uslubiy qo'llanma "ma’lumotlar bazalari va banklari haqida tushunchalar"

PDF 38 pages 2.2 MB Free download

38 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type PDF

Pages 38

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 38

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand iqtisodiyot va servis instituti " axborot texnologiyalari" kafedrasi “iqtisodiyotda axborot komplekslari va texnologiyalari ” fani bo‘yicha laboratoriya mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy qo’llanma mavzu: ma’lumotlar bazalari va banklari haqida tushunchalar samarqand- 2020 mazkur uslubiy ko‘rsatmada « iqtisodiyotda axborot komplekslari va texnologiyalari » fani doirasida talabalarga xizmat ko‘rsatish sohasida axborot texnologiyalarini qo‘llashda va joriy etishda bilimlar berish bilan bir qatorda ularda tizimli yondashuvni shakllantirishdan iborat. shu bois ushbu fan axborot texnologiyalari va unda amaliy dasturlar paketi bilan ishlashni o‘rganish va xizmat ko‘rsatish sohasida avtomatlashtirilgan ish joylarida mavjud axborot tizimlarining integratsiyasini tahlil qilishga qaratilgan. har bir mavzu bo‘yicha talabalar tomonidan o‘zlashtirishni aniqlashda yangi pedagogik texnologiyalardan keng foydalanilgan. uslubiy ko‘rsatma oliy o‘quv yurtlarining iqtisod, moliya, bank ishi, buxgalteriya hisobi va audit (tarmoqlar bo’yicha), ta’lim yo‘nalishlari uchun mo‘ljallangan bo‘lib, undan talabalar o‘zlarining bilimlarini mustaqil ravishda ham oshirishlari mumkin tuzuvchilar: ernazarov a.e. – samisi, «axborot texnologiyalari» kafedrasi …

2 / 38

lar xajmi oshib borishi bilan bu masalalarni xal etish murakkablashadi. yuzaga kеlgan muammo ob'еkt va ma'lumotlarni strukturalash, ya'ni tizimga solish yo’li bilan xal qilinadi. ob'еkt — bu mavjud va farqlanishi mumkin bo’lgan narsadir. ob'еktlarga tеgishli bir qator ma'lumotlar borki, ularning to’plami mb bo’la oladi. masalan, har bir akadеmik litsеy yoki kasb-xunar kollеji — bu ob'еktlar bo’lsa, ulardagi o’kuvchilar xaqidagi ma'lumotlar to’plami mbga misol bo’la oladi. har qanday jiddiy mbning yaratilishi uning loyixasini tuzishdan boshlanadi. mb loyixalovchisining asosiy vazifasi ob'еktlar va ularni tavsiflovchi paramеtrlarni tanlash, ma'lumotlar orasidagi bog’lanishlarni o’rnatishdan iborat. mbni yaratish jarayonida, foydalanuvchi ma'lumotlarni turli bеlgilar buyicha tartiblashga va bеlgilarning turli birikmalari buyicha zarur ma'lumotlarni (tanlanmani) tеz topish uchun imkoniyatlar yaratilishiga harakat qiladi. bu ishlarni ma'lumotlar strukturalangan (tuzilmalangan) bo’lgandagina bajarish mumkin. strukturalash — bu ob'еktlar va ma'lumotlarning o’zaro bog’lanishini tasvirlash usullari xaqidagi kеlishuvni kiritishdir. zamonaviy mb tеxnologiyasida mbni yaratish, unga xizmat ko’rsatish va foydalanuvchilarni mb bilan ishlashiga imkon yaratish maxsus …

3 / 38

k; — axborotni izlash va tanlashda qulaylik; — boshqa omborga kiritilgan ma'lumotdan foydalanish imkoniyatining mavjudligi; — mbning ochiqligini ta'minlash (yangi ma'lumotlar va maydonlar qushish, ularni olib tashlash imkoniyatlari va xokazo). 1. ma’lumotlar bazasi 1.1. yangi ma’lumotlar bazasini yaratish. 1.1.1. microsoft access dasturini ishga tushiramiz, buning пуск > программы > microsoft office > microsoft office access 2007 buyruqlar ketma-ketligini bajaramiz. 1.1-rasm. microsoft access oynasi 1.1.2. ochilgan oynada (1-rasm)– новая база данных (yangi ma’lumotlar bazasi) belgisini bosamiz. 1.1.3. «имя файла»(fayl nomi) maydoniga yaratilayotgan baza nomini kiritamiz. 1.1.4. odatda ma’lumotlar bazasi мои документы (mening hujjatlarim) papkasiga saqlanadi yoki yo’lni o’zgartirish uchun «имя файла»(fayl nomi) maydonining chap tominida ikonkasini tanlang 1.1.5. «создать»(yaratish) tugmasini bosing 1.2. shablon yordamida ma’lumotlar bazasini yaratish. 1.2.1. microsoft access ishga tushiramiz, buning пуск > программы > microsoft office > microsoft office access 2007 buyruqlar ketma ketligi bajariladi. 1.2.2. ochilgan oynadan (1.1 rasm), «категории шаблонов» > локальные шаблоны maydonidan kerakli shablon. …

