muloqot madaniyati va jamoat joylarida o’zini tutish qoidalari

DOCX 6 стр. 25,8 КБ Бесплатная загрузка

6 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 25,8 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 6

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 6

6-dars mavzu: muloqot madaniyati va jamoat joylarida o’zini tutish qoidalari mavzuga oid tayanch tushunchalar: verbal, noverbal, paralingvistik, ekstralingvistik, shaxs, individ, rol, despoziya, gendr, lokus, rezonans, refleksiya, izolatsiya, kommunikativlik, perseptivlik, interaktiv maqsadlar: ta`limiy:mavzuga oid bilimlarni takomillashtirish. tarbiyaviy:o'quvchilarda muloqot madaniyatini shakllantirish, oilaviy munosabatlarning o`ziga xosligi, sukunat va sir saqlash kabi sifatlarning shaxsda shakllantirish. rivojlantiruvchi: o'quvchilarda mustaqilfikrlash, mushohada yuritish ko'nikmalarini shakllantirish. o'quv jarayoni: tur:suhbat,tushuntirish, savol-javob. shakl: og'zaki va yozma bayon. vosita: mavzuga oid ko`rgazmalar, tarqatma materiallar. nazorat:o`quvchilarning darsdagi faoliyati kuzatiladi. baholash: 5 balli tizim asosida. shakllantiriladigan kompetensiyalar fanga oid kompetensiya elementlari: nutqiy kompetensiya elementlari mavzuga oid so‘zlarni og‘zaki va yozma nutqda qo‘llay oladi. darsning blok sxemasi: ishning nomi bajariladigan ish mazmuni usul vaqt i bosqich. tashkiliy qism o`quvchilar davomati aniqlanadi. sinf o`quvchilarining darsga tayyorgarligi tekshiriladi suhbat 5 daqiqa ii bosqich o`tilgan mavzuni takrorlash mavzular yuzasidan topshiriqlar bilan ishlash tezkor savol-javob 20 daqiqa iii yangi mavzu bayoni 1. yangi mavzuni o`rganish aqliy hujum 35 …

2 / 6

q odobi, nutqiy vaziyat va nutq odobi . o‘zbek millatining ko‘pming yillik tarixida keyingi o‘n yillikda erishgan yutuqlarimiz alohida o‘rin tutadi. mustaqillik necha asrlar davomida yaratilgan boy ma’naviy-ma’rifiy merosimizni nafaqat o‘rganish, balki uni davr talablari asosida qaytadan idrok etish va milliy manfaatimizga xizmat qildirish vazifasini oldimizga qo‘ydi. boy tajribalarimiz negizida milliy istiqlol mafkurasining yangicha tamoyillari yaratildi. davr barcha ziyolilar qatori tilshunoslar oldiga ham yangi va ulkan vazifalarni qo‘ydi. bu vazifalarni lo‘nda qilib, bir tomondan, tilshunoslikning nazariy masalalarini jahon andozalari darajasida tadqiq etish, ikkinchi tomondan, uning amaliy jihatlari, aniqrog‘i, nutqiy madaniyat masalalari bilan shug‘ullanish tarzida tushunish to‘g‘ri bo‘ladi. darhaqiqat, tilining barcha qatlamlaridagi birliklarni tartibga keltirish, ya’ni adabiy tilimizning qat’iy me’yorlarini belgilash, ularni imlo va talaffuz qoidalari asosida yozish va so‘zlashni xalqimiz orasida ommalashtirish, bu qoidalarni lug‘atlar shaklida mustahkamlash bugunning dolzarb vazifalaridan hisoblanadi. bular orasida xalqimizning nutq madaniyatini yuksaltirish muhim bo‘lib qoladi. chunki milliy istiqlol g‘oyasi yurtdoshlarimizni ma’naviy yangilanish va islohotlar jarayonining …

3 / 6

(eramizdan oldingi 384-322) va rim notig‘i sitseron (eramizgacha 106-43) larning hayoti bunga misol bo‘la oladi. o‘rta osiyo madaniyati tarixida ham nutq madaniyati bilan shug‘ullanish o‘ziga xos mavqega ega bo‘lgan. ulug‘ turkolog olimlar mahmud koshg‘ariyning «devonu lug‘otit turk», yusuf xos hojibning «qutadg‘u bilig» asarlari bu masalaning juda qadimdan o‘rtaga qo‘yib kelinganligidan dalolat beradi. u paytlar «nutq odobi» deb yuritilgan sodda va o‘rinli gapirish, qisqa va mazmundor so‘zlash, ezmalik va laqmalikni qoralash, keksalar va ustozlar oldida gapirganda odob saqlash, to‘g‘ri, rost va dadil gapirish, yolg‘onchilik va tilyog‘lamalikni qoralash singari bir qator qoida va ko‘rsatmalar bugun biz «nutq madaniyati» deb atab kelayotgan tushunchaning aynan o‘zidir. mahmud koshg‘ariyning «devon»ida nutq odobiuchun ahamiyatli bo‘lgan til ma’lumotlari bilan birgalikda nutq, nutq madaniyati, nutqiy go‘zallikka oid qimmatli ma’lumotlar mavjud. birgina misol: ko‘p sukutga qush qo‘nar, ko‘rkluk kishiga so‘z kelar, ya’ni, shoxi ko‘p, shoxlari o‘ralib ketgan daraxtga qush qo‘nadi, yaxshi kishiga so‘z (maqtov) keladi. so‘zingni ko‘dazgil boshing bormasin, …

