги назариясида истеъмолчиларни ва ишлаб чиқарувчиларни ортиқчаликлари тўғрисидаги концепцияси катта ўринни эгаллайди. ушбу концепция солиққа тортиш даражасини оптималлаштиришда, субсидиялар ҳажмини аниқлашда, табиий монополия тармоқларида баҳоларни тартибга солишни асослашда қўлланилади а. маршални ёндашувига биноан жами бойлик ишлаб чиқарувчиларни ва истеъмолчиларни жами ортиқчаликлар суммасига тенг …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ijtimoiy sohada baholar va subsidiyalar"

ii мавзу. ижтимоий соҳада баҳолар ва субсидиялар. режа: 1.ижтимоий соҳада баҳоларнинг роли 2.табиий монополия шароитида ва мукаммал рақобат шароитида ижтимоий соҳа хизматларига баҳоларни ташкил этиш 3.баҳоларда ташқи самараларни трансформация этиш учун баҳолаш механизмини қўллаш 4.жамият бойлигини аниқлашда ҳар хил ёндашувлар 1. ижтимоий соҳада баҳоларнинг роли ижтимоий секторда баҳолар махсус рол ўйнайди. улар ижтимоий неъматларни ҳар хил турдалигини ҳисобга олган ҳолда талаб ва таклифни ташкил этиш хусусиятлари билан белгиланади. бу эса ижтимоий соҳа секторларига қараб (баҳоларни ташкил этишда) фарқларни мавжудлигини кўрсатади. шунингдек, аҳолининг кундалик турмушида ижтимоий соҳанинг ўрни юқорилигини ҳисобга олганда, айнан баҳо омили аҳолининг турмуш даражасига бевосита таъсир этади. со...

Этот файл содержит 6 стр. в формате PDF (212,7 КБ). Чтобы скачать "ijtimoiy sohada baholar va subsidiyalar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ijtimoiy sohada baholar va subs… PDF 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram