su'yq va gazsimon turli jinsli sistemalar a'zratish va tozalash usullari va qurilmalari

PDF 18 pages 719.9 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 719.9 KB

File type PDF

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

19-маъруза суюқ ва газсимон турли жинсли системаларни ажратиш ва тозалаш усуллари ва қурилмалари умумий тушунчалар ҳар хил фазалардан (масалан, суюқлик-қаттиқ модда, суюқлик-газ ва ҳоказо) ташкил топган аралашмалар турли жинсли система деб аталади. кўпчилик турли жинсли системалар ишлаб чиқариш шароитида технологик жараѐнларни амалга ошириш пайтида ҳосил бўлади. ҳар қандай турли жинсли система икки ѐки ундан кўп фазалардан ташкил топган бўлади. заррачалари жуда майдаланган ҳолатдаги фаза дисперс ѐки ички фаза дейилади. дисперс фаза заррачаларини ўраб олган фаза эса дисперсионѐки ташқи фаза дейилади. фазаларнинг физик ҳолатига кўра турли жинсли системалар қуйидаги гуруҳларга бўлинади: суспензиялар, эмульсиялар, кўпиклар, чанглар, тутунлар, туманлар. суюқлик ва қаттиқ модда заррачаларидан ташкил топган аралашмалар суспензиядейилади. қаттиқ модда заррачаларининг ўлчамига кўра сус- пензиялар шартли равишда қуйидаги турларга бўлинади: дағал суспензиялар (заррачалар ўлчами 100 мкм дан ортиқ); майин суспензиялар (заррачалар ўлчами 0,5100 мкм); лойқасимон суспензиялар (заррачалар ўлчами 0,10,5 мкм атрофида); коллоид эритмалар (заррачалар ўлчами 0,1 мкм дан кичик). эмульсиялар икки хил ўзаро …

2 / 18

араѐнида кўпикли қатламлар ҳосил бўлади. ўз таркибида қаттиқ модданинг майда заррачаларини тутган газ системаларига чанглар деб аталади. чанг одатда қаттиқ моддаларни механик усуллар билан майдалаш ва уларни бир жойдан иккинчи жойга узатиш пайтида ҳосил бўлади. чанг таркибидаги қаттиқ заррачалар ўлчами 5100 мкм оралиғида бўлади. тутунлар таркибида ўлчами 0,35 мкм га тенг бўлган қаттиқ модда заррачалари бўлади. тутунли буғ (ѐки газ) ларнинг суюқ ѐки қаттиқ ҳолатга конденсациялаш йўли билан ўтишида тутунлар ҳосил бўлади. бундан ташқари, тутунлар қаттиқ ѐнилғиларнинг ѐниши пайтида ҳам пайдо бўлади. туманлар суюқ ва газ фазаларидан ташкил топган бўлади. масалан, сув буғларини ҳаво ѐрдамида совитиш жараѐнида буғнинг конденсацияланиши натижасида туман ҳосил бўлади. туман таркибидаги суюқлик заррачаларининг ўлчами 0,33 мкм га тенг. чанг, тутун ва туманлар аэродисперс системалар (ѐки аэрозоллар) деб юритилади. техникада турли жинсли системаларни ташкил этувчи фазалар ѐки компонентларга ажратишга тўғри келади. ажратиш усулларини танлашда турли жинсли системани ташкил этувчи фазаларнинг ҳолатига (суюқ, қаттиқ ва газсимон), қаттиқ ѐки …

3 / 18

шлатилади. фильтрлаш-суюқ ва газсимон аралашмаларни ғоваксимон тўсиқ (фильтр) ѐрдамида ажратишдан иборат. бу жараѐнда ғоваксимон тўсиқ суюқлик ѐки газни ўтказиб юборади, муҳитдаги қаттиқ модда заррачаларини эса ушлаб қолади. фильтрлаш босим ѐки марказдан қочма куч таъсирида олиб борилади ва асосан суспензия ҳамда чангларни тўла тозалаш учун ишлатилади. центрифугалаш – суспензия ва эмульсияларни марказдан қочма кучлар таъсирида яхлит ѐки ғоваксимон тўсиқлар ѐрдамида ажратишдан иборат. суюқлик ѐрдамида ажратиш усули деб газ таркибида бўлган қаттиқ заррачаларни бирор суюқлик иштирокида ушлаб қолиш жараѐнига айтилади. бу жараѐн оғирлик ѐки инерция кучлари таъсирида олиб борилади ва газларни тозалаш учун ишлатилади. айрим ҳолларда бу усулдан суспензияларни ажратишда ҳам фойдаланиш мумкин. турли жинсли системаларни ажратишнинг юқорида баѐн этилган усуллари саноатда чўктиргичлар, чанг чўктирувчи камералар, фильтрлар, циклонлар, гидроциклонлар, центрифугалар, электрофильтрлар, скрубберлар ва шу каби ускуналарда олиб борилади. оғирлик кучи таъсирида чўктириш чўктириш усули суспензия, эмульсия ва чангли газларни ажратиш учун ишлатилади. чўктириш тезлиги кичик бўлгани сабабли бу усул асосан турли жинсли …