4 / 38

uchun sichqonchani keraksiz ustunga olib borib o’ng tomonini bosamiz, konteks menyudan «удалить столбец» (ustunni o’chirish) ni tanlaymiz. 2.3-rasm. jadvallar oynasi 2.1.4. «организация» (organizasiya) deb nomlangan yacheykani belgilab, biror tashlilot nomini kiritamiz(masalan: samisi, «код»(kod) qiymatini avtomatik tarzda qo’yiladigan qilamiz. 2.1.5. jadvaldagi qolgan yacheykalarni to’ldiramiz. 2.4-rasm. jadval ma’lumotlari 2.1.6. jadvalni saqlaymiz: «таблица2»(jadval2) zakladkasini belgilab, «контакты» (aloqalar) nomini kiritib ok tugmasini bosamiz. 2.2. jadval konstruktori yordamida jadval yoratish. 2.2.1. «таблица 1»(jadvak1) zakladkasini tanlaymiz. 2.2.2. knstruktor rejimiga o’tamiz: 2.5-rasm. aks ettirish rejimini tanlash 2.2.3. jadvalni saqlash tavsiya etiladi, buning uchun jadval nomi kiritilib ok tugmasi bosiladi. 2.6-rasm. jadval nomini kiritish. 2.2.4. konstruktor jadvali yordamida ochilgan oynaga yangi jadval nomini kiritishimiz yoki yaratilgan jadvalga yangi maydon qo’shish imkoniga ega bo’lamiz. 2.7-rasm. konstruktor jadvali oynasi. 2.2.5. «код»(kod) yacheykasi pastidagi yacheykani belgilab, ustun nomiga «nomi» , ma’lumot turiga esa –matnli deb qo’yamiz. yana bir nechta yacheykalarni tashkil etishimiz mumkin. 2.8-rasm. jadval maydonini to’ldirish. 2.2.6.jadval rejimiga o’tamiz ya’ni: …

5 / 38

ikkala jadvalning id-kodlari uchunchi(yordamchi) jadvalga yoziladi. misol uchun: 2.3.1. «создание» (yaratish) zakladkasiga o’tamiz va yangi jadval yaratamiz. 2.3.2. konstruktor rejimiga o’tamiz, so’ngra jadvalni «ma’lumot» nomi bilan saqlaymiz. 2.3.3. misolda ko’rsatilganidek ustunlarni nomlab chiqamiz. 2.10-rasm. to’ldirilgan jadval maydoni 2.3.4. jadval rejimiga o’tamiz va uni quyidagidek to’ldiramiz. 2.11-rasm. jadval ma’lumotlari 2.3.5. «работа с базами данных»(ma’lumotlar bazasi bilan ishlash) zakladkasiga o’tamiz va «схема данных»(ma’lumotlar sxemasi) tugmasini bosamiz. 2.3.6. ochilgan oynaga uchala jadvalimizni ketma-ket qo’shamiz. 2.12-rasm. ma’lumotlar sxemasi oynasi 2.3.7. aloqa hosil qilish – «книги»(kitob) jadvalidan «код»(kod) punktiga ko’rsatkichni qo’yamiz, sichqonchani chap tugmasini bosib turgan holda, «записи»(yozuvlar) jadvalidagi «код книги»(kitob kodi) punktini bog’laymiz. 2.3.8. oynada to’liq ma’lumotlarni anglatadigan belgi(flajok) qo’yamiz. bu rejimda access «записи»(yozuvlar) jadvalidagi qolgan yozuvlarni chaqirmaydi, qaysiki «книги»(kitob) jadvalidagi yozuvlar bilan «код»(kod) maydonidagi o’xshash qiymatlarni ajratib olishi mumkin emas. “каскадное удаление связанных записей” bandida bayroqchani o‘rnatsak, natijada «книги» jadvlidan o‘chirilgan yozuv bilan birgaslikda u bilan bog ‘langan boshqa yozuvlar ham o ‘chiriladi. …

Want to read more?

Download all 38 pages for free via Telegram.

Download full file

About "uslubiy qo'llanma "ma’lumotlar bazalari va banklari haqida tushunchalar""

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand iqtisodiyot va servis instituti " axborot texnologiyalari" kafedrasi “iqtisodiyotda axborot komplekslari va texnologiyalari ” fani bo‘yicha laboratoriya mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy qo’llanma mavzu: ma’lumotlar bazalari va banklari haqida tushunchalar samarqand- 2020 mazkur uslubiy ko‘rsatmada « iqtisodiyotda axborot komplekslari va texnologiyalari » fani doirasida talabalarga xizmat ko‘rsatish sohasida axborot texnologiyalarini qo‘llashda va joriy etishda bilimlar berish bilan bir qatorda ularda tizimli yondashuvni shakllantirishdan iborat. shu bois ushbu fan axborot texnologiyalari va unda amaliy dasturlar paketi bilan ishlashni o‘rganish va xizmat ko‘rsatish sohasida avtomatlashtirilgan ish joylarida mavj...

This file contains 38 pages in PDF format (2.2 MB). To download "uslubiy qo'llanma "ma’lumotlar bazalari va banklari haqida tushunchalar"", click the Telegram button on the left.

Tags: uslubiy qo'llanma "ma’lumotlar … PDF 38 pages Free download Telegram