oldi-sotdi shartnomalarining alohida turlari

DOCX 10 pages 26.5 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.5 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

8-mavzu:oldi-sotdi shartnomasining alohida turlari reja: 1.oldi-sotdi, oldi-sotdi shartnomasi. 2.oldi-sotdi shartnomasining mazmuni. 3.shartnoma predmeti. 4. shartnomaning tovar haqidagi sharti. 5.tovarning kamchiliklari. oldi-sotdi shartnomasida baho. oldi-sotdi shartnomasining turlari. oldi-sotdi shartnomasi bo'yicha bir taraf (sotuvchi) tovarni boshqa taraf (sotib oluvchi)ga mulk qilib topshirish majburiyatini, sotib oluvchi esa bu tovarni qabul qilish va buning uchun belgilangan pul summasini (bahosini) to'lash majburiyatini oladi (fk, 386-modda birinch qism). ushbu shartnomani boshqa o‘xshash shartnomalardan ajratib turuvchi huquqiy belgilari mavjud bo‘lib, unga quyidagilar kiradi: birinchidan, oldi-sotdi shartnomasi haq baravariga tuziladigan (pulli) shartnoma hisoblanadi. bunda har doim sotuvchi topshiradigan mol-mulk (tovar) evaziga sotib oluvchi muayyan miqdorda pul (so‘m, valyuta) bilan belgilangan haq to‘laydi. ikkinchidan, oldi-sotdi shartnomasi konsensual shartnomalar guruhiga mansub. boshqacha aytganda, bu shartnoma bo‘yicha taraflar o‘rtasidagi huquq va majburiyatlar shartnomaning barcha muhim shartlari to‘g‘risida o‘zaro kelishilgan va shartnoma tegishli shaklda rasmiylashtirilgan vaqtdan boshlab vujudga keladi. uchinchidan, shartnoma munosabatlari tarkibiga ko‘ra, u ikki tomonlama shartnoma bo‘lib hisoblanadi. fkda shartnomaga …

2 / 10

amiyatga ega. oldi-sotdi shartnomasi shaklini belgilashda, birinchidan, fuqarolik muomalasining talablari, ikkinchidan esa, oldi-sotdi bitimlari qonuniyligining ustidan nazorat qilish zarurati, bunday munosabatlarda jamiyat manfaatlari yoxud ayrim shaxslar manfaati himoyasini ta’minlash zarurati bilan bog‘liq holatlar belgilovchi omil bo‘lib hisoblanadi. masalan, naqd pul hisobiga amalga oshiriladigan chakana savdoda taraflarga qulaylik tug‘dirish uchun oldi-sotdi shartnomasini maxsus rasmiylashtirish talab etilmaydi. naqd pul baravariga tuziladigan va tuzilish vaqtining o‘zidayoq ijro etiladigan oldi-sotdi shartnomasi, umumiy qoida bo‘yicha summasidan qat’i nazar, og‘zaki shaklda tuzilishi mumkin. binobarin, savdo do‘konlarida, bozorlarda tuziladigan oldi-sotdi shartnomalari tovarlarning xaridorlarga darxol topshirilgani va shu ondayoq haq to‘langani sababli og‘zaki rasmiylashtirilishi mumkin. ko‘chmas mol-mulk, shu jumladan, turar-joylar oldi-sotdisi, avtomobillar, ov, o‘q otar qurollari va sh.k. predmetlar oldi-sotdisi ustidan nazorat o‘rnatish ijtimoiy ahamiyatga ega. shu sababli ham bunday shartnomalar yozma tuzilishi, notarial guvohlantirilishi, maxsus davlat ro‘yxatidan o‘tkazilishi talab etiladi. bunday hollarda shartnoma tegishli shaklda rasmiylashtirilmasligi uning haqiqiy sanalmasligi yoki qonunda belgilangan boshqa oqibatlar kelib chiqishiga sabab …

3 / 10

nday shaxs shartnomada taraf sifatida ishtirok eta oladi. ayni vaqtda, qonun muomala layoqati cheklangan yoki muomalaga layoqatsiz fuqarolarning ham oldi-sotdi shartnomasida taraf sifatida qatnashish holatlarini nazarda tutadi. masalan, olti yoshdan o‘n to‘rt yoshgacha bo‘lgan kichik yoshdagi bolalar mayda maishiy bitimlar tuzishga, masalan, kichik summada tovarlar sotish yoki sotib olishga (muzqaymoq, chanqovbosdi ichimliklar, qalam, daftar, havo sharlari kabi) haqli (fk, 29-modda ikkinchi qism 1-band). o‘n to‘rt yoshdan o‘n sakkiz yoshgacha bo‘lgan voyaga etmaganlar o‘z ish haqi, stipendiyasi va boshqa daromadlari hisobiga tovarlar sotib olish yoxud ularni sotishga haqli (fk, 27-modda ikkinchi qism 1-band). fkning 22-moddasi ikkinchi qismi va 28-moddada belgilangan tartibda to‘la muomala layoqatiga ega bo‘lgan voyaga etmaganlar ham oldi-sotdi shartnomasida summasidan qati nazar, to‘la huquqli taraf sifatida qatnasha oladilar. spirtli ichimliklar yoxud narkotik moddalar suiiste’mol qilganligi sababli muomala layoqati cheklangan shaxslar ham mustaqil ravishda mayda maishiy bitimlar tuza oladilar (fk, 31-modda). bunday shaxslar, shuningdek, o‘n to‘rt yoshdan o‘n sakkiz yoshgacha …

