о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari

DOCX 66,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
zbek ertaklarid.docx 1 “ о ‘zbek ertaklaridagi shart - sinov motivlarining nazariy asoslari ” mavzusidagi bitiruv malakaviy ishi /docprops/thumbnail.emf 1 “о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari” mavzusidagi bitiruv malakaviy ishi “о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari” mavzusidagi bitiruv malakaviy ishi mundarija kirish……………………………………………………………….3-5 i.bob. o’zbek xalq ertaklaridagi shar- sinov motivlari va syujet birligi ………………………………………………………….……………… 6-9 i.1. ertaklarning janriy belgilari va motivlar tizimi………………… 18 i.2. shart – sinov motivida tarixiy an’ana va epik an’ana………………..……19-24 ii.bob. shart – sinov motivlarining genezisi va ertaklar syujeti….….……..25-34 ii.1. ertaklarda qahramonning g’ayritabiiy tug’ilishi motivi………………….35-47 ii.2. hayvonlar haqidagi ertaklarda shart – sinov motivlari………………......48-56 xulosa………………….………….…….…………………………………….57-58 foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati……………….……….…………………59-60 kirish mavzuning dolzarbligi. o’zbek xalq og’zaki ijodi ajdodlarimiz badiiy salohiyatining asrlar mobaynidagi taraqqiyoti davomida shakllangan qudratli ma’naviyat xazinasidir. zukko ajdodlarimizning voqelikka bo’lgan mifologik qarashlari tafakkur taraqqiyoti davomida badiiy estetik xodisaga aylanib, voqelikni so’z vositasida poetik ifodalash natijasida xilma – xil janrlardan tashkil topgan folklore an’analari shakllangan. folklore an’analari asrlar davomida xalq …
2
kelingan folklore namunalari qatori ertaklarni ham o’rganish juda muhimdir. [1: karimov i. yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch. – toshkent. ma’naviyat. 2008. 33bet.] qadimiy epik an’analarni o’zida mujassam etgan ertaklar xalqimizning mifologik tasavvurlari, e’tiqodiy qarashlari, turmush tarzi va ma’naviyatini o’zida mujassamlashtirganligini uchun yosh avlodga kuchli badiiy estetik ta’sir ko’rsatish imkoniyatiga ega. o’zbek folklorshunosligida ertak janrini o’rganish borasida muayyan yutuqlarga erishilgan bo’lishiga qaramay hozirgi ma’naviy – ma’rifiy ehtiyoj folklorshunoslardan ertaklarni yanada chuqurroq va keng qamrovda o’rganishni taqozo etmoqda. shu ma’noda biz mazkur bitiruv malakaviy ishimizda o’zbek ertaklaridagi shart – sinov motivlarini tadqiq qilishga urindik. bu esa ishimizning dolzarbligini belgilaydi. iishning maqsad va vazifalari. o’zbek ertaklarida shart – sinov motivlarining nazariy asoslarini tadqiq etish. ushbu maqsadga erishish uchun quyidagi vazifalar belgilangan: · o’zbek xalq ertaklaridagi shart – sinov motivining nazariy asoslarini tadqiq etish; · ertaklarning janriy belgilari va motivlar tizimini tadqiq etish; · shart sinov motivida turli xil an’ana va epik an’anauyg’unligini tadqiq …
3
t metodologiyasi va usuli. mamlakatimiz prezidenti i.a.karimovning ma’naviy qadriyatlar va milliy an’analarhaqidagi qarashlari mazkur bitiruv malakaviy ishni metodologik asosini tashkil etadi. x.zarifov, t.mirzayev, g’.jalolov, k.imomov, j.jurayev kabi olimlarning asarlarida ilgari so’rilgan ilmiy- nazariy qarashlarga asolanildi. mavzuning o’rganilish darajasi. o’zbek xalq ertaklariningyozib olish va nashr etish borasidagi ilk tajribalar xix asrning oxiridan boshlangan bo’lsa-da xx asrning 30-yillaridan o’zbek xalq ertaklarini izchil to’plash va o’rganishga kirishildi. 1939- yilda “ o’zbek xalq ertaklari” to’plamini nashr etgan b.karimiy ertaklar tasnifi va asosiy xususiyatlari haqida tadqiqot[footnoteref:2]1 yozdi. 1964-yilda m.abzalovning “o’zbek xalq ertaklari” nomli kitobi chop etildi. xx asrning 70-80 yillarida o’bek xalq ertaklarining janr xususiyatlari, poetikasi, ertakchilik an’analari tarixi va ertak ijrochiligi masalalari k.imomov[footnoteref:3]2 g’.jalolov[footnoteref:4]3 kabi folklorshunoslar tomonidan o’rganilgan. [2: 1buyuk karimiy. o’zbek xalq ertaklarining ba’zi bir xususiyatlari. o’zbek tili va adabiyoti jurnali. 1995 n5,6. 57-62 b.] [3: 2k.imomov. o’zbek xalq prozasi. t. fan. 1981.] [4: 3g’jalolov. o’zbek xalq ertaklari poetikasi. t. fan. 1986.] tadqiqotningg …
