suvidagi o‘zgarishlar va ularni boshqarish

DOCX 22 pages 1.8 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.8 MB

File type DOCX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

ўзбекистон республикаси қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги mundarija kirish………………………………………………………………. 1 loyihalash to‘g‘risida umumiy ma’lumotlar……………………… 2 to‘g‘on balandligini aniqlash……………………………………… 3 inshoot sinfini tanlash………………………………………………. 4 to‘g‘on konstruktiv elementlari va ularning o‘lchamlarini belgilash................................................................................................ 5 filtratsiya hisobi……………………………………………………. 6 ustuvorlik hisobi…………………………………………………… foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati................................................... k i r i sh so‘nggi yillarda yer va suv resurslaridan samarali foydalanish, suv resurslarini boshqarish tizimini takomillashtirish, suv xo‘jaligi obyektlarini modernizatsiya qilish va rivojlantirish bo‘yicha izchil islohotlar amalga oshirilmoqda. shu bilan birga, global iqlim o‘zgarishi, aholi sonining va iqtisodiyot tarmoqlarining o‘sishi, ularning suvga bo‘lgan talabi yil sayin oshib borishi tufayli suv resurslarining taqchilligi yildan-yilga kuchayib bormoqda. foydalanilgan o‘rtacha yillik suv miqdori 51 — 53 mlrd kub metrni, jumladan, 97,2 foizi daryo va soylardan,1,9 foizi kollektor tarmoqlaridan, 0,9 foizi esa yer ostidan foydalanib, ajratilgan suv olish limitiga nisbatan 20 foizga qisqargan. respublikada 2020 — 2030-yillarda aholini va iqtisodiyotning barcha tarmoqlarini suv bilan barqaror ta’minlash, sug‘oriladigan yerlarning meliorativ holatini yaxshilash, suv xo‘jaligiga …

2 / 22

ichki tarmoq kanallari, 134 ming km zovurlar, 117 mingdan ortiq gidrotexnika inshootlari qurilgan. gidrotexnika inshootlarni loyihalash va ekspluatatsiya qilishda mutaxassis mavjud shart-sharoitlarni tahlil qila olishi, inshootlar konstruksiyalarini yaxshi bilishi, ularni barpo etish texnologiyasidan boxabar bo‘lishi. tanlangan konstruksiyalar hisobini bajarish uslublarini qo‘llay olishi zarur. buni amalga oshirish uchun talabalarga dars o‘tish sifatiga yanada e’tibor qaratmoq lozim. bu borada gidrotexnika inshootlari va ulardan foydalanish bo‘yicha tayyorlangan darsliklar, o‘quv va uslubiy qo‘llanmalarni zamon talablaridan kelib chiqib, fan va texnologiya yutuqlari va jahon tajribasidan foydalanib yangilab borish lozim. ushbu uslubiy ko‘rsatma “gidrotexnika qurilishi(suv xo‘jaligida)” ta’lim yo‘nalishi talabalari, ilmiy izlanuvchilar va suv xo‘jaligi mutaxassislari uchun bag‘ishlangan bo‘lib, unda gidrotexnika inshootlarini loyihalash amaliyotida grunt to‘g‘onli suv omboridagi inshootlar bo‘g‘ini tarkibidagi inshootlarni hisobiga oid ma’lumotlar to‘plami berilgan. 1. loyihalash to‘g‘risida umumiy ma’lumotlar chizmalar, hisobiy - tushuntirish bayonidan va smetalardan tashkil topgan texnik hujjatlar to‘plamiga inshootning loyihasi deb ataladi. gidrotexnika inshootlarini loyihalash iqtisodiy jihatdan asoslanganligi, suv xo‘jaligi tizimida …

3 / 22

ni, suv sathlari, iqlimiy, gidrogeologik, gidrologik va topografik sharoitlar, asosiy inshootlar tarkibi, asosiy energetik va suv xo‘jaligi ko‘rsat-kichlari, mahalliy ishlab chiqarish bazalari va qurilish materiallaridan foydalanish imkoniyati, qurilish joyidagi yo‘llar qurilishni elektr energiyasi bilan ta’minlash, kapital mablag‘larning qiymati va qurilish muddati keltiriladi. yirik gidrotexnika obyektlari ikki bosqichda loyihalanadi. texnik loyiha bosqichida barcha kerakli muhandislik hisoblari bajariladi, ya’ni qurilish uchun maydon tanlanadi va tasdiqlanadi, inshootning bosh plani ishlab chiqiladi, normal va jadallashgan dimlangan sathlar belgilanadi, suv ombori hajmi va suv chuqurligi qabul qilingan asosiy inshootlar konstruksiyalari uchun gidrouzelning so‘ngi joylashuvi qabul qilinadi, vaqtinchalik inshootlar loyihalari ishlab chiqiladi, kerakli bo‘lgan qurilmalarning soni va parametrlari belgilanadi, qurilishning qiymati va texnik-iqtisodiy ko‘rsatkichlari aniqlanadi. ishchi chizmalar texnik kengashda tasdiqlangan texnik loyihaga muvofiq tuziladi, bunda ishlab chiqarishda qurilish - montaj ishlarida kerak bo‘ladigan texnik loyihada qabul qilingan detallar aniqlashtiriladi. bir bosqichli loyihalash (texnik - ishchi loyihani ishlab chiqish) qurilish obyekti namunaviy yoki iqtisodiy jihatdan arzon bo‘lgan …

