geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi

PPTX 4.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1707851074.pptx geochronological scale. timescale. icons animal, peole. cartoons illustration. /docprops/thumbnail.jpeg geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi rej: yerning paydo bo‘lishi xulosa geoxronologiya geoxronologik shkala fanerozoy 5 1 2 3 4 foydaniladigan adabiyotlar ro’yxati 6 yerning paydo bo‘lishi haqidagi hozirgi zamon nazariyalariga ko‘ra, yer murakkab taraqqiyot bosqichlarini o‘z boshidan kechirgan. so‘nggi yillardagi ma’lumotlarda keltirilishicha, yer taraqqiyotining astronomik, geologik, biologik va antropogen bosqichlarini ajratish mumkin. astronomik bosqich 5–4,6 mlrd yillar oralig‘ini o‘z ichiga oladi. bundan 5 mlrd yil oldin koinotdagi disksimon gaz va chang massasining gravitatsion mexanik quyuqlashuvi oqibatida quyosh sistemasidagi boshqa sayyoralar singari yer ham sharsimon shaklga ega bo‘lgan. geologik tog` jinslarini o`rganish yer qobig`ining yuqori qavatlarida yotgan qatlamsimon tog` jinslarining shakillanish ketma ketligini, bir jinslilik va ularda uchraydigan qotgan usimlik va xayvon qoldiqlarining belgilariga qarab ularni shartli guruxlarga jamlashni imkonini beradi. shunday tarizda birlashtirilgan cho`kindi tog` jinslarining guruxlari …
2
ishga yaqindagina muvofiq bo`lindi va tog` jinslarini absolyut yoshini aniqlashning tug`ri usuli murakkab, mukammal ishlab chiqilmagan va xar doim xam qo`llab bo`lmaydi. shuning uchun xozirgi vaqtda geologiyada tog` jinslarini yoshini aniqlashning absolyut usuliga qaraganda, nisbiy yoshini aniqlash usuli kengroq qo`llaniladi. asosan ikkala usul xam parallel qo`llaniladi va bir-birini to`ldiradi. nisbiy geoxronologik usul asoslari ayrim xollarda cho`kindi tog` jinslari o`zida ko`plab turli xil qotgan organizm qoldiqlarini o`zida mujassamlaydi. ularni asosan oxaktosh, dolomit, oq bo`r, qo`ng`ir va tosh ko`mir kabi cho`kindi tog` jinslarida ko`plab uchratishimiz mumkin. organizm qoldiqlari shuningdek bo`lakli jinslar (qumtosh, qum, gil va b. k.) va juda kamdan-kam xolda vulkan turlari orasida xam uchratish mumkin. qazilma xolatida organizmning qattiq skelet qismi bir muncha keng tarqalgan va yaxshi saqlanadi. qattiq skelet qoldiqlarining organik moddalari ko`pchilik xollarda tuliq yoki qisman ikkilamchi mineral shakillanishga almashinadi, masalan karbanatli kaltsiy, arogonit, kremnezyom, oltingugurtli temir va b. k. bunday almashinishda organik tolalar toshlanishi yuz beradi va …
3
‘linadi. mutlaq geoxronologiyada yerning yoshi yillar bilan ifodalanadi. tog‘ jinslarining yoshini aniqlashda paleontologik metod ham ishlatiladi. bu metod hayvon va o‘simliklarning tog‘ jinslaridagi toshqotgan qoldiqlarini o‘rganishga asoslangan. geologlar ko‘p yillik tadqiqotlar natijalarini umumlashtirib, yer po‘stida qat lamlar yo‘nalishining umumiy ketma-ketligini aniqlaganlar. har qaysi davr uchun o‘ziga xos hayvon va o‘simliklarning toshqotgan qoldiqlari mavjud geoxronologik shkala – geoxronologik bo‘limlarning iye rarxiya (quyi bo‘limlarning yuqori bo‘limlarga bosqichma-bosqich bo‘ysinish) tizimi. shkalada eng yirik birlik supereon bo‘lib, ular 2 ta: tokembriy va fanerozoy. tokembriy supereoni xades, arxey (yoki arxeozoy) va proterozoy eonlariga bo‘lingan, fanerozoy supereoni esa shu nomdagi bitta eondan iborat. proterozoy erasi - proterozoy guruxini tashkil qilgan tog` jinslarini xosil bulishi uchun taxminan 2 - 2,2 (2,9) mln. yil talab qilingan. uzbekistonda proterozoy yotqiziqlari xisor, tomdi, sulton uvays va boshqa toglarda mavjud. bu jinslarda kupgina foydali qazilmalari uchraydi. geoxronologik jadval. paleontalogik va stratigrafik usullar asosida chuqindi qatlamlarinni va ular bilan birga keluvchi metamorfik …