4 / 6

одатда киши обрў-эътиборини тил орқали топади. доно халқимизнинг бу тўғрида “тилга эътибор, элга эътибор”. “буғдой нонинг бўлмасин, буғдой сўзинг бўлсин”. “аччиқ тил заҳари илон, чучук тилга жон қурбон”. “беморга ширин сўз керак, ақлсизга кўз”. “гапнинг қисқаси яхши, қисқасидан ҳиссаси яхши” каби ҳикматлари бежиз эмас. зеро, инсоннинг маънавий даражасини кўрсатадиган ҳаёт тарзини енгиллаштирадиган, иш юритишда фойдага асос бўладиган, соғлик-саломатлигини барқарорлаштирадиган асосий омилдир. аллоҳ таоло пайғамбаримиз муҳаммад (солаллоҳу алайҳи васаллам)даги мулойимлик фазилатлари ва унинг чиройли оқибатларини инсонларга намуна қилиш мақсадида ояти карима туширган: “аллоҳнинг раҳмати сабабли (сиз, эй муҳаммад,) уларга (саҳобаларга) мулойимлик қилдингиз. агар дағал ва тошбағир бўлганингизда, албатта, (улар) атрофингиздан тарқалиб кетган бўлур эдилар. бас уларни афв этинг, (гуноҳлари учун)кечирим сўранг ва улар билан кенгашиб иш қилинг! (бирор ишга) азму қарор қилсангиз, аллоҳга таваккул қилинг, зеро, аллоҳ таваккул қилувчиларни севар” (оли имрон, 159). тилга эътиборли бўлиш, мулоҳаза ва мушоҳада билан фикр юритиш, боз устига самимий муомалада бўлиш инсон учун фақат яхшилик …

5 / 6

р билан мулоқот ва муомала қилиш ота-онанинг иззат-ҳурмат топишнинг муҳим босқичларидандир. ҳаётда турли вазиятларга дуч келамиз. баъзи ота-оналар фарзандларини ўкситмаслик, намунали қилиш мақсадида кийинишда, овқатланишда, таълим олиш ва ишлашда улар учун барча шароитларни яратиб берадилар. фарзанд бу имкониятларни нотўғри тушуниб, кибрли, манманлик кайфияти унинг ахлоқига салбий таъсир кўрсатади. охир оқибат тўқликка шўхлик қилиб муомала ва мулоқотда қўпол, мулоҳазаси саёзлиги эвазига бир оғиз сўз билан ота-оналарнинг дилларини оғритади, ранжитади. натижада ўртадаги муомала маданияти издан чиқади, бошқаларнинг ундан кўнгли қолади. тузатиш қийин бўлган муаммо ва қийинчиликлар пайдо бўлади. фарзандлар ҳоҳ ўғил, ҳоҳ қиз бўлсин ўзларига оро берсалар-у, муомалани билмасалар, ҳеч қачон эл ҳурматига сазовор бўлмайдилар. агар назар соладиган бўлсак, муомала маданиятининг гўзаллиги билан муаммолар ечилади, қалбларга йўл топилади, орзулар рўёбга чиқади, ота-онани кўнглини олишга шароит яратилади. шу ўринда халқимиз “ширин сўз билан илон инидан чиқади”, деб бежиз айтмаган. ҳатто, чиройли муомала моддий маблағ билан қилинган яхшиликларни ҳам босиб ўтиши мумкин. бу маънони …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "muloqot madaniyati va jamoat joylarida o’zini tutish qoidalari"

6-dars mavzu: muloqot madaniyati va jamoat joylarida o’zini tutish qoidalari mavzuga oid tayanch tushunchalar: verbal, noverbal, paralingvistik, ekstralingvistik, shaxs, individ, rol, despoziya, gendr, lokus, rezonans, refleksiya, izolatsiya, kommunikativlik, perseptivlik, interaktiv maqsadlar: ta`limiy:mavzuga oid bilimlarni takomillashtirish. tarbiyaviy:o'quvchilarda muloqot madaniyatini shakllantirish, oilaviy munosabatlarning o`ziga xosligi, sukunat va sir saqlash kabi sifatlarning shaxsda shakllantirish. rivojlantiruvchi: o'quvchilarda mustaqilfikrlash, mushohada yuritish ko'nikmalarini shakllantirish. o'quv jarayoni: tur:suhbat,tushuntirish, savol-javob. shakl: og'zaki va yozma bayon. vosita: mavzuga oid ko`rgazmalar, tarqatma materiallar. nazorat:o`quvchilarning darsdagi faoliyati k...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOCX (25,8 КБ). Чтобы скачать "muloqot madaniyati va jamoat joylarida o’zini tutish qoidalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: muloqot madaniyati va jamoat jo… DOCX 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram