autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlash

DOCX 3 pages 19.7 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 19.7 KB

File type DOCX

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

10-amaliy mashg‘ulot autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlashni oʼrganish. o‘quv mashg‘ulotning maqsadi: autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlashni oʼrganish. o‘quv faoliyati natijalari (talaba): autosoma va jinsiy xromosomalarni farqlay oladi. kerakli jihozlar: mavzuga oid tablitsalar, kompyuter texnologiyasida slaydlar namoyishi, tarqatma materiallar. nazariy ishning mazmuni: sitologiyaning genetika fani rivojlanishida katta ahamiyatga ega bo‘lgan kashfiyotlari asosan quyidagilardan iborat: barcha organizmlarining har qaysi turi aniq va doimiy sondagi, har xil shakl va kattalikdagi xromosomalar to‘plamiga ega. ularning jinsiy hujayralarida tana hujayralaridagiga nisbatan xromosomalar soni ikki hissa kam bo‘ladi. somatik hujayralaridagi xromosomalar soni diploid bo‘lib «2n» bilan belgilanadi. jinsiy hujayralardagi xromosomalar soni gaploid bo‘lib «n» bilan ifodalanadi. xromosomalarda genlar ma’lum sonda, ma’lum tartibda qator tizilgan holda joylashgan. bitta xromosomada joylashgan genlar keyingi avlodlarga birikkan holda o‘tadi. jinsiy xromosomada joylashgan genlar jins bilan birikkan holda nasldan-naslga o‘tadi. autosomalarda joylashgan genlar jinsga bog‘liq bo‘lmagan holda, irsiylanadi. bunday holatlarda, belgilarning jins bilan birikkan yoki birikmagan holda …

2 / 3

-xromosomaga ega bo‘lib unda joylashgan belgi genlari, gemizigotali (faqat a yoki faqat a) holatda bo‘ladilar. shuning uchun ularda genning retsessiv alleli (a) ham faoliyat ko‘rsatib retsessiv belgining ro‘yobga chiqishini ta’minlaydi. chunki x-xromosomadagi aksariyat genlarning allellari bo‘lmaydi. u-xromosomada juda kam belgilarning genlari joylashgan. 1-masala. daltonizm va kar-soqovlik belgilari retsessiv belgilardir. daltonizm geni x xromosomada, kar-soqovlik geni autosomada joylashgan. daltonik va kar-soqov, erkak sog‘lom ayolga uylanganda oilada bitta o‘g‘il daltonik, kar-soqov bitta qiz daltonik, lekin normal eshitadigan bo‘lib tug‘ilgan. bu oilada ikkala belgisi bo‘yicha ham kasal qiz tug‘ilishi mumkinmi? masalaning yechilishi: 1) p ♀ normal, x ♂ kar-soqovlik normal daltonik aa xdxd aaxdy g axd, a xd axd, ay axd, axd f1 aaxdxd aaxdxd, aaxdxd aaxdxd aaxdy aaxdy aaxdy aaxdy mustaqil ishlash uchun masalalar. 2-masala. odamlarda ko‘z rangi jigarrang (dominant) va ko‘k ko‘z (retsessiv) bo‘ladi. ko‘z rangini ta’min etuvchi genlar autosomada joylashgan. daltonizmni belgilaydigan retsessiv gen va uning dominant alleli esa x …

3 / 3

gan o‘g‘il tug‘ildi. ularning ikkinchi o‘g‘illari ham shunday patologik belgilar bilan tug‘ilish ehtimoli qanday. ulardan qizlar tug‘ilishi mumkinmi? 5-masala. odamlarda daltonizm kasalligi retsessiv belgi bo‘lib x xromosomada joylashadi. qand kasalligi autosomada retsessiv holda joylashadi. bu belgilar bo‘yicha sog‘lom ota-onadan qand va daltonik kasalligi bilan kasallangan o‘g‘il bola tug‘ildi. ularning ikkinchi o‘g‘illari ham shunday patologik belgilar bilan tug‘ilish ehtimolini toping. ulardan sog‘lom qiz bolalar tug‘iladimi? 6-masala. gipertoniya geni autosomaga bog‘liq holda irsiylanadi. ko‘zning optik atrofiyasi esa, retsessiv x xromosomaga birikkan holda irsiylanadi. agar ko‘zi optic atrofiyali ayol gipertoniya bilan kasallangan erkakka (bu yigitning otasi ham gipertoniya bilan og‘rigan bo‘lib, onasi sog‘lom) turmushga chiqsa, oilada tug‘ilgan chaqaloqning yuqorida ko‘rsatilgan kasalliklarning ikkisi bilan og‘rish ehtimolini aniqlang? bu oilada sog‘lom bolalarning tug‘ilish ehtimoli qanday? 7-masala. katarakta (autosoma bilan irsiylanadigan dominant xili), qoni yaxshi iviydigan ayol, ko‘zi normal, lekin gemofilik yigitga turmushga chiqqan edi. ularda gemofilik o‘g‘il bola tug‘ildi. bu oiladagi kelgusi farzandlarning sog‘lig‘i to‘g‘risida …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlash"

10-amaliy mashg‘ulot autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlashni oʼrganish. o‘quv mashg‘ulotning maqsadi: autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlashni oʼrganish. o‘quv faoliyati natijalari (talaba): autosoma va jinsiy xromosomalarni farqlay oladi. kerakli jihozlar: mavzuga oid tablitsalar, kompyuter texnologiyasida slaydlar namoyishi, tarqatma materiallar. nazariy ishning mazmuni: sitologiyaning genetika fani rivojlanishida katta ahamiyatga ega bo‘lgan kashfiyotlari asosan quyidagilardan iborat: barcha organizmlarining har qaysi turi aniq va doimiy sondagi, har xil shakl va kattalikdagi xromosomalar to‘plamiga ega. ularning jinsiy hujayralarida tana hujayralaridagiga nisbatan xromosomalar soni ikki hissa kam bo‘ladi. somatik hujayralaridagi xromosomalar...

This file contains 3 pages in DOCX format (19.7 KB). To download "autosoma va jinsiy xromosomalarga birikkan genlarni farqlash", click the Telegram button on the left.

Tags: autosoma va jinsiy xromosomalar… DOCX 3 pages Free download Telegram