kompyuterda qo‘llaniladigan protokollar va ilovalar

DOCX 20 pages 37.9 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 37.9 KB

File type DOCX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi zahiridin muhammad bobur nomidagi andijon davlat universiteti it inginiringi fakulteti 60610500- kompyutеr injiniringi (kompyuter injiniringi, at servis yo‘nalishi 3-kurs 303 guruh talabasi qodirova zilolaning kompyuter tarmoqlari fanidan mustaqil ta’limdan bajargan topshiriqlar to‘plami variant hemisdagi t/r hemisdagi t/r hemisdagi t/r hemisdagi t/r hemisdagi t/r 1-variant 1 6 11 16 21 2-variant 2 7 12 17 22 3-variant 3 8 13 18 23 4-variant 4 9 14 19 24 5-variant 5 10 15 20 25… __________________________________________________________________ 1-topshiriq: kompyuterda qo‘llaniladigan protokollar va ilovalar 1-variant 1. kompyuter tarmoqlarida qo‘llaniladigan protokollar nima va ularning vazifasi qanday? 2. tcp va udp protokollarining farqlarini tahlil qiling va ularni taqqoslang. 3. http va https protokollarining ishlash mexanizmini tushuntiring. 4. ssh (secure shell) protokolining xavfsizlikdagi o‘rni va afzalliklarini tushuntiring. 5. amaliy topshiriq: wireshark dasturidan foydalanib, tarmoqda ishlatilayotgan protokollarni aniqlash va tahlil qilish. mustaqil ish topshiriqlarini bajarilishi: 1-topshiriq kompyuterda qo‘llaniladigan protokollar va …

2 / 20

atish: protokollar tarmoqda xatoliklarni aniqlash va ma'lumotlarni to‘g‘ri uzatishni ta'minlashga yordam beradi. resurslarni boshqarish: tarmoq qurilmalarining optimal ishlashini ta'minlash uchun tarmoqdagi resurslar (masalan, tarmoqlarni, kanallarni, ip-manzillarni boshqarish). eng mashhur protokollar: tcp/ip (transmission control protocol/internet protocol): internetda va boshqa tarmoqlarda keng tarqalgan, ma'lumotlar uzatishning ishonchli usulini ta'minlaydi. http (hypertext transfer protocol): veb-sahifalarni yuklab olish va uzatish uchun ishlatiladi. ftp (file transfer protocol): fayllarni uzatish uchun ishlatiladi. dns (domain name system): domen nomlarini ip-manzillarga o‘zgartirish vazifasini bajaradi. smtp (simple mail transfer protocol): elektron pochta xabarlarini uzatish uchun ishlatiladi. 2. tcp (transmission control protocol) va udp (user datagram protocol) — bu ikkita asosiy tarmoq protokollari bo‘lib, ular ma'lumotlarni uzatish usullarini boshqaradi, lekin ishlash prinsipi va maqsadi bir-biridan farq qiladi. quyida ularning asosiy farqlari va taqqoslanishi keltirilgan. ishlash prinsipi: tcp (transmission control protocol): ulanishli protokol: tcp uzatishdan oldin aloqaning o‘rnatilishini talab qiladi. bu protokolda, ikki qurilma o‘rtasida to‘liq bir-biriga bog‘langan aloqa o‘rnatiladi. ishonchli uzatish: …

3 / 20

ilganda, har bir paket uchun tasdiqlash (ack) ishlatiladi. agar paket yo‘qolsa yoki xato bo‘lsa, u qayta yuboriladi. bu ishonchli uzatishni ta'minlaydi. udp: udp ma'lumotlar yetib borishini tasdiqlamaydi, shuning uchun paketlar yo‘qolishi yoki xato bo‘lishi mumkin. bu esa uzatishning ishonchsizligini anglatadi. uzatuvchi va qabul qiluvchi o‘rtasidagi aloqalar tcp: uzatishdan oldin aloqaning o‘rnatilishi kerak (3 qadamli qo‘lqarsiz aloqa - three-way handshake). bu aloqaning ishonchli ekanligini ta'minlaydi. udp: udp aloqaning o‘rnatilishi shart emas. ma'lumotlar to‘g‘ridan-to‘g‘ri uzatiladi. ishlash tezligi tcp: tcp ko‘proq tarmoq resurslarini talab qiladi, chunki har bir paketni tekshirish, tasdiqlash va qayta yuborish zarur. bu ish faoliyatini sekinlashtirishi mumkin. udp: udp tezroq ishlaydi, chunki hech qanday aloqani o‘rnatish, paketlarni tasdiqlash yoki qayta uzatish talab qilinmaydi. qo‘llanish sohalari: tcp: ishonchlilikni talab qiladigan tizimlar: masalan, veb-saytlar (http/https), elektron pochta (smtp), fayl uzatish (ftp), masofaviy aloqalar (ssh). kattaroq tarmoq yuklari: tcp ish faoliyatining sekinligi katta hajmdagi ma'lumotlar uzatilganda muammo bo‘lmasligi kerak. udp: tezlik va samaradorlikni …