4 / 18

н. ламинар оқимда ишқаланиш кучлари инерция кучларига нисбатан катта бўлади. стокс қонунига кўра, ламинар режимда шарсимон заррачанинг чўкишида муҳитнинг қаршилик кучи r қуйидаги тенглама билан топилади: r = 3 πdμwэ , (2.2) бу ерда μ – муҳитнинг динамик қовушоқлиги, па·с; wэ – заррачанинг эркин чўкиш тезлиги, м/с. чўкаѐтган заррача дастлаб тезроқ чўкади, бир оз вақт ўтгач, муҳитнинг қаршилик кучи ҳаракатлантирувчи кучга тенглашганда, ўзгармас тезлик билан бир хилда чўка бошлайди. шу ўзгармас тезлик чўкиш тезлиги дейилади. демак, заррача ўзгармас тезликка эга бўлганда р=r бўлиб қолади. р ва r нинг қийматларини тенглаштириб қуйидагиларни оламиз: 6 3d g (  қ-  м) = 3 πdμwэ , бу ердан чўкиш тезлиги wэ =   18 )(2 мкgd  . (2.3.) (2.3) ифода стокс тенгламаси деб юритилади ва re≤2 бўлганда ишлатилади. 2.2–расмда қаттиқ шарсимон заррачанинг суюқликдаги ҳаракати кўрсатилган. тезлик ва заррачанинг ўлчами кичик бўлганда ѐки муҳитнинг қовушоқлиги катта бўлганда, заррача суюқликнинг чегара қатлами …

5 / 18

(ξ=0,44=const). 2.2-расм.қаттиқ шарсимон заррачнинг суюқликдаги ҳаракати: а - ламинар оқим; б - оралиқ оқим; в - турбулент оқим. турбулент режимда (rе>500) заррачанинг орқа томонида уюрма оқимлар пайдо бўлади ва шу билан биргаликда бироз сийракланиш юз беради; бу ҳолат муҳит қаршилигининг кўпайишига олиб келади ва оқибат натижада заррачанинг чўкиш тезлиги секинлашади. турбулент режимда (rе>500 бўлганда) инерция кучлари ишқаланиш кучларидан устун туради. бунда қаршилик кучи r ньютон қонунига кўра топилади: r = ξ ғ 2 2 эмw (2.4.) бу ерда ξ – қаршилик коэффициенти; ғ – заррачанинг ҳаракат йўналишига бўлган текисликка туширилган проекцияси. қаршилик коэффициентининг қиймати rе нинг сон қийматига кўра аниқланади: агар rе ≤ 2 бўлганда ξ = re 24 ; a б в агар 500 > re 500 бўлганда ξ = 0,44. шарсимон заррача учун ғ = 4 2d . турбулент режим учун қуйидаги тенгликни ѐзиш мумкин: 6 3d g (  қ-  м) = ξ ғ 2 2 …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "su'yq va gazsimon turli jinsli sistemalar a'zratish va tozalash usullari va qurilmalari"

19-маъруза суюқ ва газсимон турли жинсли системаларни ажратиш ва тозалаш усуллари ва қурилмалари умумий тушунчалар ҳар хил фазалардан (масалан, суюқлик-қаттиқ модда, суюқлик-газ ва ҳоказо) ташкил топган аралашмалар турли жинсли система деб аталади. кўпчилик турли жинсли системалар ишлаб чиқариш шароитида технологик жараѐнларни амалга ошириш пайтида ҳосил бўлади. ҳар қандай турли жинсли система икки ѐки ундан кўп фазалардан ташкил топган бўлади. заррачалари жуда майдаланган ҳолатдаги фаза дисперс ѐки ички фаза дейилади. дисперс фаза заррачаларини ўраб олган фаза эса дисперсионѐки ташқи фаза дейилади. фазаларнинг физик ҳолатига кўра турли жинсли системалар қуйидаги гуруҳларга бўлинади: суспензиялар, эмульсиялар, кўпиклар, чанглар, тутунлар, туманлар. суюқлик ва қаттиқ модда заррачаларидан та...

This file contains 18 pages in PDF format (719.9 KB). To download "su'yq va gazsimon turli jinsli sistemalar a'zratish va tozalash usullari va qurilmalari", click the Telegram button on the left.

Tags: su'yq va gazsimon turli jinsli … PDF 18 pages Free download Telegram