4
siy va muhim tarkibiy qismidir. prezidentimiz islom karimovning “yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch” asarida ta’kidlanganidek, ma’naviyatning yuksalishi bilan chambarchas bog‘liq bo‘lgan shakllantiruvchi asosiy mezonlardan biri xalq og‘zaki ijodi durdonalarining yaratilishi va ijrosidir . zamonaviy ilm-fanda biror muammoni hal qilish uchun bir necha fanlar doirasida ish ko‘rish talab darajasiga yetdi. bunday vaziyatda yozma va og‘zaki adabiyot, mifologik va ilohiyotga doir ilmlarning tutashishi ham tabiiy. ertaklar syujetini yuzaga keltirgan yoki ertak syujetining bir halqasiga aylangan motivlar, xususan, shart-sinov motivi genezisi, mazkur motiv ko‘rinishlari klassifikatsiyasini yaratishda ham shu yo‘nalishda ish ko‘rilishi zarur. qahramonning sinovdan o‘tishi barcha xalqlar folklori janrlarida turli darajada va turli ko‘rinishlarda uchraydi. binobarin, har bir xalq og‘zaki ijodini o‘rganuvchi folklorshunoslik bugungi kun talablariga javob berishi uchun ularning genezisini, badiiy hodisaning tarixiy va hayotiy hodisa bilan genetik va tipologik bog‘liqligini, adabiy hodisaning umummodelga aloqadorligini aniqlashi, katta ko‘lamda ish olib borish talab qilinadi. struktural antropologiya, struktural mifologiya sujet va motiv genezisi masalasini …
5
rgangan, motiv va sujet munosabatiga doir kuzatishlarini turkiy xalqlar ertaklariga tatbiq qilgan. j.yusupov ertak va marosim munosabatlarining tarixiy-tipologik tahlilini xorazm ertaklari misolida ko‘rsatib beradi. sh.turdimov tomonidan e’lon qilingan tadqiqotlarda e’tibor qaratilgan shart-sinov motivlarining asosiy qismi “alplik tizimi” tushunchasi bilan bog‘liq holatda tushuntiriladi . ammo bu ilmiy asarlarning mavzu va maqsad yo‘nalishi shart-sinov motiviga bevosita aloqador bo‘lmagani sababli biz nazarda tutgan muammolarni hal qilishda yetarli deb bo‘lmaydi. ilohiy voqelik odamlar orasidan tanlangan yo‘lboshchi bilan harakatlanadi. ammo uning tanlanganligi omma orasida norozilikni tug‘diradi. hamma tanlanishni, hamma sinovlarni yengib o‘tishni, sinov shartlarini osonrog‘iga almashtirishni istaydi. shu nuqtadan hayotiy voqelik hududi boshlanadi. odam bolasiga shartlar u tug‘ilmasdanoq qo‘yila boshlanadi. u o‘g‘il bo‘lishi kerak yoki qiz bo‘lishi kerak. u davomchi bo‘lishi kerak yoki merosxo‘r. olam dialektikasi davomiyligi sinov shartlarini tartibga solib turadi: kimdir shart qo‘yadi, kimdir sinaladi. xullas, bular insoniyatning o‘z-o‘ziga qo‘yadigan shartlari. adabiy voqelik ilohiy voqelik kabi tanlab olingan yetakchi intilishlarida harakatga keladi. faqat …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari"

zbek ertaklarid.docx 1 “ о ‘zbek ertaklaridagi shart - sinov motivlarining nazariy asoslari ” mavzusidagi bitiruv malakaviy ishi /docprops/thumbnail.emf 1 “о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari” mavzusidagi bitiruv malakaviy ishi “о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari” mavzusidagi bitiruv malakaviy ishi mundarija kirish……………………………………………………………….3-5 i.bob. o’zbek xalq ertaklaridagi shar- sinov motivlari va syujet birligi ………………………………………………………….……………… 6-9 i.1. ertaklarning janriy belgilari va motivlar tizimi………………… 18 i.2. shart – sinov motivida tarixiy an’ana va epik an’ana………………..……19-24 ii.bob. shart – sinov motivlarining genezisi va ertaklar syujeti….….……..25-34 ii.1. ertaklarda qahramonning g’ayritabiiy tug’ilishi motivi………………….35-47 ii...

Формат DOCX, 66,2 КБ. Чтобы скачать "о‘zbek ertaklaridagi shart-sinov motivlarining nazariy asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: о‘zbek ertaklaridagi shart-sino… DOCX Бесплатная загрузка Telegram