4 / 20

shonch va to‘liq ma'lumotlar uzatishni ta'minlashni xohlagan tizimlar uchun ideal, lekin bu tezlikni sekinlashtirishi mumkin. udp tezkor, lekin ishonchsiz uzatishni xohlagan, paket yo‘qolishi bilan muammo bo‘lmaydigan tizimlar uchun mos. 3.http (hypertext transfer protocol) va https (hypertext transfer protocol secure) — bu veb-sahifalarni o‘qish, ma'lumot almashish va uzatishda ishlatiladigan ikkita asosiy protokoldir. ularning ishlash mexanizmlari o‘xshash, lekin https xavfsizlikni ta'minlash uchun qo‘shimcha choralarga ega. http (hypertext transfer protocol) http — bu veb-brauzerlar va veb-serverlar o‘rtasida ma'lumotlarni uzatish uchun ishlatiladigan protokoldir. http odatda veb-sahifalarni ko‘rish, ulardagi rasm, matn va boshqa ma'lumotlarni yuklab olish uchun ishlatiladi. http ishlash jarayoni quyidagicha: http ishlash mexanizmi: brauzer http so‘rovini yuboradi: foydalanuvchi veb-sahifaga kirish uchun url (masalan, http://www.example.com) ni kiritadi. brauzer http so‘rovi yuboradi, bu so‘rovda url va boshqa ma'lumotlar mavjud bo‘ladi. server http so‘rovini qabul qiladi: server http so‘rovini qabul qilib, unga javob yuboradi. javob odatda html hujjati, rasm, stil fayllari yoki boshqa resurslardan iborat bo‘ladi. …

5 / 20

vini yuboradi: foydalanuvchi url manzilida https:// ni kiritadi. brauzer serverga https so‘rovini yuboradi. server ssl/tls sertifikatini yuboradi: serverga ulanganingizda, server ssl/tls (secure sockets layer yoki transport layer security) sertifikatini yuboradi. bu sertifikat serverning haqiqiyligini tasdiqlaydi va foydalanuvchi bilan xavfsiz aloqani o‘rnatishga yordam beradi. ssl/tls aloqa o‘rnatiladi: brauzer va server o‘rtasida "ssl/tls qo‘lqarsiz aloqa" o‘rnatiladi. bu jarayonda ikki tomon ma'lumotlarni shifrlash va deshifrlash uchun maxfiy kalitlar almashadilar. shifrlangan ma'lumotlar almashiladi: ma'lumotlar shifrlangan holda uzatiladi. bu shifrlash ma'lumotni tarmoq orqali o‘g‘irlash yoki o‘zgartirishni imkonsiz qiladi. brauzer ma'lumotni ko‘rsatadi: brauzer ma'lumotni olingan va shifrlangan holda deshifrlaydi va foydalanuvchiga ko‘rsatadi. https xavfsizligi: https ma'lumotlarni uzatishda ssl/tls protokoli yordamida ma'lumotlarni shifrlaydi. bu shifrlash tarmoqdagi xatoliklar, xakerlar yoki ma'lumotlarni o‘g‘irlaydigan shaxslarning bu ma'lumotlarga kira olishlarini oldini oladi. https yordamida serverning haqiqiyligini tekshirish mumkin, bu esa man-in-the-middle hujumlarini oldini olishga yordam beradi. https yordamida foydalanuvchi va server o‘rtasidagi aloqaning maxfiyligi, yaxlitligi va autentifikatsiyasi ta'minlanadi. http vs https: …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kompyuterda qo‘llaniladigan protokollar va ilovalar"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi zahiridin muhammad bobur nomidagi andijon davlat universiteti it inginiringi fakulteti 60610500- kompyutеr injiniringi (kompyuter injiniringi, at servis yo‘nalishi 3-kurs 303 guruh talabasi qodirova zilolaning kompyuter tarmoqlari fanidan mustaqil ta’limdan bajargan topshiriqlar to‘plami variant hemisdagi t/r hemisdagi t/r hemisdagi t/r hemisdagi t/r hemisdagi t/r 1-variant 1 6 11 16 21 2-variant 2 7 12 17 22 3-variant 3 8 13 18 23 4-variant 4 9 14 19 24 5-variant 5 10 15 20 25… __________________________________________________________________ 1-topshiriq: kompyuterda qo‘llaniladigan protokollar va ilovalar 1-variant 1. kompyuter tarmoqlarida qo‘llaniladigan protokollar nima va ularning vazifasi qanday? 2. tcp va udp pr...

This file contains 20 pages in DOCX format (37.9 KB). To download "kompyuterda qo‘llaniladigan protokollar va ilovalar", click the Telegram button on the left.

Tags: kompyuterda qo‘llaniladigan pro… DOCX 20 pages Free download Telegram