4
sil bo`lgan yotqiziqlarni uz ichiga oladi. ko`pincha bu yotqiziqlar kuchli metamorfizmga uchragan. proterazoy guruxining umum qabul qilgan stratigrafik bo`linishi yuq. keyingi yillarda uni bulimlarga ajratishda tog` jinslarining mutloq yoshini aniqlash va paleontologik usullar qullanilmoqda. ayrim olimlar proterozoy guruxini 2 boshqalari 3 yoki 4 bulimga ajratadi. ayrim hollarda proterozoy guruxi yotqiziqlarini mahalliy stratigrafik kismlarga ajratish keng tarqalgan. yerning paydo bo’lishi haqida diniy qarash yer geologik taraqqiyotining tokembriy supereoni 4 mlrd yil davom etgan. bu bosqich yer tarixining sayyora shaklini olgan kundan boshlanib, proterozoy, arxey va xades eonlarini qamrab oladi va bundan 541–570 mln yil oldin tugagan. tog` jinslari yoshini aniqlashning paleontologik usuli organizmlarning qurigan qoldiqlarini uzoq vaqt o`rganish shuni ko`rsatadiki, yer qobig`ining qadimiy qatlamlarida o`simlik va xayvon qoldiqlarining kam rivojlangan sodda shakllari, bir muncha yosh yotqiziqlarda esa bir muncha yaxshi rivojlanganlari uchraydi. shuningdek tog` jinslarini yoshini aniqlashda barcha toshqotgan jinslar xam bir xilda rol uynamasligi o`rganilgan. organik dunyo tarkibidagi uzgarishlar juda …
5
i turli rayonlardagi fauna va flora komplekslari o`zaro solishtiriladi xam. jinslarni nisbiy yoshini aniqlash uchun qo`llaniladigan toshqotgan qoldiqlardan tashkil topgan turli xil tog` jinsi qavatlarini o`zaro solishtirish usuli paleontalogik usul deyiladi. paleontalogik usul o`rganilayotgan etapdagi xayotning rivojlanishi va xolatini o`zidan oldingi yoki keyingi etap bilan solishtirishga asoslangan. shuning uchun nisbiy geoxronologiya qandaydir bir voqiylikni davomiyligini emas balki faqat ularning ketma-ketligini yoki tarixiy geologik etaplarni bir-biridan keyin kelish ketma-ketligini aks ettiradi. atmosfera, asosan, azot, ammiak, karbonat angidridi, suv bug‘lari, metan, vodorod, inert gazlar, kislotalardan tashkil topgan. ayrim olimlarning fikricha, dastlabki atmosfera kislorodsiz bo‘lgan. yer po‘sti sovigandan (suvning qaynash haroratidan pastga tushganidan) so‘ng yer yuzasining ma’lum pastqam joylarida kichik suv havzalari (ko‘llar va dengizlar) paydo bo‘ladi. mezozoy guruxi va erasi yergeologik tarixining tokembriydan so`ngi ikkinchi erasi 160-170 mln. yil davom etgan. mezozoy davrida kimmeriy nomi bilan ma`lum bo`lgan tog` hosil bo`lish xarakati sodir bo`lgan. mezozoy guruxi uchta sistemaga bo`linadi: triass, yura va …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi"

1707851074.pptx geochronological scale. timescale. icons animal, peole. cartoons illustration. /docprops/thumbnail.jpeg geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi rej: yerning paydo bo‘lishi xulosa geoxronologiya geoxronologik shkala fanerozoy 5 1 2 3 4 foydaniladigan adabiyotlar ro’yxati 6 yerning paydo bo‘lishi haqidagi hozirgi zamon nazariyalariga ko‘ra, yer murakkab taraqqiyot bosqichlarini o‘z boshidan kechirgan. so‘nggi yillardagi ma’lumotlarda keltirilishicha, yer taraqqiyotining astronomik, geologik, biologik va antropogen bosqichlarini ajratish mumkin. astronomik bosqich 5–4,6 mlrd yillar oralig‘ini o‘z ichiga oladi. bundan 5 mlrd yil oldin koinotdagi disksimon gaz ...

PPTX format, 4.8 MB. To download "geoxronologiya haqida tushuncha. yerning yoshini aniqlash va rivojlanish tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: geoxronologiya haqida tushuncha… PPTX Free download Telegram