4 / 10

olar tovar bo‘lishi mumkin. fuqarolik muomalasidan chiqarilgan obyektlar olish-sotdi predmeti bo‘la olmaydi. sotilishi hamda sotib olinishi mumkin bo‘lmagan korxonalar va mol-mulk turlari hamda guruhlarining ro‘yxati “davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirish to‘g‘risida”gi qonunda ko‘rsatilgan. bunga davlatga mutlaq mulk huquqi asosida tegishli bo‘lgan obyektlar, moddiy madaniy meros obyektlari, o`zbekisto respublikasining davlat zaxiralari, umumiy foydalanishdagi avtomobil yo‘llari, qabriston kabi obyektlar kiradi. ayrim obyektlar fuqarolik muomalasida cheklangan harakatda bo‘ladi. ularni maxsus ruxsat olish asosida sotib olish yoki sotish mumkin. masalan, kuchli narkotik dorilar faqat maxsus retsept asosida, ro‘yxatda qayd etilib sotiladi. tovar sifatidagi ashyolar xususiy alomatlari bilan belgilangan ashyolar yoxud jismiy alomatlari bilan belgilangan ashyolar yoki ko‘chmas mol-mulk bo‘lishi mumkin. qonun oldi-sotdi shartnomasi predmeti doirasiga ashyolar, valyuta qimmatliklari, qimmatli qog‘ozlar bilan birga mulkiy huquqlarni ham kiritadi. boshqacha aytganda, fkning oldi-sotdi shartnomasi to‘g‘risidagi umumiy qoidalari normalari mulkiy huquqlarni sotishga nisbatan ham qo‘llaniladi, agarda ushbu huquqlar mazmuni yoki mohiyatidan boshqacha holat kelib chiqmasa (fk, 386-modda beshinchi …

5 / 10

yoki u tovarning xususiyatidan kelib chiqmasa, shartnomani tuzish paytida sotuvchida mavjud bo‘lgan tovarni, shuningdek kelajakda sotuvchi yaratadigan yoki oladigan tovarni olish-sotish haqida ham tuzilishi mumkin. shartnomaning tovar haqidagi sharti uning asosiy va muhim sharti hisoblanadi, busiz shartnoma mavjud bo‘la olmaydi. agar shartnoma tovarning nomi va miqdorini aniqlash imkonini bersa, tovar to‘g‘risidagi oldi-sotdi shartnomasining sharti kelishilgan hisoblanadi. oldi-sotdi shartnomasida baho xaridor tomonidan sotib olinayotgan tovar uchun sotuvchiga to‘lanadigan ma’lum miqdordagi pul summasidir. agarda xaridor olinayotgan tovar evaziga sotuvchiga pul emas, balki ashyoni topshirsa, yoxud ma’lum xizmat ko‘rsatishni, ish bajarishni o‘z ustiga olsa, yoxud tekin olish nazarda tutilgan bo‘lsa, u holda olish-sotish hisoblanmaydi. oldi-sotdi shartnomasida tovarning bahosi taraflarning kelishuvi bilan belgilanadi. qonunda nazarda tutilgan hollarda tegishli vakolatga ega bo‘lgan davlat organlari belgilaidigan yoki tartibga soladigan baholar (tariflar, rassenkalar, stavkalar va h.k.) qo‘llaniladi (fk, 356-modda ikkinchi qism). masalan, ayrim turdagi tovarlar faqat bir yoki cheklangan doiradagi bir necha korxonalar tomonidan ishlab chiqarilishi va …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oldi-sotdi shartnomalarining alohida turlari"

8-mavzu:oldi-sotdi shartnomasining alohida turlari reja: 1.oldi-sotdi, oldi-sotdi shartnomasi. 2.oldi-sotdi shartnomasining mazmuni. 3.shartnoma predmeti. 4. shartnomaning tovar haqidagi sharti. 5.tovarning kamchiliklari. oldi-sotdi shartnomasida baho. oldi-sotdi shartnomasining turlari. oldi-sotdi shartnomasi bo'yicha bir taraf (sotuvchi) tovarni boshqa taraf (sotib oluvchi)ga mulk qilib topshirish majburiyatini, sotib oluvchi esa bu tovarni qabul qilish va buning uchun belgilangan pul summasini (bahosini) to'lash majburiyatini oladi (fk, 386-modda birinch qism). ushbu shartnomani boshqa o‘xshash shartnomalardan ajratib turuvchi huquqiy belgilari mavjud bo‘lib, unga quyidagilar kiradi: birinchidan, oldi-sotdi shartnomasi haq baravariga tuziladigan (pulli) shartnoma hisoblanadi. bunda har ...

This file contains 10 pages in DOCX format (26.5 KB). To download "oldi-sotdi shartnomalarining alohida turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: oldi-sotdi shartnomalarining al… DOCX 10 pages Free download Telegram