4 / 22

belgisini aniqlash suv omboridagi hisobiy sath 1-5 % gacha ta’minlanganda, maksimal dimlash sathiga va shamolning maksimal tezligiga mos kelishi bilan ta’minlanishi, bu miqdor i-ii sinf inshootlar uchun -20%, iii-sinf -30% va iv- sinf inshootlar uchun -50% qabul qilingan sharoitlarda amalga oshiriladi. mds va nds о‘rtasidagi farqlar ( 5 w ≥ 20 m/s 1.3 1.4 1.5 1.6 w ≤ 20 m/s 1.1 1.1 1.1 1.2 koeffitsiyenti tо‘lqin frontining tо‘g‘onga burchak ostiga kelishiga bog‘liq holda 2.4 – jadvaldan qabul qilinadi. koeffitsiyenti qiymatlari 2.4 - jadval β , grad 0 10 20 30 40 50 60 1,0 0,98 0,96 0,92 0,87 0,82 0,75 koeffitsiyenti qiymati quyidagi grafiklardan m1 va λ/h1% qiymatlariga kо‘ra aniqlanadi. 2.4-rasm. kng koeffitsiyenti qiymatlarini aniqlovchi grafiklar: a) – m1 3 bо‘lganda. j(%) ehtimollik bо‘yicha tо‘lqinining qiyalikka urilib chiqish balandligini hisobga oluvchi koeffitsiyenti quyidagi 2.5 - jadval bо‘yicha qabul qilinadi. 2.5 - jadval koeffitsiyenti qiymatlari % 0,1 1 2 5 10 …

5 / 22

parapet о‘rnatilsa (uning balandligi kо‘pincha 1,2...1,5 m ga teng), ning qiymati hisobiy statik suv sathidan parapet yuqorisigacha bо‘lgan masofa deb hisoblanadi. parapetning о‘rnatilishi tо‘g‘on tepasini pastroq qilib о‘rnatishga imkon beradi, bu о‘z navbatida tо‘g‘on tanasi hajmini kamayishiga olib keladi. kо‘pincha parapet beton yoki temir-betondan yasaladi. ushbu holatda tо‘g‘on tepasi belgisi () maksimal dimlangan suv sathidan () yuqoriroq yoki unga teng qilib qabul qilinadi, lekin u normal dimlangan suv sathidan () kamida 0,3 m yuqoriroq bо‘lishi shart. tо‘g‘on balandligi quyidagicha aniqlanadi: , (2.8) bunda, – tо‘g‘on stvoridagi daryoning yer belgisi. 3. inshoot sinfini tanlash qurilish meyorlari va qoidalari (qmq 2.06.01-97)ga kо‘ra gidrotexnika inshootlari xizmat qilish muddatiga qarab ikkita qismga bо‘linadi: doimiy va vaqtinchalik (muvaqqat) inshootlar. muvaqqat inshootlarga faqat doimiy inshootlarni qurish va remont qilish paytida ishlatiladigan inshootlar kiradi. muvaqqat inshootlar qoida bо‘yicha iv-sinfga mansub, buzilishidan yuzaga keladigan holatiga qarab iii-sinfga о‘tkazilishi mumkin. gruntli tо‘g‘onlar doimiy inshootlar turkumiga kirib, ularning balandligi va …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suvidagi o‘zgarishlar va ularni boshqarish"

ўзбекистон республикаси қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги mundarija kirish………………………………………………………………. 1 loyihalash to‘g‘risida umumiy ma’lumotlar……………………… 2 to‘g‘on balandligini aniqlash……………………………………… 3 inshoot sinfini tanlash………………………………………………. 4 to‘g‘on konstruktiv elementlari va ularning o‘lchamlarini belgilash................................................................................................ 5 filtratsiya hisobi……………………………………………………. 6 ustuvorlik hisobi…………………………………………………… foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati................................................... k i r i sh so‘nggi yillarda yer va suv resurslaridan samarali foydalanish, suv resurslarini boshqarish tizimini takomillashtirish, suv xo‘jaligi obyektlarini modernizatsiya qilish va rivojlantirish bo‘yicha izchil islohotl...

This file contains 22 pages in DOCX format (1.8 MB). To download "suvidagi o‘zgarishlar va ularni boshqarish", click the Telegram button on the left.

Tags: suvidagi o‘zgarishlar va ularni… DOCX 22 pages Free download Telegram